KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 30.
Opieka duszpasterska dla pacjentów przebywających w szpitalu realizowana jest zgodnie z ustawą
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Opieka duszpasterska w szpitalu jest prawem pacjenta, a jej realizację reguluje ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta.
Przepisy tej ustawy wskazują m.in. obowiązek umożliwienia kontaktu z duchownym oraz to, że pacjent nie ponosi kosztów takiej opieki.

Pełne wyjaśnienie:

Opieka duszpasterska w podmiocie leczniczym (np. w szpitalu) jest elementem praw pacjenta. W polskim systemie ochrony zdrowia zasady realizacji tego prawa są ujęte w ustawie o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, która konkretyzuje ogólną wolność sumienia i religii w warunkach hospitalizacji.

Dlatego odpowiedź "o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta" jest właściwa: ustawa przewiduje, że pacjent przebywający w opiece stacjonarnej i całodobowej ma prawo do opieki duszpasterskiej, a podmiot leczniczy powinien umożliwić kontakt z duchownym, szczególnie w sytuacji pogorszenia stanu zdrowia lub zagrożenia życia. Istotne jest też, że realizacja tego prawa jest bezpłatna dla pacjenta (koszty ponosi podmiot leczniczy), co zapobiega przerzucaniu opłat na chorego lub rodzinę.

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe, bo nie dotyczą bezpośrednio praw pacjenta w szpitalu:

  • "o ochronie zdrowia psychicznego" odnosi się do obszaru ochrony zdrowia psychicznego i szczególnych zasad postępowania w tym zakresie; nie jest to podstawowy akt regulujący ogólne prawo każdego pacjenta w szpitalu do opieki duszpasterskiej.
  • "o służbie medycyny pracy" dotyczy profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracującymi i zagadnień związanych z bezpieczeństwem pracy; nie reguluje praw pacjenta hospitalizowanego.
  • "o zdrowiu publicznym" koncentruje się na działaniach populacyjnych i systemowych (profilaktyka, programy zdrowotne), a nie na indywidualnych uprawnieniach pacjenta w trakcie pobytu w szpitalu.

W praktyce opiekun medyczny powinien wiedzieć, że pacjent może poprosić o kontakt z duchownym swojego wyznania, a personel ma obowiązek ten kontakt ułatwić, z poszanowaniem intymności i godności pacjenta.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Opieka duszpasterska to możliwość uzyskania wsparcia duchowego i religijnego podczas pobytu w szpitalu, np. rozmowy z duchownym, modlitwy czy udziału w nabożeństwie. Jest to uprawnienie pacjenta, które podmiot leczniczy powinien umożliwić, z poszanowaniem intymności i godności chorego.
Reguluje je ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta. Zawiera ona przepisy, które wskazują, że pacjent przebywający w podmiocie leczniczym ma prawo do opieki duszpasterskiej, a placówka powinna stworzyć warunki do kontaktu z duchownym.
Ponieważ wynika z ochrony wolności sumienia i religii oraz została skonkretyzowana w prawach pacjenta. Oznacza to obowiązek podmiotu leczniczego, aby realnie umożliwić kontakt z duchownym i nie utrudniać praktyk religijnych, o ile nie narusza to bezpieczeństwa i praw innych osób.
Gdy pacjent zgłosi taką potrzebę w trakcie pobytu w opiece stacjonarnej i całodobowej oraz w sytuacjach szczególnych, np. przy pogorszeniu stanu zdrowia lub zagrożeniu życia. Personel powinien wiedzieć, jak szybko przekazać prośbę i do kogo ją skierować (np. kapelan, dyżurka).
Nie powinna być płatna dla pacjenta. Zasada jest taka, że koszty realizacji prawa do opieki duszpasterskiej ponosi podmiot leczniczy, co ma zapobiegać sytuacjom, w których chory lub rodzina musieliby płacić za samą możliwość kontaktu z duchownym.
Opiekun medyczny może przyjąć prośbę pacjenta, przekazać ją zgodnie z procedurą (np. pielęgniarce dyżurnej/sekretariatowi oddziału/kapelanowi), zadbać o warunki intymności i spokoju oraz uszanować decyzję pacjenta. Ważna jest też dyskrecja i niewywieranie presji światopoglądowej.
Nie. Prawo do opieki duszpasterskiej przysługuje pacjentowi niezależnie od wyznania. W praktyce oznacza to, że jeśli pacjent prosi o kontakt z duchownym innej wspólnoty, podmiot leczniczy powinien umożliwić taki kontakt w miarę możliwości organizacyjnych, bez dyskryminacji.
Najczęściej myli się właściwy akt prawny i wybiera ustawy "okołozdrowotne" (zdrowie publiczne, medycyna pracy) zamiast ustawy o prawach pacjenta. Częsty błąd to też przekonanie, że opieka duszpasterska jest płatna lub że zależy od dobrej woli placówki, a nie od praw pacjenta.
Ustawa o prawach pacjenta dotyczy indywidualnych uprawnień osoby leczonej (np. kontakt z duchownym, poszanowanie godności, informacja). Ustawa o zdrowiu publicznym dotyczy działań populacyjnych i systemowych (profilaktyka, programy). Gdy pytanie mówi o prawie konkretnego pacjenta w szpitalu, zwykle chodzi o prawa pacjenta.
Ucz się praw pacjenta tematycznie: informacja i zgoda, tajemnica, poszanowanie intymności, prawa w szpitalu (w tym opieka duszpasterska). Rób fiszki z nazwą prawa i praktycznym przykładem zachowania personelu. Na testach szukaj słów-kluczy: "prawo pacjenta", "szpital", "obowiązek podmiotu".
info

Statystycznie 65% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Źródła:

  • [ISAP] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20240000581/O/D20240581.pdf
  • Rzecznik Praw Pacjenta – informacje o prawach pacjenta (obszar: prawa pacjenta w podmiocie leczniczym, w tym opieka duszpasterska): https://www.gov.pl/web/rpp (dostęp 2026-03-06)

Materiały:

  • Tekst jednolity ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (art. 36–38) z ISAP
  • Materiały edukacyjne Rzecznika Praw Pacjenta dotyczące praw pacjenta w szpitalu
  • Konstytucja RP – omówienie wolności sumienia i religii (art. 53) w kontekście usług publicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego