KWALIFIKACJA CHM4 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 3.
Oznaczanie chlorków metodą Mohra polega na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Metoda Mohra to bezpośrednia argentometria: jony Cl miareczkuje się mianowanym roztworem AgNO3. Wskaźnikiem jest chromian(VI) potasu, który pozwala zauważyć punkt końcowy (po wytrąceniu AgCl pojawia się trwałe zabarwienie związane z chromianem). Pozostałe opisy dotyczą miareczkowań z tiocyjanianem.

Pełne wyjaśnienie:

Metoda Mohra jest klasyczną metodą miareczkowania strąceniowego (argentometrii) służącą m.in. do oznaczania jonów chlorkowych Cl. Jej istota polega na tym, że analit (Cl) reaguje z jonami srebra(I) dostarczanymi z mianowanego roztworu azotanu(V) srebra(I), AgNO3, tworząc trudno rozpuszczalny osad chlorku srebra:

Cl + Ag+ → AgCl↓

Punkt końcowy rozpoznaje się dzięki wskaźnikowi chromianowemu (chromian(VI) potasu, K2CrO4). W trakcie miareczkowania w pierwszej kolejności wytrąca się AgCl. Gdy chlorki zostaną praktycznie zużyte, niewielki nadmiar Ag+ zaczyna reagować z anionami chromianowymi, co daje wyraźny sygnał punktu końcowego (trwała zmiana zabarwienia związana z obecnością produktu srebra i chromianu).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • Tiocyjanian amonu + wskaźnik żelazowy (Fe3+) jest charakterystyczny dla metody Volharda (zwykle miareczkowanie pośrednie/odmiareczkowanie), a nie dla Mohra. W tej koncepcji wykorzystuje się układ SCN/Fe3+ do wskazania nadmiaru tiocyjanianu.
  • Dodanie nadmiaru SCN i odmiareczkowanie AgNO3 jest opisem procedury pośredniej, ale w dodatku odwróconej względem typowego schematu oznaczania chlorków metodą Volharda. Nie jest to metoda Mohra i nie odpowiada klasycznemu doborowi titranta i wskaźnika dla Mohra.
  • Dodanie nadmiaru AgNO3 i odmiareczkowanie SCN odpowiada idei odmiareczkowania stosowanej w metodzie Volharda (pośrednie oznaczanie chlorków przez dodanie znanego nadmiaru Ag+ i miareczkowanie nadmiaru Ag+ tiocyjanianem). To inna metoda niż Mohr.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedzi widzisz parę AgNO3 + K2CrO4, to jest to silna przesłanka metody Mohra (bezpośrednie miareczkowanie). Jeśli pojawia się SCN i Fe3+, zwykle chodzi o metodę Volharda (odmiareczkowanie).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metoda Mohra to argentometryczna metoda miareczkowania strąceniowego, w której jony Cl oznacza się przez bezpośrednie miareczkowanie mianowanym roztworem AgNO3. Punkt końcowy wykrywa się wskaźnikiem chromianowym (K2CrO4).
W metodzie Mohra titrantem jest mianowany roztwór azotanu(V) srebra(I) (AgNO3). Ag+ strąca chlorki jako AgCl. Dopiero po zużyciu chlorków pojawia się sygnał końca miareczkowania związany z obecnością chromianu.
Chromian(VI) potasu (K2CrO4) działa jako wskaźnik. Umożliwia zauważenie punktu końcowego, gdy po wytrąceniu AgCl niewielki nadmiar jonów Ag+ zaczyna reagować z jonami chromianowymi, dając wyraźną zmianę barwy.
Jest bezpośrednie, ponieważ analit (Cl) reaguje wprost z titrantem (AgNO3) w jednej procedurze miareczkowania. Nie dodaje się wcześniej nadmiaru odczynnika i nie wykonuje odmiareczkowania, jak w metodach pośrednich (np. z tiocyjanianem).
W metodzie Mohra miareczkuje się Cl bezpośrednio AgNO3 z wskaźnikiem chromianowym. Metoda Volharda jest zwykle pośrednia: dodaje się nadmiar AgNO3, a nadmiar Ag+ odmiareczkowuje SCN z wskaźnikiem żelazowym (Fe3+).
Nie, tiocyjanian amonu (NH4SCN) jest typowy dla miareczkowań w układzie Volharda (odmiareczkowanie nadmiaru Ag+). W metodzie Mohra kluczowe są: AgNO3 jako titrant i K2CrO4 jako wskaźnik.
Najczęściej po zestawie odczynników: AgNO3 (mianowany) oraz K2CrO4 jako wskaźnik. Jeśli w odpowiedziach pojawiają się SCN i Fe3+, to zwykle wskazuje na metodę Volharda, a nie Mohra.
Najczęstszy błąd to utożsamianie każdej argentometrii z użyciem SCN lub wybieranie odpowiedzi z AgNO3 bez zwrócenia uwagi na wskaźnik. W testach kluczowy jest wskaźnik: chromian (Mohr) vs Fe3+/SCN (Volhard).
Może być utrudniona, gdy w próbce są składniki reagujące z Ag+ lub wpływające na czytelność punktu końcowego. Wtedy laboratoria dobierają metodę alternatywną (np. odmiareczkowanie) lub inną technikę analityczną, aby poprawić selektywność oznaczenia.
Ułóż krótką tabelę porównawczą metod: Mohr, Volhard, Fajans (titrant, wskaźnik, bezpośrednia/pośrednia). Ćwicz rozpoznawanie metody po samych odczynnikach w odpowiedziach. To często wystarcza, by szybko i poprawnie wybrać jedną opcję w teście.
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Metoda Mohra to bezpośrednia argentometria: jony Cl− miareczkuje się mianowanym roztworem AgNO3."

Źródła:

  • Daniel C. Harris, "Quantitative Chemical Analysis", 9th Edition, chapter on precipitation titrations/argentometric methods (Mohr method), W.H. Freeman (2016)
  • D.A. Skoog, F.J. Holler, S.R. Crouch, "Principles of Instrumental Analysis" / lub "Fundamentals of Analytical Chemistry" (zależnie od wydania), section on argentometric titrations (Mohr, Volhard, Fajans), Cengage Learning (wydanie zależne od posiadanej wersji)
  • G.H. Jeffery, J. Bassett, J. Mendham, R.C. Denney, "Vogel's Textbook of Quantitative Chemical Analysis", 6th Edition, section on argentometric titrations (Mohr method), Prentice Hall (1996)

Materiały:

  • Podręcznik chemii analitycznej ilościowej – rozdział o miareczkowaniach strąceniowych (argentometria)
  • Ćwiczenia laboratoryjne z analizy miareczkowej: oznaczanie chlorków metodą Mohra
  • Notatki porównawcze metod Mohr/Volhard/Fajans (tabela: titrant, wskaźnik, warunki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego