KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 34.
Określ, na podstawie schematu oraz zamieszczonych w tabeli wyników pomiarów rezystancji, który element stycznika należy wymienić.
Ilustracja przedstawia schemat stycznika elektrycznego oraz tabelę z wynikami pomiarów rezystancji między zaciskami.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wyniki pomiarów rezystancji w zestawieniu ze schematem pozwalają wskazać tor, w którym styk nie zapewnia prawidłowego przewodzenia w stanie pracy.
Jeżeli nieprawidłowość dotyczy toru styku pomocniczego normalnie otwartego, właściwą naprawą jest wymiana styku pomocniczego NO, a nie styków głównych ani cewki.

Pełne wyjaśnienie:

W styczniku wyróżnia się dwa podstawowe obszary pracy: tor mocy (styki główne) oraz tor sterowania/sygnalizacji (styki pomocnicze NO/NC i cewka). Zadanie polega na tym, aby na podstawie schematu połączeń oraz tabeli z wynikami pomiarów rezystancji rozstrzygnąć, który element nie spełnia swojej funkcji.

Dlaczego poprawne jest "Styk pomocniczy NO"?
Styk pomocniczy NO (normalnie otwarty) powinien mieć brak ciągłości w stanie spoczynku i zapewnić poprawne przewodzenie po zadziałaniu stycznika. Jeśli tabela pomiarów wskazuje nieprawidłową rezystancję/ciągłość właśnie w torze NO (np. brak przewodzenia po zadziałaniu albo nadmierną rezystancję przejścia), oznacza to uszkodzenie lub zużycie tego styku. W takiej sytuacji logiczną czynnością serwisową jest wymiana styku pomocniczego NO.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "Styki główne" – dotyczy toru mocy. Gdyby problem dotyczył styków głównych, nieprawidłowości byłyby przypisane do torów głównych w schemacie/tabeli. Wskazanie na styk pomocniczy oznacza, że problem jest w obwodzie pomocniczym, a nie w torze mocy.
  • "Styk pomocniczy NC" – styk NC (normalnie zamknięty) ma odwrotną logikę pracy niż NO. Jeżeli nieprawidłowy jest tor NO, wymiana NC nie usuwa przyczyny, bo to inny zestyk i inne zaciski w schemacie.
  • "Cewkę" – uszkodzenie cewki zwykle ujawnia się brakiem zadziałania stycznika lub nieprawidłową rezystancją samej cewki, a nie nieprawidłową rezystancją przejścia na konkretnym styku pomocniczym. Jeśli mechanizm zadziałania jest poprawny, a problem dotyczy wyłącznie toru NO, to wymiana cewki jest nieadekwatna.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, który tor jest oceniany w tabeli (NO, NC, główne, cewka), a dopiero potem dobierz element do wymiany. Unikniesz typowego błędu polegającego na wybieraniu "cewki" lub "styków głównych" bez powiązania z pomiarami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Styk pomocniczy NO (normalnie otwarty) w stanie spoczynku nie przewodzi. Po zadziałaniu stycznika (po wysterowaniu cewki) powinien się zamknąć i przewodzić, służąc np. do podtrzymania lub sygnalizacji. W diagnostyce sprawdza się jego ciągłość i rezystancję przejścia.
Styk pomocniczy NC (normalnie zamknięty) w stanie spoczynku przewodzi, a po zadziałaniu stycznika powinien się rozłączyć. Błędem jest ocenianie go tak samo jak NO. W tabeli pomiarów trzeba zawsze uwzględnić, czy cewka była wysterowana podczas pomiaru.
Typowo uszkodzony styk NO ma brak ciągłości po zadziałaniu (nie zamyka obwodu) albo zawyżoną rezystancję przejścia, co wskazuje na zużycie, zabrudzenie lub wypalenie. W zadaniach egzaminacyjnych identyfikuje się to przez porównanie torów w tabeli z opisem w schemacie.
Cewka odpowiada za zadziałanie mechanizmu stycznika. Jeśli z pomiarów wynika problem tylko w jednym torze stykowym (np. NO), to wymiana cewki zwykle nie usuwa przyczyny. Cewkę podejrzewa się raczej wtedy, gdy stycznik nie przyciąga, brzęczy lub ma nieprawidłowe parametry samej cewki.
Styki główne pracują w torze mocy i przewodzą większe prądy (zasilanie odbiornika). Styki pomocnicze pracują w torze sterowania i sygnalizacji (logika układu). W zadaniu z tabelą rezystancji kluczowe jest, czy nieprawidłowość dotyczy toru mocy czy toru sterowania.
Mierzy się ją przy bezpiecznych warunkach pracy: z odłączonym zasilaniem i po rozładowaniu energii w obwodzie. Następnie sprawdza się ciągłość/rezystancję odpowiednich zacisków dla NO/NC w stanie spoczynku i po zadziałaniu (jeśli jest to przewidziane). Wyniki porównuje się między torami, szukając odchyleń.
Styk NO stosuje się m.in. do samopodtrzymania obwodu sterowania, do sygnalizacji stanu pracy (np. "stycznik załączony") lub do przekazywania informacji do automatyki. W instalacjach technicznych może sterować elementami wykonawczymi i blokadami, dlatego jego sprawność bywa krytyczna.
Tak. Jeśli styk NO nie zamyka się lub ma dużą rezystancję przejścia, układ sterowania może "nie widzieć" załączenia, nie utrzymać podtrzymania albo błędnie sygnalizować stan. Skutkiem mogą być nieprawidłowe blokady, fałszywe alarmy lub brak uruchomienia urządzeń współpracujących.
Najczęściej myli się logikę: NO utożsamia się z "zawsze zamknięty", a NC z "zawsze otwarty", zamiast odnieść to do stanu spoczynku. Drugi błąd to ignorowanie informacji, czy stycznik był wysterowany podczas pomiaru. Warto mentalnie powiązać: NO zamyka po zadziałaniu, NC otwiera po zadziałaniu.
Najpierw dopasuj w schemacie, które zaciski odpowiadają stykowi NO/NC i torom głównym, a potem porównaj to z tabelą. Szukaj jednego toru z wyraźnie gorszym wynikiem. Na końcu wybierz element do wymiany zgodny z tym torem, nie "najbardziej znany" element stycznika.
info

Około 27% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Materiały:

  • Instrukcje producentów styczników (opis zacisków, torów NO/NC, typowe objawy uszkodzeń)
  • Podręczniki z podstaw elektrotechniki: pomiary rezystancji i ciągłości, interpretacja wyników
  • Materiały szkoleniowe z automatyki/układów sterowania w instalacjach technicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego