KWALIFIKACJA MED2 - TEST WIEDZY NR 2

PYTANIE NR 20.
Pacjent zgłasza się na zabieg ekstrakcji zęba. W trakcie wywiadu podaje, że ma nadciśnienie tętnicze, ale nie pamięta dokładnych wartości ciśnienia krwi. Używając dostępnego w gabinecie aparatu do pomiaru ciśnienia krwi, wykonujesz pomiar i otrzymujesz następujące wyniki: skurczowe (SYS) - 135 mmHg, rozkurczowe (DIA) - 85 mmHg. Na podstawie tych danych określ, czy wartości ciśnienia krwi pacjenta mieszczą się w normie.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wynik 135/85 mmHg nie jest "normą".
Zgodnie z aktualną klasyfikacją jest to ciśnienie podwyższone/wysokie prawidłowe (stan przednadciśnieniowy), czyli zakres zwiększonego ryzyka, który wymaga obserwacji i zaleceń niefarmakologicznych. Nadciśnienie gabinetowe rozpoznaje się dopiero od wartości ≥140/90 mmHg.

Pełne wyjaśnienie:

Pomiar 135/85 mmHg oznacza, że zarówno wartość skurczowa (135 mmHg), jak i rozkurczowa (85 mmHg) znajdują się powyżej zakresu uznawanego za wartości niepodwyższone/optymalne. Dlatego nie można tego wyniku opisać jako "w normie". Aktualne podejście kliniczne traktuje ciśnienie tętnicze jako ciągłe spektrum ryzyka sercowo-naczyniowego, a nie prosty podział na "normę" i "nadciśnienie".

Odpowiedź "Nie, ciśnienie krwi pacjenta wskazuje na stan przednadciśnieniowy" jest właściwa, ponieważ 135/85 mmHg mieści się w zakresie określanym w nowszych klasyfikacjach jako podwyższone (ESC: Elevated BP) oraz jako wysokie prawidłowe (PTNT/PTK). W praktyce oznacza to potrzebę: kontroli kolejnych pomiarów, oceny czynników ryzyka oraz wdrożenia działań niefarmakologicznych (np. redukcja soli, aktywność fizyczna, masa ciała, ograniczenie alkoholu, niepalenie).

Odpowiedź "Tak, ciśnienie krwi pacjenta jest w normie" jest błędna, bo zbyt szeroko rozumie pojęcie normy. Częstym uproszczeniem jest uznawanie wszystkiego poniżej 140/90 mmHg za prawidłowe, podczas gdy zakres 130–139/85–89 wskazuje już na podwyższone ryzyko i wymaga działań profilaktycznych.

Odpowiedź "I stopień nadciśnienia tętniczego" nie pasuje do tych wartości w pomiarze gabinetowym, ponieważ próg rozpoznania nadciśnienia gabinetowego zaczyna się od ≥140/90 mmHg. Z kolei "II stopień nadciśnienia tętniczego" jest jeszcze wyższą kategorią, więc tym bardziej nie może dotyczyć 135/85 mmHg.

W kontekście gabinetu stomatologicznego taka interpretacja pomaga w bezpiecznym planowaniu zabiegu, właściwym udokumentowaniu parametrów życiowych oraz przekazaniu pacjentowi jasnej informacji o konieczności monitorowania ciśnienia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wynik 135/85 mmHg zwykle klasyfikuje się jako ciśnienie podwyższone lub wysokie prawidłowe (tzw. stan przednadciśnieniowy), a nie jako "normę". Oznacza to zwiększone ryzyko sercowo-naczyniowe i potrzebę kontroli kolejnych pomiarów oraz zaleceń dotyczących stylu życia.
W pomiarze gabinetowym 135/85 mmHg nie spełnia progu rozpoznania nadciśnienia (nadciśnienie gabinetowe rozpoznaje się od ≥140/90 mmHg). To jednak nie jest wynik idealny – mieści się w kategorii podwyższonej/wysokiej prawidłowej, więc wymaga monitorowania i profilaktyki.
W ujęciu ESC 2024 wyróżnia się trzy główne kategorie: niepodwyższone (<120/70 mmHg), podwyższone (120–139/70–89 mmHg) oraz nadciśnienie (≥140/90 mmHg). Dzięki temu wynik 135/85 nie jest "normą", lecz częścią zakresu podwyższonego.
SYS (skurczowe) to ciśnienie podczas skurczu serca, a DIA (rozkurczowe) podczas rozkurczu. W klasyfikacji liczy się wyższa kategoria wynikająca z którejkolwiek wartości. Dlatego nie wolno oceniać tylko SYS lub tylko DIA – oba parametry mogą podnosić kategorię ryzyka.
Bo współczesne podejście odchodzi od prostego podziału "norma vs nadciśnienie". Zakres 130–139/85–89 wiąże się z wyższym ryzykiem sercowo-naczyniowym niż wartości optymalne, dlatego jest opisywany jako podwyższony/wysokie prawidłowe i wymaga działań profilaktycznych oraz częstszej kontroli.
Pomiar warto wykonać przed zabiegami obciążającymi (np. ekstrakcja), u pacjentów z wywiadem nadciśnienia, przy objawach (ból głowy, zawroty), u osób starszych oraz gdy pacjent zgłasza stres/niepokój. Wynik pomaga ocenić bezpieczeństwo postępowania i ewentualną potrzebę konsultacji.
Najczęstsze to: brak odpoczynku przed pomiarem, rozmowa w trakcie, zły rozmiar mankietu, ręka bez podparcia, skrzyżowane nogi, pomiar na ubraniu oraz pomiar zaraz po wysiłku lub kawie. Takie błędy mogą zawyżać wynik i prowadzić do błędnej kwalifikacji.
Najczęściej zaleca się modyfikacje stylu życia: ograniczenie soli, dietę typu DASH, regularną aktywność fizyczną, redukcję masy ciała przy nadwadze, ograniczenie alkoholu i niepalenie. Kluczowe jest też prowadzenie pomiarów kontrolnych (np. w odstępach kilku miesięcy) i konsultacja z lekarzem.
Nie. Pojedynczy wynik służy do wstępnej oceny, ale rozpoznanie zwykle wymaga potwierdzenia w kolejnych pomiarach (często w różnych dniach) lub w pomiarach domowych/ABPM. Stres i ból mogą podnosić ciśnienie, dlatego ważna jest powtarzalność i prawidłowa technika.
Ucz się: podstaw pojęć SYS/DIA, progów klasyfikacji (co jest podwyższone, a co nadciśnieniem), zasad poprawnego pomiaru oraz decyzji praktycznych w gabinecie (kiedy poinformować lekarza dentystę, kiedy zalecić kontrolę). Ćwicz na przykładach liczbowych, bo to najczęstsza forma zadań.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 52% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że nadciśnienie gabinetowe rozpoznaje się dopiero od wartości ≥140/90 mmHg.

Źródła:

  • European Society of Cardiology (ESC), 2024 hypertension guideline paper in European Heart Journal, DOI: 10.1093/eurheartj/ehae178 (dostęp przez doi.org) - accessed 2026-03-02
  • European Heart Journal (Oxford Academic), strona artykułu o DOI 10.1093/eurheartj/ehae178 (klasyfikacja BP w wytycznych ESC 2024) - accessed 2026-03-02

Materiały:

  • Wytyczne ESC 2024 dotyczące nadciśnienia (tabele klasyfikacji ciśnienia)
  • Wytyczne PTNT/PTK 2024 (klasyfikacja: optymalne/prawidłowe/wysokie prawidłowe/nadciśnienie)
  • Podręczniki i skrypty z podstaw interny/pielęgniarstwa dotyczące pomiaru i interpretacji ciśnienia

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego