KWALIFIKACJA OGR5 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 4.
Ogrodnik na powierzchnię 1 ha sadu planuje wysiać 180 kg saletry amonowej. Oblicz, ile nawozu musi przygotować do wysiewu na kwaterę o powierzchni 2 500 m2.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
1 ha to 10 000 m2, więc 2 500 m2 stanowi 0,25 ha.
Skalujemy dawkę liniowo do powierzchni: 180 kg/ha × 0,25 ha = 45 kg. Pozostałe wartości wynikają z błędnego przeliczenia hektara lub niewłaściwej proporcji.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu dawka nawozu jest podana na 1 hektar, a trzeba policzyć ilość na mniejszą część sadu (kwaterę). Ponieważ zakładamy równomierny wysiew, ilość nawozu jest wprost proporcjonalna do powierzchni.

Krok 1: przelicz powierzchnię kwatery na hektary.
Wiemy, że 1 ha = 10 000 m2.
Zatem 2 500 m2 to: 2 500 / 10 000 = 0,25 ha.

Krok 2: przeskaluj dawkę nawozu.
Skoro na 1 ha potrzeba 180 kg, to na 0,25 ha potrzeba:
180 kg × 0,25 = 45 kg.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "40 kg" – typowy skutek niedokładnego przeliczenia ułamka hektara (np. uznania, że 2 500 m2 to trochę mniej niż 0,25 ha) lub błędu rachunkowego.
  • "90 kg" – to połowa dawki z 1 ha; pasowałoby do 0,5 ha (5 000 m2), a nie do 2 500 m2. To przykład automatycznego dzielenia przez 2 bez sprawdzenia powierzchni.
  • "180 kg" – to dawka na pełny hektar. Wybranie jej oznacza pominięcie skalowania do mniejszej powierzchni.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze policz najpierw, jaką częścią hektara jest dana kwatera (np. 0,25 ha), a potem pomnóż dawkę "na ha" przez tę część. Na końcu sprawdź sens: wynik dla 2 500 m2 musi być mniejszy niż dla 1 ha.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Użyj stałego przelicznika: 1 ha = 10 000 m2. Gdy masz powierzchnię w m2, podziel ją przez 10 000, aby otrzymać hektary. To najczęstszy pierwszy krok w obliczeniach dawek nawozów, środków ochrony lub nasion podawanych "na ha".
Oznacza to, że na każdy 1 hektar powierzchni sadu planuje się wysiać łącznie 180 kg danego nawozu. Jeśli wysiewasz na mniejszej kwaterze, dawkę zmniejszasz proporcjonalnie do jej powierzchni. Jeśli na większej, analogicznie ją zwiększasz.
Najpierw zamień 2 500 m2 na hektary: 2 500 / 10 000 = 0,25 ha. Następnie przemnóż dawkę na hektar przez tę część: 180 kg/ha × 0,25 ha = 45 kg. Ta metoda działa dla każdego nawozu i każdej dawki podanej na ha.
Przy założeniu równomiernego wysiewu ilość nawozu rośnie liniowo z powierzchnią: dwa razy większy areał wymaga dwa razy więcej nawozu, a cztery razy mniejszy – cztery razy mniej. To właśnie proporcja wprost między powierzchnią a masą nawozu.
Zrób kontrolę logiczną: jeśli kwatera ma mniej niż 1 ha, wynik musi być mniejszy niż dawka na 1 ha. Dla 2 500 m2 (czyli 1/4 ha) wynik powinien być ok. 1/4 z 180 kg, więc w pobliżu 45 kg. Taka kontrola szybko wyłapuje błędy.
To 0,25 ha, bo 2 500 / 10 000 = 0,25. Częsty błąd polega na "zgubieniu zera" w przeliczniku hektara. Warto zapamiętać: 1 000 m2 to 0,1 ha, a 2 500 m2 to dokładnie ćwierć hektara.
Najczęstsze pomyłki to: błędne przyjęcie, że 1 ha = 1 000 m2, liczenie "połowy" zamiast właściwej części areału, oraz odwrócenie proporcji (dzielenie, gdy trzeba mnożyć). Pomaga zapisanie najpierw ułamka hektara, a dopiero potem obliczanie masy.
Użyj ułamków: 2 500 m2 to 1/4 ha. Zatem liczysz 1/4 z 180 kg: 180 ÷ 4 = 45 kg. Podobnie: 5 000 m2 to 1/2 ha, 7 500 m2 to 3/4 ha. Takie "ułamkowe" podejście jest szybkie na egzaminie.
Dokładne odmierzanie robi się przy pracy na wydzielonych kwaterach, gdy każda ma inną powierzchnię lub inną dawkę (np. różny wiek drzew, inna zasobność gleby). Pozwala to uniknąć przenawożenia, ograniczyć straty i lepiej zaplanować liczbę worków oraz ustawienia rozsiewacza.
Obliczenie masy nawozu mówi, ile łącznie masz wysiać na daną kwaterę. Ustawienie rozsiewacza (wydajność/ha) musi być zgodne z planowaną dawką, a przejazdy powinny pokryć całą powierzchnię równomiernie. W praktyce łączy się: wyliczoną masę, szerokość roboczą i prędkość jazdy.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Wikipedia: "Hektar" (informacja: 1 ha = 10 000 m²), https://pl.wikipedia.org/wiki/Hektar (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia: "Metr kwadratowy" (jednostka pola powierzchni), https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr_kwadratowy (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały z matematyki zawodowej: proporcje i przeliczanie jednostek
  • Notatki/ściąga z przeliczników pól (ha, ar, m<sup>2</sup>)
  • Zadania rachunkowe z planowania dawek nawozów na różne powierzchnie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego