Pytanie dotyczy rozróżnienia podstawowych rodzajów papierów wartościowych według tego, jakie prawa dają posiadaczowi. Kluczowe sformułowanie brzmi: "papier wartościowy własnościowy, stwierdzający uczestnictwo jego właściciela w majątku przedsiębiorstwa". Taką cechę ma akcja, ponieważ jest instrumentem udziałowym – jej posiadacz jest współwłaścicielem (w sensie udziału kapitałowego) emitenta i może korzystać z praw typowych dla akcjonariusza.
Dlaczego "akcja" jest poprawna?
Akcja potwierdza uczestnictwo kapitałowe: wiąże się z wniesieniem kapitału i daje uprawnienia wynikające z posiadania udziału (np. prawo do udziału w zysku w formie dywidendy, a często także prawo głosu). W języku egzaminacyjnym opis "własnościowy" ma właśnie odróżnić akcję od instrumentów dłużnych i stricte płatniczych.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Weksel" – co do zasady jest dokumentem zobowiązaniowym. Nie potwierdza udziału własnościowego w majątku emitenta, tylko zobowiązanie zapłaty określonej kwoty w oznaczonym terminie (często jako zabezpieczenie rozliczeń).
- "Czek" – jest instrumentem płatniczym; służy zleceniu wypłaty środków pieniężnych. Nie tworzy relacji współwłasności przedsiębiorstwa ani nie daje praw udziałowych.
- "Obligacja" – jest instrumentem dłużnym. Nabywca obligacji jest wierzycielem emitenta, a nie współwłaścicielem. Z obligacji wynikają zwykle prawa do odsetek i wykupu, czyli do świadczeń pieniężnych, a nie "uczestnictwo w majątku" w znaczeniu kapitałowym.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się słowo "własnościowy", myśl o instrumentach udziałowych (akcja). Gdy pojawiają się hasła typu "odsetki", "wykup", "wierzyciel" – to zwykle instrument dłużny (obligacja). Gdy jest mowa o płatności/zapłacie – częściej czek lub weksel.
