KWALIFIKACJA MOT6 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 38.
Osoba nadzorująca pracę mechanika, który wyważa koło przy otwartej osłonie zabezpieczającej, powinna
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Praca wyważarki przy otwartej osłonie oznacza bezpośrednie zagrożenie (ruchome, wirujące elementy). Osoba nadzorująca ma obowiązek natychmiast przerwać niebezpieczną czynność, więc powinna zażądać niezwłocznego wyłączenia maszyny. Pozostałe działania mogą być wykonane dopiero po zatrzymaniu i zabezpieczeniu stanowiska.

Pełne wyjaśnienie:

Wyważanie koła odbywa się z udziałem elementów wirujących, które mogą spowodować ciężkie urazy (uderzenie, wciągnięcie, odpryski, kontakt z ruchomymi częściami). Dlatego osłona zabezpieczająca jest środkiem ochronnym, który ma oddzielać pracownika od strefy niebezpiecznej w trakcie pracy maszyny.

Jeżeli mechanik wykonuje wyważanie przy otwartej osłonie, sytuacja ma charakter bezpośredniego zagrożenia. W takim przypadku priorytetem nie jest diagnostyka, formalności ani planowanie przeglądu, tylko natychmiastowe zatrzymanie procesu, który stwarza ryzyko. Stąd poprawne jest działanie polegające na zażądaniu natychmiastowego wyłączenia maszyny (przerwanie pracy i usunięcie zagrożenia).

  • "sprawdzić działanie wyłącznika sieciowego maszyny" – to czynność kontrolna, która nie rozwiązuje natychmiast problemu niebezpiecznego zachowania. Nawet jeśli wyłącznik działa, zagrożenie trwa, dopóki maszyna pracuje przy otwartej osłonie.
  • "zlecić mechanikowi wykonanie przeglądu maszyny po dokończeniu usługi" – odkłada reakcję na później. Przy bezpośrednim zagrożeniu nie wolno kontynuować pracy "do końca zlecenia", tylko trzeba ją przerwać i dopiero potem ustalić przyczyny (np. awaria osłony, blokady, niewłaściwe nawyki).
  • "powiadomić pracownika Urzędu Dozoru Technicznego o niesprawności maszyny" – jest to działanie zewnętrzne i odroczone w czasie. Niezależnie od tego, czy i kiedy zawiadomienie byłoby zasadne, nie zastępuje ono obowiązku natychmiastowego przerwania niebezpiecznej pracy na stanowisku.

W praktyce właściwa sekwencja jest następująca: zatrzymać/wyłączyć maszynę → zabezpieczyć stanowisko → wyjaśnić przyczynę otwartej osłony (np. usterka, obejście zabezpieczeń, błąd pracownika) → dopuścić do pracy dopiero po przywróceniu pełnych zabezpieczeń i poinstruowaniu pracownika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw trzeba natychmiast przerwać czynność stwarzającą zagrożenie, czyli zatrzymać/wyłączyć maszynę. Dopiero po zatrzymaniu można ocenić przyczynę (usterka osłony, obejście zabezpieczeń, błąd organizacyjny) i zdecydować o dalszych krokach.
Otwarta osłona oznacza kontakt pracownika ze strefą niebezpieczną (wirujące koło i elementy ruchome). Ryzyko obejmuje uderzenie, wciągnięcie odzieży, odpryski lub utratę kontroli nad elementem. Osłona ma ograniczać to ryzyko w trakcie pracy.
Najczęstsze to: kontakt z elementami wirującymi, możliwość wciągnięcia (rękaw, rękawica, szmata), uderzenie przy odczepieniu elementu, odpryski (np. ciężarki, zabrudzenia) oraz ryzyko potknięcia lub utraty równowagi przy nagłym ruchu maszyny.
Tak. Po wyłączeniu należy zabezpieczyć stanowisko (uniemożliwić przypadkowe uruchomienie), poinformować pracownika o przyczynie przerwania, sprawdzić stan osłony i blokad oraz odnotować zdarzenie zgodnie z zasadami obowiązującymi w warsztacie.
Częsty błąd to odkładanie reakcji ("dokończ, potem sprawdzimy") albo skupienie się na formalnościach zamiast na usunięciu natychmiastowego zagrożenia. W BHP priorytetem jest przerwanie niebezpiecznej pracy, a dopiero potem analiza przyczyn i działania korygujące.
Warto sprawdzić, czy osłona i blokady działają prawidłowo, przeprowadzić krótką rozmowę instruktażową, ustalić jasną zasadę "nie uruchamiamy bez osłony", a w razie usterki oznaczyć maszynę jako niesprawną i dopuścić do pracy dopiero po naprawie.
Po zatrzymaniu maszyny należy obejrzeć mechanizm osłony i ewentualne blokady, sprawdzić, czy są ślady manipulacji (np. klinowanie, odłączone czujniki), oraz porozmawiać z pracownikiem o przebiegu pracy. Ocena musi być spokojna i oparta na faktach.
Nie jako pierwszy krok. Najpierw trzeba usunąć zagrożenie, czyli wyłączyć maszynę (dowolnym skutecznym sposobem zatrzymania). Sprawdzanie elementów elektrycznych ma sens dopiero po zatrzymaniu, gdy ustala się przyczyny i zapewnia bezpieczny powrót do pracy.
Planowanie przeglądu jest właściwe po zatrzymaniu maszyny i ocenie ryzyka. Jeśli osłona jest niesprawna, maszyna nie powinna być używana do czasu usunięcia usterki. Jeżeli problem wynika z zachowania pracownika, konieczne są też działania organizacyjne i szkoleniowe.
Ucz się schematu: rozpoznaj zagrożenie → przerwij pracę → zabezpiecz stanowisko → dopiero potem diagnozuj przyczyny. Przećwicz typowe sytuacje: brak osłon, praca na podnośniku, narzędzia wirujące, sprężone powietrze. To ułatwia szybki wybór poprawnej odpowiedzi.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Praca wyważarki przy otwartej osłonie oznacza bezpośrednie zagrożenie (ruchome, wirujące elementy)."

Materiały:

  • Instrukcje BHP stanowiskowe dla wyważarki do kół (materiały szkolne warsztatu/szkoły)
  • Instrukcja obsługi (DTR) wyważarki do kół używanej na zajęciach/praktykach
  • Podręczniki do kwalifikacji związanych z organizacją obsługi i BHP w warsztacie samochodowym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego