KWALIFIKACJA EKA1 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 40.
Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego nie uchwalił budżetu do 31 stycznia roku budżetowego. W takim przypadku, budżet dla tej jednostki w zakresie zadań własnych oraz zadań zleconych, w terminie do końca lutego roku budżetowego, ustala
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Budżet JST co do zasady uchwala organ stanowiący, jednak gdy nie zrobi tego w ustawowym terminie, kompetencję "zastępczą" w zakresie zadań własnych i zleconych wykonuje regionalna izba obrachunkowa. Pozostałe wskazane organy nie ustalają budżetu JST w tym trybie.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu sprawdzana jest znajomość tego, kto przejmuje kompetencję do ustalenia budżetu jednostki samorządu terytorialnego, gdy organ stanowiący nie uchwali go w terminie. W takiej sytuacji ustawodawca przewiduje mechanizm zapewniający ciągłość finansowania zadań publicznych.

Poprawna jest odpowiedź: "regionalna izba obrachunkowa", ponieważ regionalne izby obrachunkowe pełnią funkcję nadzoru i kontroli nad gospodarką finansową JST i w określonych przypadkach dokonują ustaleń umożliwiających wykonywanie budżetu, gdy organ stanowiący nie przyjmie uchwały budżetowej w terminie. Sens tej regulacji jest praktyczny: urząd musi mieć podstawę do wydatkowania środków na zadania własne oraz na zadania zlecone (realizowane w imieniu administracji rządowej).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "samorządowe kolegium odwoławcze" zajmuje się co do zasady rozpatrywaniem odwołań w postępowaniach administracyjnych i sporów kompetencyjnych, a nie ustalaniem budżetów JST.
  • "minister ds. finansów" odpowiada za obszary finansów publicznych na poziomie państwa, ale nie jest organem, który w tym trybie ustala budżet konkretnej gminy/powiatu/województwa.
  • "komisarz rządowy" może kojarzyć się z ingerencją rządu w samorząd, jednak nie jest standardowym organem ustalającym budżet w opisanej procedurze.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawiają się terminy budżetowe i brak uchwały budżetowej JST, warto automatycznie skojarzyć to z kompetencjami RIO jako wyspecjalizowanego organu nadzoru finansowego nad samorządem.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Regionalna izba obrachunkowa (RIO) nadzoruje i kontroluje gospodarkę finansową JST. W określonych sytuacjach, gdy budżet nie zostanie uchwalony w terminie, RIO może ustalić budżet w niezbędnym zakresie, aby zapewnić ciągłość realizacji zadań publicznych.
Minister ds. finansów koordynuje finanse publiczne na poziomie państwa, ale budżet konkretnej gminy, powiatu czy województwa jest aktem JST. W procedurze zastępczej kompetencja nie przechodzi na ministra, tylko na organ nadzoru finansowego właściwy dla samorządu.
Zadania własne to obowiązki JST wykonywane na rzecz lokalnej wspólnoty. Zadania zlecone to zadania administracji rządowej powierzone JST do realizacji. Budżet musi uwzględniać oba typy zadań, bo oba generują wydatki i wymagają podstawy do finansowania.
Procedura jest związana z brakiem uchwalenia budżetu przez organ stanowiący JST w przewidzianym prawem terminie. Wtedy, aby uniknąć paraliżu finansowego jednostki, przewiduje się ustalenie budżetu w trybie zastępczym przez właściwy organ nadzoru finansowego.
SKO może pojawiać się w sprawach administracyjnych (np. odwołania od decyzji), ale nie pełni roli organu uchwalającego ani ustalającego budżet JST. W pytaniach egzaminacyjnych SKO bywa "pułapką" dla osób kojarzących je ogólnie z samorządem.
Organ stanowiący podejmuje uchwały (w tym budżet), a wykonawczy realizuje uchwały i zarządza bieżącymi sprawami. W zadaniach testowych szukaj słów "uchwala", "podejmuje uchwałę" (stanowiący) oraz "wykonuje", "zarządza" (wykonawczy).
Terminy budżetowe wpływają na możliwość wydatkowania środków, zawierania umów i finansowania usług publicznych. Pracownik administracji musi rozumieć konsekwencje braku budżetu oraz to, jaki organ zapewnia ciągłość finansowania, by poprawnie informować interesantów i przygotować dokumenty.
Najczęstsze pomyłki to wskazywanie organów "odwoławczych" (SKO) lub "państwowych" (minister) zamiast RIO. Wynika to z mylenia kompetencji: RIO to wyspecjalizowany nadzór finansowy nad samorządem, a nie organ rozpatrujący odwołania lub tworzący politykę finansową państwa.
W praktyce termin "komisarz" bywa łączony z nadzorem nad samorządem, ale w typowych pytaniach o ustalenie budżetu w razie braku uchwały nie jest to właściwy organ. Egzamin sprawdza standardowy tryb zapewnienia budżetu, przypisany organowi nadzoru finansowego.
Stwórz krótką mapę skojarzeń: "budżet JST – uchwala organ stanowiący – gdy brak, wchodzi RIO". Następnie porównuj kompetencje "podobnych" nazw (RIO, SKO, minister) w tabeli. Taka metoda redukuje mylenie instytucji o zbliżonym brzmieniu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Budżet JST co do zasady uchwala organ stanowiący, jednak gdy nie zrobi tego w ustawowym terminie, kompetencję "zastępczą" w zakresie zadań własnych i zleconych wykonuje regionalna izba obrachunkowa."

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z zakresu finansów publicznych i finansów samorządu terytorialnego
  • Materiały dydaktyczne o roli i zadaniach regionalnych izb obrachunkowych
  • Zestawy pytań egzaminacyjnych z działu: gospodarka finansowa JST

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego