KWALIFIKACJA MED11 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 1.
Pacjentowi, któremu amputowano stopę na wysokości stawów śródstopno-stępowych, wykonano odjęcie typu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stawy śródstopno-stępowe to stawy pomiędzy kośćmi śródstopia a kośćmi stępu.
Amputacja wykonana na tym poziomie jest klasycznie określana jako amputacja typu Lisfranca. Pozostałe eponimy dotyczą innych poziomów: Chopart to poprzeczny stępu, a Syme – okolica stawu skokowego.

Pełne wyjaśnienie:

Opis "amputowano stopę na wysokości stawów śródstopno-stępowych" wskazuje na poziom połączenia kości śródstopia z kośćmi stępu, czyli na stawy śródstopno-stępowe. Klasyczny eponim amputacji na tym poziomie to amputacja Lisfranca. Z punktu widzenia technika ortopedy ta informacja jest ważna, bo poziom amputacji determinuje możliwości obciążania, dobór konstrukcji zaopatrzenia (np. protezy/ortezy częściowej stopy) oraz sposób przenoszenia sił na kikuta i pozostałe struktury.

Odpowiedź "Choparta" jest błędna, ponieważ amputacja Choparta dotyczy innego poziomu anatomicznego: jest to amputacja w obrębie stawu poprzecznego stępu (bardziej proksymalnie niż stawy śródstopno-stępowe). Pomyłka bywa częsta, bo oba pojęcia odnoszą się do amputacji częściowych stopy i różnią się "tylko" poziomem.

Odpowiedź "Syme'a" również nie pasuje do opisu: amputacja Syme’a jest związana z okolicą stawu skokowego (amputacja przez staw skokowy z zachowaniem pięty), a więc dotyczy znacznie wyższego poziomu niż śródstopno-stępowy. Jej konsekwencje funkcjonalne i zaopatrzenie protetyczne są inne niż w amputacjach przodostopia.

Odpowiedź "Sharpa" nie stanowi właściwego eponimu dla amputacji na poziomie stawów śródstopno-stępowych w standardowej terminologii nauczanej przy różnicowaniu Lisfranc/Chopart/Syme w obrębie stopy. Na egzaminie warto więc kojarzyć: Lisfranc = stawy śródstopno-stępowe, Chopart = staw poprzeczny stępu, Syme = staw skokowy.

Wskazówka do nauki: ucz się eponimów zawsze razem z "mapą" stopy (kości i stawy). Samo zapamiętanie nazw bez przypisania do poziomu anatomicznego sprzyja myleniu odpowiedzi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Amputacja Lisfranca to amputacja częściowa stopy wykonywana na poziomie stawów śródstopno-stępowych, czyli pomiędzy kośćmi śródstopia a kośćmi stępu. W praktyce oznacza to utratę przodostopia przy zachowaniu części stępu.
"Śródstopno-stępowe" odnosi się do połączenia kości śródstopia z kośćmi stępu (część bliższa stopy). To ważny punkt orientacyjny, bo na tym poziomie klasyfikuje się amputację jako Lisfranca.
Różnica dotyczy poziomu: Lisfranc przebiega w stawach śródstopno-stępowych, a Chopart w stawie poprzecznym stępu (bardziej proksymalnie). To wpływa na długość kikuta, dźwignię stopy oraz dobór zaopatrzenia ortopedycznego.
Syme dotyczy amputacji przez staw skokowy (okolica kostek), czyli znacznie wyżej niż stawy śródstopno-stępowe. Jeśli w opisie pojawia się poziom śródstopno-stępowy, właściwym eponimem jest Lisfranc, nie Syme.
Poziom amputacji wpływa na dobór rodzaju zaopatrzenia (np. proteza/orteza częściowa stopy), sposób przenoszenia obciążeń i stabilizację. Inne rozwiązania stosuje się przy Lisfranc, inne przy Chopart, a jeszcze inne przy amputacjach wyższych.
Najczęściej myli się Lisfranc z Chopart, bo oba dotyczą amputacji częściowych stopy. Pomaga nauka na schemacie: Lisfranc = śródstopno-stępowy, Chopart = poprzeczny stępu. Błędem jest też wybór "znanej" nazwy bez analizy poziomu anatomicznego.
Ucz się eponimów razem z mapą kości i stawów: zaznacz na rysunku granicę między śródstopiem a stępem i podpisz "Lisfranc". Powtarzaj skojarzenie "śródstopie–stęp = Lisfranc", zamiast samej listy nazw.
Nazwę Lisfranca można spotkać w opisach operacyjnych i kartach informacyjnych, gdy amputacja wykonana jest na poziomie stawów śródstopno-stępowych. Dla technika ortopedy to sygnał, jakiej długości i charakteru kikuta należy się spodziewać.
Nie zawsze. Często używa się opisu anatomicznego (np. "amputacja na poziomie stawów śródstopno-stępowych"). Eponimy są skrótem myślowym, ale w pracy i na egzaminie kluczowe jest rozumienie, jaki poziom kryje się za nazwą.
Warto powtórzyć kości stępu i śródstopia oraz przebieg głównych stawów w stopie (śródstopno-stępowe, poprzeczny stępu, skokowy). To pozwala szybko przypisać eponim amputacji do poziomu anatomicznego i uniknąć mylenia nazw.
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Stawy śródstopno-stępowe to stawy pomiędzy kośćmi śródstopia a kośćmi stępu.Amputacja wykonana na tym poziomie jest klasycznie określana jako amputacja typu Lisfranca."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Amputacja_Lisfranca - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Amputacja_Choparta - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Amputacja_Syme%E2%80%99a - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Atlasy anatomiczne stopy i stawu skokowego (schematy kości i stawów)
  • Skrypty z protetyki/ortotyki kończyny dolnej omawiające amputacje częściowe stopy
  • Materiały dydaktyczne o eponimach amputacji (zestawienia: poziom anatomiczny ↔ nazwa)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego