KWALIFIKACJA EKA5 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 37.
Osoba fizyczna prowadzi działalność gospodarczą i zatrudnia na umowę o pracę jednego pracownika. W maju 2026 r. pracownik przebywał na zwolnieniu lekarskim 5 dni. Który komplet dokumentów rozliczeniowych i do którego dnia należy przekazać do ZUS?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przy zwolnieniu lekarskim pracownika płatnik rozlicza składki w ZUS DRA i wykazuje należne składki w raporcie ZUS RCA, a absencję/świadczenia chorobowe ujmuje w raporcie ZUS RSA.
W przypadku osoby fizycznej prowadzącej działalność dokumenty za maj przekazuje się do 20. dnia następnego miesiąca.

Pełne wyjaśnienie:

W tym przypadku płatnikiem jest osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, która zatrudnia pracownika na umowę o pracę. Skoro w danym miesiącu pracownik przebywał na zwolnieniu lekarskim, w rozliczeniu do ZUS trzeba wykazać nie tylko składki, ale również okres przerwy/świadczenia związane z chorobą.

Dlatego właściwy komplet dokumentów rozliczeniowych obejmuje:

  • ZUS DRA – deklarację rozliczeniową (zbiorczą) za płatnika i ubezpieczonych.
  • ZUS RCA – raport imienny z informacją o należnych składkach (m.in. dla pracownika).
  • ZUS RSA – raport imienny służący do wykazania przerw w opłacaniu składek lub wypłaconych świadczeń, np. związanych z absencją chorobową.

Termin przekazania dokumentów wynika z aktualnych zasad wskazanych w informacji kontekstowej: dla osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą jest to 20. dzień następnego miesiąca. Zatem dokumenty za maj należy przekazać do 20 czerwca 2026 r.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Warianty zawierające ZUS ZUA lub ZUS ZZA są nieprawidłowe, ponieważ są to formularze zgłoszeniowe (rejestracja do ubezpieczeń), a pytanie dotyczy miesięcznych dokumentów rozliczeniowych.
  • Wariant bez ZUS RSA pomija obowiązek wykazania absencji chorobowej w raporcie imiennym, co jest typowym błędem przy chorobie pracownika.
  • Warianty z terminami 10. lub 15. dnia miesiąca odwołują się do nieaktualnych terminów i nie odpowiadają zasadom obowiązującym od 2022 r. wskazanym w kontekście zadania.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści pojawia się zwolnienie lekarskie, urlop bezpłatny lub inna przerwa – wśród dokumentów rozliczeniowych bardzo często powinien pojawić się raport ZUS RSA.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
ZUS DRA to deklaracja rozliczeniowa, w której płatnik wykazuje łączne rozliczenie składek za dany miesiąc za siebie oraz ubezpieczonych (np. pracownika). Jest dokumentem "głównym", do którego dołącza się raporty imienne, takie jak ZUS RCA i ZUS RSA.
ZUS RCA to imienny raport miesięczny o należnych składkach i wypłaconych świadczeniach (w zakresie przewidzianym dla tego raportu). W praktyce zawiera informacje o podstawach i kwotach składek dla konkretnej osoby ubezpieczonej, np. pracownika zatrudnionego na umowę o pracę.
ZUS RSA służy do wykazywania przerw w opłacaniu składek oraz wypłaconych świadczeń. Przy zwolnieniu lekarskim pracownika wykazuje się w nim okres niezdolności do pracy i odpowiedni kod świadczenia/przerwy, aby ZUS miał informację o absencji i jej rozliczeniu.
ZUS ZUA i ZUS ZZA to formularze zgłoszeniowe, używane przy rejestracji osoby do ubezpieczeń lub zmiany danych. Nie składa się ich co miesiąc do rozliczenia składek. Do rozliczeń miesięcznych służą dokumenty DRA oraz raporty imienne (np. RCA i RSA).
ZUS RSA dołącza się wtedy, gdy w danym miesiącu wystąpiły okresy przerw lub świadczeń, które trzeba wykazać (np. choroba, niektóre urlopy, inne absencje). Jeśli nie było takich zdarzeń, zwykle wystarczają DRA i RCA, ale przy zwolnieniu lekarskim RSA jest typowo wymagany.
Zgodnie z informacją kontekstową do zadania, od 2022 r. osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą przekazuje dokumenty rozliczeniowe do ZUS do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu rozliczeniowym. To częsta zmiana, na której opierają się pytania egzaminacyjne.
To popularna pułapka egzaminacyjna, bo wiele osób pamięta wcześniejsze terminy (np. 10. lub 15. dzień), a przepisy zostały zmienione. W efekcie zadania sprawdzają, czy zdający stosuje aktualne terminy oraz czy potrafi przypisać je do właściwej kategorii płatnika.
Najczęściej myli się dokumenty zgłoszeniowe (ZUS ZUA/ZZA) z rozliczeniowymi (DRA/RCA/RSA) oraz pomija ZUS RSA przy absencji chorobowej. Drugim typowym błędem jest wpisywanie nieaktualnego terminu przekazania dokumentów, bo zdający opiera się na starych schematach.
W miesięcznym rozliczeniu płatnika z pracownikiem standardem jest ZUS DRA (deklaracja) i ZUS RCA (raport imienny o składkach dla pracownika). Jeśli w miesiącu pojawiają się przerwy lub świadczenia (np. choroba), dodatkowo zwykle składa się także ZUS RSA.
Pomaga prosta reguła: gdy w treści jest informacja o nieobecności (choroba, urlopy powodujące przerwy, świadczenia), pomyśl o "R" jak Rozliczenie przerwy i sprawdź, czy nie trzeba RSA. Następnie dobierz DRA jako dokument główny i RCA dla składek.
info

Około 47% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kadr i płac (dział: dokumenty rozliczeniowe ZUS i raporty imienne)
  • Instrukcje ZUS dotyczące dokumentów rozliczeniowych (DRA/RCA/RSA) w Płatniku/ePłatniku
  • Zestawienia/ściągi egzaminacyjne: dokumenty ZUS – kiedy ZUA/ZZA, a kiedy RCA/RSA/DRA

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego