KWALIFIKACJA DRM8 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 39.
Określ, na podstawie przedstawionej tabeli, zalecane obroty pracy dla piły tarczowej o średnicy zewnętrznej 400 mm, średnicy otworu 60 mm i średnicy tarcz zaciskowych 125 mm.
Ilustracja przedstawia tabelę, która jest częścią pytania egzaminacyjnego związanego z kwalifikacją zawodową TECHNIK
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zakres 1950 - 3100 obr/min wynika z bezpośredniego odczytu z tabeli dla tarczy o średnicy zewnętrznej 400 mm przy średnicy otworu 60 mm i tarczach zaciskowych 125 mm. Pozostałe zakresy odpowiadają innym konfiguracjom średnic lub innym przedziałom zaleceń.

Pełne wyjaśnienie:

W tym typie zadania kluczowa jest umiejętność pracy z tabelą technologiczną (lub tabelą zaleceń producenta narzędzia/maszyny). Dane wejściowe to trzy parametry geometryczne zestawu narzędzia: średnica zewnętrzna tarczy (400 mm), średnica otworu (60 mm) oraz średnica tarcz zaciskowych (125 mm). Dopiero jednoczesne dopasowanie wszystkich tych wartości prowadzi do właściwego pola w tabeli, w którym podany jest zalecany przedział prędkości obrotowej.

Odpowiedź "1950 - 3100 obr/min" jest poprawna, ponieważ odpowiada zakresowi obrotów przypisanemu w tabeli do dokładnie takiej konfiguracji średnic. Zadanie nie wymaga wykonywania obliczeń: nie wyznacza się tu prędkości skrawania wzorem, tylko korzysta z gotowych zaleceń.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Każdy z podanych błędnych zakresów jest typową konsekwencją pomyłki w odczycie:

  • "1800 - 2750 obr/min" może odpowiadać innemu wariantowi średnicy zewnętrznej lub innym założeniom tabeli (np. innemu doborowi elementów mocujących).
  • "2200 - 3550 obr/min" to przesunięty zakres, który mógłby wynikać z przejścia do sąsiedniej komórki tabeli lub pomylenia średnicy otworu.
  • "2550 - 4100 obr/min" jest wyraźnie wyższym zakresem, często spotykanym przy innych średnicach narzędzi albo innych warunkach dopuszczalnych.

W praktyce poprawny dobór obrotów ma znaczenie nie tylko technologiczne (jakość cięcia, wydajność), ale również eksploatacyjne i bezpieczeństwa: zbyt wysokie obroty względem zaleceń dla danego narzędzia mogą zwiększać ryzyko uszkodzenia tarczy, drgań i pogorszenia stabilności pracy. Na egzaminie warto stosować prostą procedurę: (1) odszukaj średnicę zewnętrzną, (2) potwierdź średnicę otworu, (3) sprawdź średnicę tarcz zaciskowych, (4) dopiero wtedy odczytaj zakres obr/min i porównaj z odpowiedziami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw znajdź w tabeli wiersz/kolumnę dla średnicy zewnętrznej tarczy, potem dopasuj średnicę otworu i średnicę tarcz zaciskowych. Dopiero w miejscu przecięcia właściwych danych odczytuje się zakres obr/min i porównuje z wariantami odpowiedzi.
Ponieważ wpływają na sposób mocowania tarczy i dopuszczalne warunki pracy. W tabelach zaleceń często rozróżnia się te parametry, aby dobrać bezpieczny zakres obrotów dla konkretnego wariantu narzędzia i osprzętu, a nie tylko dla samej średnicy zewnętrznej.
Obr/min to liczba obrotów na minutę (RPM) wału lub tarczy. Jest to podstawowy parametr nastawy prędkości obrotowej. Na pilarkach może wynikać z nastaw falownika, przekładni lub wyboru stopnia prędkości, zależnie od konstrukcji maszyny.
Najczęstsze to: pomylenie sąsiednich kolumn (np. innej średnicy), nieuwzględnienie średnicy otworu lub zacisków, oraz odczyt wartości z innej sekcji tabeli (np. dla innego typu tarczy). Pomaga zaznaczanie wszystkich trzech parametrów przed wyborem zakresu.
Często można oszacować obroty, korzystając z zależności między prędkością skrawania a średnicą narzędzia, ale w zadaniu egzaminacyjnym wskazano odczyt z tabeli. Tabela uwzględnia konkretne ograniczenia i zalecenia, których sam wzór nie musi obejmować.
Zbyt wysokie obroty mogą zwiększać obciążenia dynamiczne tarczy, nasilać drgania i nagrzewanie oraz pogarszać stabilność pracy. W skrajnych przypadkach rośnie ryzyko uszkodzenia narzędzia i zagrożenia dla operatora. Dlatego stosuje się zalecane zakresy z dokumentacji/tabel.
W praktyce szuka się w tabeli najbliższej wartości lub korzysta z dokumentacji producenta narzędzia i maszyny. Jeśli tabela nie obejmuje danego wariantu, nie należy "zgadywać" najwyższych obrotów. Bezpieczniej przyjąć konserwatywne nastawy i potwierdzić je w instrukcji lub karcie tarczy.
Tarczami zaciskowymi dociska się tarczę do wrzeciona/wału. Ich średnica wpływa na stabilność mocowania i rozkład sił. W wielu zaleceniach technologicznych większe zaciski mogą oznaczać inne dopuszczalne obroty lub inne wymagania montażowe, dlatego parametr jest podawany w zadaniu.
Gdy w treści jest wprost napisane "na podstawie tabeli" i odpowiedzi są zakresami wartości, zwykle chodzi o lokalizację właściwego pola w tabeli i przepisanie wartości. Obliczenia są wtedy zbędne, chyba że tabela wymaga dodatkowego kroku (np. interpolacji).
Porównaj zakres z pozostałymi odpowiedziami i oceń logicznie: większa średnica narzędzia zwykle wiąże się z niższymi obrotami niż dla małych tarcz. To nie zastępuje tabeli, ale pomaga wychwycić oczywistą pomyłkę odczytu (np. wybór skrajnie wysokiego zakresu niepasującego do dużej tarczy).
info

Statystycznie 67% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Materiały:

  • Instrukcje obsługi (DTR) pilarek tarczowych i układów napędowych – rozdziały o doborze obrotów
  • Karty katalogowe i zalecenia producentów tarcz pilarskich (zakresy obrotów i ograniczenia)
  • Notatki z technologii obróbki drewna: prędkość skrawania i dobór parametrów narzędzi

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego