KWALIFIKACJA MEC8 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 32.
Określenie stanu technicznego wiertła przed każdym użyciem na stanowisku wiertarskim polega na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kontrola stanu technicznego wiertła przed każdym użyciem ma charakter rutynowy i powinna być szybka. Polega na ocenie wzrokowej, czy nie ma pęknięć, wyszczerbień, wykruszeń i nadmiernego zużycia oraz czy wiertło nadaje się do pracy. Pomiary kątów lub badania ultradźwiękowe to czynności specjalistyczne, wykonywane okresowo lub po ostrzeniu.

Pełne wyjaśnienie:

Na stanowisku wiertarskim czynność "określenia stanu technicznego wiertła przed każdym użyciem" oznacza rutynową kontrolę wykonywaną bezpośrednio przed rozpoczęciem pracy. Jej celem jest szybkie wychwycenie usterek, które mogłyby spowodować zagrożenie dla operatora, uszkodzenie detalu albo awarię narzędzia.

W praktyce taka kontrola polega na ocenie wizualnej wiertła: sprawdza się, czy nie ma pęknięć, szczerb i wykruszeń na krawędziach skrawających, czy nie widać stępienia, przegrzania lub wyraźnego zużycia oraz czy trzpień nie jest zdeformowany. Dodatkowo operator zwykle upewnia się, że narzędzie jest poprawnie zamocowane w uchwycie, bo niewłaściwe mocowanie także jest elementem "gotowości do bezpiecznej pracy".

Odpowiedź "wyłącznej ocenie wizualnej." jest więc właściwa, bo odpowiada realnemu zakresowi czynności wykonywanych za każdym razem i jest adekwatna dla stanowiska oraz poziomu kwalifikacji.

Pozostałe propozycje opisują działania, które typowo należą do kontroli specjalistycznej lub wykonywane są przy regeneracji narzędzia (np. po ostrzeniu):

  • "ocenie wizualnej i ultradźwiękowej." – badania ultradźwiękowe to metody nieniszczące stosowane do odpowiedzialnych elementów, a nie do rutynowego sprawdzania prostego narzędzia skrawającego przed każdym wierceniem.
  • "dokonaniu pomiaru kąta wierzchołkowego i ocenie wizualnej." – pomiar kąta wymaga przyrządów i czasu; jest uzasadniony przy kontroli po ostrzeniu lub w narzędziowni, a nie jako standard przed każdym użyciem.
  • "dokonaniu pomiaru kąta wierzchołkowego, kąta pochylenia linii śrubowej i ocenie wizualnej." – to jeszcze bardziej rozbudowana kontrola geometrii, typowa dla weryfikacji parametrów narzędzia, nie dla codziennej, krótkiej kontroli stanowiskowej.

Na egzaminie warto zapamiętać prostą zasadę: sformułowanie "przed każdym użyciem" sugeruje kontrolę szybką i praktyczną (najczęściej wzrokową), a pomiary i metody specjalne zwykle dotyczą przeglądów okresowych lub czynności po naprawie/ostrzeniu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To krótka kontrola rutynowa: wzrokowo sprawdzasz, czy wiertło nie ma pęknięć, wyszczerbień i wykruszeń, czy nie jest wyraźnie stępione oraz czy wygląda na bezpieczne do pracy. Jeśli widzisz uszkodzenia lub duże zużycie, narzędzie zgłasza się do wymiany albo ostrzenia.
Bo ma to być szybka i praktyczna kontrola wykonywana wielokrotnie w ciągu dnia. Najgroźniejsze uszkodzenia (pęknięcia, wykruszenia, stępienie) są często widoczne gołym okiem. Pomiary geometrii wymagają przyrządów i czasu, więc stosuje się je raczej okresowo lub po ostrzeniu.
Nie jest to typowa czynność "przed każdym użyciem". Pomiar kąta wierzchołkowego wykonuje się zwykle przy kontroli po ostrzeniu, podczas regeneracji narzędzia lub w narzędziowni. W rutynowej kontroli stanowiskowej liczy się szybkie wykrycie uszkodzeń i oczywistego stępienia.
Najczęściej zauważysz pęknięcia, wyszczerbienia i wykruszenia na krawędziach skrawających, przebarwienia po przegrzaniu oraz nadmierne zużycie czubka. Widać też czasem skrzywienie lub deformację trzpienia. Takie objawy oznaczają ryzyko złamania wiertła i niebezpiecznej pracy.
Najczęściej po ostrzeniu (sprawdzenie, czy narzędzie zostało poprawnie naostrzone) albo w ramach kontroli okresowej w narzędziowni. Wtedy weryfikuje się m.in. symetrię krawędzi i zgodność geometrii z wymaganiami. To nie jest standardowa czynność operatora wykonywana przed każdym uruchomieniem.
Zwykle nie. Ultradźwięki to metoda badań nieniszczących stosowana w kontroli specjalistycznej wybranych elementów, a nie w codziennej ocenie prostego narzędzia skrawającego. W praktyce stanowiskowej liczy się szybkie wykrycie widocznych uszkodzeń i odsunięcie wadliwego wiertła od pracy.
Wzrokowo możesz zauważyć zaokrąglenie krawędzi skrawających, ślady wykruszeń lub nierówną pracującą część czubka. W praktyce objawem bywa też potrzeba większego nacisku i gorsza jakość otworu. Na egzaminie kluczowe jest, że takie oznaki ocenia się w ramach rutynowej kontroli wzrokowej.
Nie używać narzędzia. Pęknięcie oznacza ryzyko złamania wiertła w trakcie pracy i zagrożenie dla operatora oraz detalu. Wiertło należy odłożyć do wycofania z użytkowania i zgłosić do wymiany albo do właściwej procedury ostrzenia/regeneracji zgodnie z zasadami obowiązującymi w warsztacie.
Najczęstszy błąd to mylenie kontroli rutynowej z kontrolą specjalistyczną: wybieranie odpowiedzi z pomiarami kątów lub metodami NDT, bo brzmią "profesjonalnie". Tymczasem sformułowanie "przed każdym użyciem" zwykle oznacza czynność szybką i możliwą do wykonania na stanowisku, czyli ocenę wzrokową.
Ucz się schematów czynności: co sprawdza się przed uruchomieniem, w trakcie pracy i po zakończeniu. Zwracaj uwagę na słowa "przed każdym użyciem" oraz "okresowo/po ostrzeniu", bo to zmienia zakres działań. Pomaga własna lista kontrolna: stan narzędzia, mocowanie, osłony, porządek, środki ochrony.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że kontrola stanu technicznego wiertła przed każdym użyciem ma charakter rutynowy i powinna być szybka.

Materiały:

  • Instrukcje stanowiskowe BHP dla wiertarki (zakładowe)
  • Podstawowe podręczniki do obróbki skrawaniem (rozdziały o wierceniu i narzędziach)
  • Materiały szkolne z pracowni mechanicznej dotyczące eksploatacji narzędzi skrawających

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego