KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 38.
Pacjent ma od niedawna silne zawroty głowy i zaburzenia koordynacji. Jaki sposób przemieszczenia go na zajęcia terapii zajęciowej jest najbezpieczniejszy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Silne, świeże zawroty głowy i zaburzenia koordynacji znacząco zwiększają ryzyko upadku podczas chodzenia. Najbezpieczniejsze jest więc przemieszczenie na wózku, bo eliminuje konieczność utrzymywania równowagi w trakcie transportu. Balkonik, kule lub chód pieszy wymagają koordynacji i mogą nasilić zagrożenie.

Pełne wyjaśnienie:

W opisanej sytuacji kluczowe jest rozpoznanie, że pacjent ma ostre (od niedawna) i silne objawy: zawroty głowy oraz zaburzenia koordynacji. Taki zestaw objawów oznacza wysokie ryzyko upadku podczas chodzenia, zwłaszcza na korytarzu, przy zmianie kierunku, mijaniu przeszkód czy przy nagłym nasileniu zawrotów.

Dlatego odpowiedź "Przewieźć pacjenta na wózku inwalidzkim." jest najtrafniejsza: wózek zapewnia bezpieczny transport, bo pacjent nie musi w tym momencie utrzymywać równowagi ani koordynować kroków. Co ważne, udział w terapii zajęciowej często może odbywać się w pozycji siedzącej, więc pacjent może korzystać z zajęć bez narażania się na niebezpieczne przemieszczanie pieszo.

Pozostałe propozycje są mniej właściwe w tym konkretnym kontekście:

  • "Zaproponować pacjentowi korzystanie z balkonika." – balkonik jest sprzętem do wspomagania chodu, ale nadal wymaga aktywnej kontroli postawy. Przy silnych zawrotach głowy pacjent może stracić równowagę mimo podpory, co zwiększa ryzyko upadku.
  • "Zaproponować pacjentowi korzystanie z kul." – kule wymagają jeszcze większej koordynacji kończyn i tułowia, a także dobrej równowagi. Przy zaburzeniach koordynacji jest to rozwiązanie szczególnie ryzykowne.
  • "Polecić pacjentowi, aby samodzielnie doszedł na zajęcia pieszo." – ignoruje aktualne objawy i prowadzi do narażenia pacjenta na upadek.

W praktyce opiekun powinien dążyć do maksymalizacji bezpieczeństwa, a jednocześnie umożliwić pacjentowi aktywność (np. terapię). Transport wózkiem spełnia oba cele: pozwala dotrzeć na zajęcia i ogranicza ryzyko zdarzeń niepożądanych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wysokie ryzyko sugerują: silne zawroty, chwiejny chód, zaburzenia koordynacji, nagłe pogorszenie "od niedawna", konieczność częstego leżenia oraz niepewność przy wstawaniu i skrętach. W opiece liczy się aktualny stan, a nie to, że pacjent wcześniej chodził samodzielnie.
Wózek eliminuje konieczność utrzymywania równowagi podczas przemieszczania po korytarzu. Przy ostrych zawrotach głowy pacjent może nagle osłabnąć lub "zawirować", co grozi upadkiem. Transport wózkiem pozwala bezpiecznie dotrzeć na zajęcia i dalej być aktywnym.
Transport ma przede wszystkim bezpiecznie przemieścić pacjenta z punktu A do B. Rehabilitacja chodu to zaplanowany trening, zwykle w stabilniejszym stanie i pod odpowiednim nadzorem. Mylenie tych celów prowadzi do zbyt ryzykownego "aktywizowania" pacjenta w złym momencie.
Najczęściej nie w ostrej fazie silnych zawrotów, bo pacjent nadal musi kontrolować tułów i koordynację kroków. Balkonik może być rozważany, gdy stan się stabilizuje i pacjent jest oceniony pod kątem bezpieczeństwa, zwykle pod nadzorem specjalisty. Do samego transportu bezpieczniejszy bywa wózek.
Kule wymagają zsynchronizowania ruchów rąk i nóg oraz przenoszenia ciężaru ciała w określonej sekwencji. Przy zaburzeniach koordynacji łatwo o błędny krok, zahaczenie kulą lub utratę równowagi. To zwiększa ryzyko upadku, szczególnie gdy współistnieją zawroty głowy.
Należy zadbać o stabilność wózka (np. zablokowane koła), bezpieczne ustawienie podnóżków oraz pomoc przy wstawaniu i siądaniu, tak aby pacjent nie wykonywał gwałtownych ruchów głową. Ważne jest też tempo dostosowane do pacjenta i obserwacja, czy zawroty się nasilają.
Zwykle wtedy, gdy objawy są słabsze lub ustabilizowane, a pacjent jest w stanie bezpiecznie utrzymać równowagę i koordynację. Decyzja powinna wynikać z oceny bieżącego stanu i zaleceń personelu medycznego. W praktyce zaczyna się od krótkich dystansów i odpowiedniej asekuracji.
Warto potwierdzić jego motywację do aktywności, ale wyjaśnić priorytet bezpieczeństwa: "Chcę, żeby Pan uczestniczył w zajęciach, ale musimy tam dotrzeć bez ryzyka upadku". Zaproponowanie wózka pokazuje, że opiekun nie blokuje terapii, tylko dobiera bezpieczną formę transportu.
Najczęściej myli się sytuacje rehabilitacyjne z transportem (wybór balkonika "bo aktywizuje"). Innym błędem jest ignorowanie przymiotników typu "silne" i "od niedawna", które wskazują na ostrą fazę. Często też niedoszacowuje się ryzyka upadku przy zawrotach głowy.
Ucz się rozpoznawania czynników ryzyka (zawroty, koordynacja, osłabienie), zasad asekuracji oraz doboru sprzętu do aktualnego stanu pacjenta. Ćwicz scenariusze: transport na badania, na terapię, do toalety. W odpowiedziach wybieraj rozwiązania, które najpierw minimalizują ryzyko urazu.
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Silne, świeże zawroty głowy i zaburzenia koordynacji znacząco zwiększają ryzyko upadku podczas chodzenia."

Źródła:

  • World Health Organization, "WHO Global Report on Falls Prevention in Older Age", 2007 (rozdziały dot. czynników ryzyka i zapobiegania upadkom).
  • Centers for Disease Control and Prevention (CDC), "STEADI (Stopping Elderly Accidents, Deaths & Injuries)" – materiały edukacyjne o ocenie ryzyka upadków i prewencji, https://www.cdc.gov/steadi/ (dostęp: 27.02.2026).

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu profilaktyki upadków i bezpiecznej mobilizacji pacjenta (dla opiekuna medycznego)
  • Podręczniki pielęgnowania/opieki długoterminowej omawiające ryzyko upadków i sprzęt pomocniczy
  • Instrukcje wewnętrzne placówek dotyczące transportu pacjentów i stosowania wózków inwalidzkich

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego