W inwentaryzacji mogą zostać ujawnione różnice inwentaryzacyjne, czyli rozbieżności między stanem ewidencyjnym a stanem rzeczywistym. Podstawowe typy różnic to nadwyżki (stan rzeczywisty jest wyższy niż w księgach) oraz niedobory (stan rzeczywisty jest niższy).
Odpowiedź "ujawnioną w czasie inwentaryzacji nadwyżkę wyrobów gotowych" jest poprawna, ponieważ nadwyżka wyrobów gotowych oznacza, że w magazynie/na produkcji faktycznie znajduje się więcej wyrobów niż wykazuje ewidencja. Skutkiem jest konieczność doprowadzenia ksiąg do zgodności ze stanem rzeczywistym poprzez zwiększenie stanu wyrobów gotowych. Takie zdarzenie bywa ujmowane na podstawie PK (polecenia księgowania), gdy zapis wynika z ustaleń inwentaryzacji i protokołów, a nie z typowej faktury.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe w tym ujęciu?
- "ujawniony w czasie inwentaryzacji niedobór materiałów" opisuje sytuację odwrotną (braki) i dotyczącą innej grupy zapasów (materiały, nie wyroby gotowe). To inny rodzaj operacji oraz inna treść zdarzenia.
- "ujawnioną w czasie inwentaryzacji nadwyżkę materiałów" wprawdzie wskazuje na nadwyżkę, ale nadal dotyczy materiałów, a nie wyrobów gotowych, więc nie odpowiada opisowi operacji związanej z wyrobami.
- "kompensatę niedoboru z nadwyżką" to odrębna procedura rozliczenia różnic (gdy spełnione są warunki pozwalające kompensować różnice w ramach tej samej inwentaryzacji). Nie jest to to samo co proste stwierdzenie nadwyżki wyrobów gotowych.
Wskazówka egzaminacyjna: najpierw ustal, czego dotyczy zapas (materiały czy wyroby gotowe), a dopiero potem, czy jest to nadwyżka czy niedobór. To zwykle eliminuje dwie odpowiedzi od razu.