KWALIFIKACJA MEP3 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 3.
Osie oczu ustawione w zezie do wewnątrz to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Esotropia oznacza zez z odchyleniem osi jednego oka do wewnątrz (w stronę nosa). Dla porównania exotropia to odchylenie na zewnątrz, a hipertropia i hipotropia dotyczą odchyleń pionowych (odpowiednio w górę i w dół).

Pełne wyjaśnienie:

W nazewnictwie zeza kluczowe jest rozpoznanie kierunku odchylenia osi widzenia. Gdy oko (lub oczy) ustawiają się do wewnątrz, czyli w stronę nosa, mówimy o esotropii (spotyka się też spolszczoną pisownię "ezotropia"). To odchylenie ma charakter poziomy.

Pozostałe nazwy z zestawu odpowiedzi odnoszą się do innych kierunków:

  • Exotropia opisuje odchylenie na zewnątrz, czyli w stronę skroni. Jest to "przeciwieństwo" esotropii w płaszczyźnie poziomej.
  • Hipertropia dotyczy odchylenia w górę (jeden obraz "idzie" wyżej) – to zaburzenie w płaszczyźnie pionowej, nie poziomej.
  • Hipotropia dotyczy odchylenia w dół – również płaszczyzna pionowa.

W praktyce technika optyka prawidłowe rozróżnienie tych terminów jest ważne m.in. przy rozumieniu zaleceń okulistycznych, opisie kierunku odchylenia oraz przy pracy z korekcją pryzmatyczną (gdzie znaczenie ma kierunek i wartość odchylenia). Na egzaminie najczęstsza pułapka polega na mechanicznym myleniu prefiksów eso- i exo- lub na wyborze terminu pionowego (hiper-/hipo-) mimo pytania o odchylenie "do wewnątrz".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Esotropia to rodzaj zeza, w którym jedno oko (rzadziej oba) odchyla się do wewnątrz, czyli w stronę nosa. Jest to odchylenie w płaszczyźnie poziomej, a nie pionowej. Termin jest używany w opisach badań i rozpoznań okulistycznych.
Zez do wewnątrz oznacza, że oś oka "ucieka" w stronę nosa (przyśrodkowo). W obserwacji z przodu widać, że źrenica/rogówka jednego oka jest ustawiona bardziej w kierunku wewnętrznego kącika. Nazwa kliniczna takiego odchylenia to esotropia.
Różnica dotyczy kierunku odchylenia w poziomie: esotropia to odchylenie do wewnątrz (do nosa), a egzotropia to odchylenie na zewnątrz (do skroni). Obie dotyczą płaszczyzny poziomej i są przeciwstawnymi kierunkami ustawienia w zezie.
Hipertropia odnosi się do odchylenia pionowego, czyli ustawienia oka wyżej niż drugie (w górę). "Do wewnątrz" dotyczy odchylenia poziomego, a więc innych terminów (eso-/exo-). Mylenie wynika zwykle z kojarzenia "hiper" z czymś "większym", a nie z kierunkiem w pionie.
Hipotropia oznacza pionowe odchylenie oka w dół w porównaniu do drugiego oka. To inna kategoria niż odchylenia poziome (esotropia/egzotropia). W pytaniach egzaminacyjnych ważne jest więc najpierw ustalenie, czy mowa o kierunku poziomym czy pionowym.
Nie. Strabizm (zez) to ogólne określenie nieprawidłowego ustawienia oczu, obejmujące różne kierunki odchyleń. Esotropia jest jednym z typów strabizmu i dotyczy konkretnie odchylenia do wewnątrz. Inne typy to np. egzotropia, hipertropia i hipotropia.
Pacjenci z esotropią mogą zgłaszać się z zaleceniami okulistycznymi, np. z rozpoznaniem zeza i potrzebą dalszej diagnostyki, obserwacji lub korekcji (czasem pryzmatycznej). Dla technika optyka istotne jest rozumienie kierunku odchylenia, aby poprawnie interpretować dokumentację i zalecenia.
Najczęściej myli się prefiksy eso- i exo-, co odwraca kierunek odchylenia. Drugi typ błędu to wybór odpowiedzi pionowej (hipertropia/hipotropia), mimo że w pytaniu chodzi o ustawienie "do wewnątrz", czyli kierunek poziomy. Pomaga rozdzielenie: poziom vs pion.
Pomaga skojarzenie: "eso" = "do środka". Następnie sprawdź, czy pytanie mówi o osi "do nosa" (wewnątrz) czy "do skroni" (na zewnątrz). Dla pionu używa się osobnych prefiksów: hiper- (w górę) i hipo- (w dół).
W praktyce można spotkać zarówno zapis "esotropia", jak i spolszczony "ezotropia", zależnie od źródła i materiałów dydaktycznych. Znaczenie pozostaje to samo: odchylenie oka do wewnątrz. Na egzaminie warto kierować się terminologią używaną w podręczniku i materiałach szkoły.
info

Około 68% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Esotropia oznacza zez z odchyleniem osi jednego oka do wewnątrz (w stronę nosa)."

Źródła:

  • EyeWiki (American Academy of Ophthalmology) – "Esotropia" (definicja i klasyfikacja), https://eyewiki.org/Esotropia - dostęp 2026-02-27
  • Merck Manual Professional Edition – strabismus/esotropia (terminologia i kierunki odchyleń), https://www.merckmanuals.com/professional/eye-disorders/strabismus - dostęp 2026-02-27
  • Kanski (John F.) – "Okulistyka kliniczna" (rozdział dotyczący zeza i nomenklatury: eso-/exo-/hyper-/hypo-); szczegółowe informacje wymagają wglądu do wydania używanego w kursie

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw okulistyki/ortoptyki (rozdział: zez i zaburzenia ruchomości gałek ocznych)
  • Słowniki/kompendia terminologii okulistycznej (prefiksy eso-/exo-, hiper-/hipo-)
  • Materiały szkolne dla technika optyka: zagadnienia zeza i pryzmatów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego