KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 27.
Opiekun medyczny nie ma prawa przekazywać osobom postronnym informacji o stanie zdrowia osoby chorej zgodnie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zakaz przekazywania osobom postronnym informacji o stanie zdrowia pacjenta wynika z praw pacjenta i obowiązku zachowania poufności informacji związanych z pacjentem.
Dlatego właściwą podstawą jest ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta; pozostałe akty dotyczą głównie organizacji świadczeń, a nie zasad informowania osób trzecich.

Pełne wyjaśnienie:

W praktyce pracy opiekuna medycznego informacje o pacjencie (w tym o stanie zdrowia) są danymi szczególnie wrażliwymi. Co do zasady nie wolno ich ujawniać "osobom postronnym", czyli takim, które nie mają uprawnienia do otrzymania informacji albo nie zostały wskazane przez pacjenta. Ta zasada chroni prywatność i godność pacjenta oraz buduje zaufanie do personelu.

Odpowiedź "z ustawą o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta" jest właściwa, ponieważ to właśnie regulacje dotyczące praw pacjenta obejmują m.in. ochronę informacji związanych z pacjentem i ograniczenia w ich udostępnianiu osobom trzecim. Dla opiekuna medycznego kluczowe jest, aby pamiętać, że nawet rozmowa z rodziną pacjenta nie zawsze jest dopuszczalna bez odpowiedniego uprawnienia lub zgody pacjenta.

Pozostałe propozycje są mylące, bo odnoszą się do innych obszarów:

  • "rozporządzenie w sprawie ogólnych warunków umów…" dotyczy zasad kontraktowania i realizacji umów na świadczenia, a nie jest podstawowym źródłem praw pacjenta w zakresie poufności informacji.
  • "rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych…" opisuje zakres i warunki udzielania świadczeń w opiece długoterminowej, a nie rozstrzyga wprost, komu można ujawniać informacje o pacjencie.
  • "ustawa o działalności leczniczej" reguluje funkcjonowanie podmiotów leczniczych i organizację udzielania świadczeń, lecz w pytaniu chodzi o zakaz ujawniania informacji osobom nieuprawnionym, typowo kojarzony z prawami pacjenta i poufnością danych o pacjencie.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli pytanie dotyczy praw pacjenta, tajemnicy informacji o pacjencie, upoważnień i udzielania informacji osobom trzecim, najpierw rozważaj akty prawne dotyczące praw pacjenta, a dopiero potem regulacje organizacyjne i "świadczeniowe".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Tajemnica informacji o pacjencie oznacza obowiązek nieujawniania danych dotyczących pacjenta (np. stanu zdrowia, rozpoznania, rokowania) osobom nieuprawnionym. Dotyczy to rozmów, dokumentów i informacji usłyszanych w pracy. Naruszenie poufności może szkodzić pacjentowi i mieć konsekwencje służbowe.
Bo pacjent ma prawo do prywatności i kontroli nad informacjami o swoim zdrowiu. Ujawnienie danych "przy okazji" (np. na korytarzu) może prowadzić do stygmatyzacji, konfliktów rodzinnych i utraty zaufania do personelu. Zasadą jest ujawnianie tylko osobom uprawnionym lub wskazanym przez pacjenta.
Najczęściej wtedy, gdy pacjent wyraźnie upoważnił daną osobę do uzyskiwania informacji lub gdy istnieje inne jednoznaczne uprawnienie. W razie wątpliwości opiekun medyczny powinien kierować rozmowę do osoby uprawnionej (np. pielęgniarki/lekarza) i stosować zasady obowiązujące w danej placówce.
Nie powinien. Miejsca publiczne sprzyjają przypadkowemu ujawnieniu danych, bo rozmowę mogą usłyszeć osoby postronne. Bezpieczniej omawiać informacje o pacjencie w wyznaczonych pomieszczeniach i tylko z personelem, który uczestniczy w opiece. To prosta praktyka ograniczająca ryzyko naruszenia poufności.
Gdy pytanie dotyczy praw pacjenta: informacji, zgody, intymności, poufności, dokumentacji i relacji pacjent–personel, najczęściej chodzi o regulacje dotyczące praw pacjenta. Gdy chodzi o organizację podmiotów, zasady działania placówek i udzielanie świadczeń, częściej pasuje ustawa o działalności leczniczej.
Szczególnie wrażliwe są dane o rozpoznaniach, chorobach przewlekłych, stanie psychicznym, wynikach badań, niepełnosprawności oraz sytuacji rodzinnej wpływającej na opiekę. W opiece długoterminowej łatwo o "codzienne" rozmowy z bliskimi pacjenta, dlatego trzeba pilnować, czy rozmówca ma upoważnienie.
Należy uprzejmie odmówić i nie potwierdzać żadnych szczegółów (nawet pośrednio). Można wyjaśnić, że personel jest zobowiązany do zachowania poufności. Jeżeli pytanie dotyczy spraw organizacyjnych (np. godzin odwiedzin), można odesłać do informacji ogólnych, bez odnoszenia się do stanu zdrowia pacjenta.
Tak, ale tylko w zakresie niezbędnym do wykonywania obowiązków przez osobę, która realnie uczestniczy w opiece lub procesie udzielania świadczeń. Zasada "minimum informacji" zmniejsza ryzyko wycieku danych. Rozmowa powinna odbywać się w warunkach zapewniających dyskrecję.
Najczęściej wybierają akt prawny "organizacyjny" (np. o działalności leczniczej) zamiast aktu o prawach pacjenta, bo brzmi bardziej ogólnie. Częsty błąd to też założenie, że rodzina zawsze ma prawo do informacji. Na egzaminie warto szukać słów-kluczy: "prawa pacjenta", "informacja", "osoby postronne".
Ucz się przez scenki sytuacyjne: kto pyta, o co pyta i czy ma uprawnienie. Zrób listę typowych sytuacji: rozmowa z rodziną, telefon, media społecznościowe, informacje na oddziale. Powtarzaj kluczowe pojęcia: poufność, zgoda, upoważnienie, dokumentacja. To ułatwia szybkie decyzje na teście.
info

Około 42% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Źródła:

  • Ustawa o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta – tekst ustawy (tytuł aktu; wymaga sprawdzenia aktualnego tekstu jednolitego w ISAP)
  • Ustawa o działalności leczniczej – tekst ustawy (tytuł aktu; wymaga sprawdzenia aktualnego tekstu jednolitego w ISAP)

Materiały:

  • Tekst jednolity ustawy o prawach pacjenta oraz materiały edukacyjne dotyczące praw pacjenta
  • Podręczniki i skrypty dla opiekuna medycznego z działu: etyka, komunikacja i tajemnica zawodowa
  • Materiały szkoleniowe Rzecznika Praw Pacjenta dotyczące prawa do informacji i poufności

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego