KWALIFIKACJA EKA1 - STYCZEŃ 2011

PYTANIE NR 20.
Papierem wartościowym, za pomocą którego wystawca rozporządza swoimi środkami pieniężnymi znajdującymi się w banku, jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Czek to papier wartościowy związany z rachunkiem bankowym, w którym wystawca składa dyspozycję zapłaty określonej kwoty ze swoich środków w banku na rzecz wskazanej osoby.
Akcja potwierdza udział w spółce, obligacja jest papierem dłużnym, a weksel dotyczy zobowiązania zapłaty, nie dyspozycji środków z rachunku.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy papieru wartościowego, który umożliwia rozporządzanie środkami pieniężnymi zgromadzonymi w banku. Taką funkcję spełnia czek: jest to dokument (papier wartościowy) używany jako instrument rozliczeniowy, w którym wystawca wskazuje bank (trasata) i składa dyspozycję zapłaty określonej kwoty ze swojego rachunku na rzecz uprawnionego odbiorcy (np. osoby wskazanej na czeku).

Pozostałe odpowiedzi są papierami wartościowymi, ale nie odpowiadają opisanej funkcji:

  • Akcja potwierdza uczestnictwo (udział) w kapitale spółki i uprawnienia korporacyjne oraz majątkowe akcjonariusza. Nie jest dyspozycją wypłaty środków z rachunku bankowego wystawcy.
  • Obligacja jest papierem wartościowym o charakterze dłużnym: emitent zaciąga dług wobec nabywcy i zobowiązuje się do określonych świadczeń (np. wykupu i odsetek). To instrument finansowania, a nie polecenie zapłaty z rachunku.
  • Weksel również wiąże się ze zobowiązaniem pieniężnym (przyrzeczenie zapłaty albo polecenie zapłaty), lecz jego istotą jest zabezpieczenie/udokumentowanie długu i abstrakcyjnego zobowiązania wekslowego. W pytaniu kluczowe jest sformułowanie o środkach "znajdujących się w banku" i rozporządzeniu nimi – to typowy opis czeku jako instrumentu związanego z rachunkiem bankowym.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się bank i środki na rachunku, zwykle chodzi o instrument płatniczy/rozliczeniowy. Gdy pojawia się "udział w spółce" – akcja; "dług emitenta wobec nabywcy" – obligacja; "zabezpieczenie zapłaty i zobowiązanie wekslowe" – weksel.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czek to papier wartościowy używany jako instrument rozliczeniowy. W praktyce oznacza dokument, w którym wystawca składa dyspozycję zapłaty określonej kwoty ze środków zgromadzonych na rachunku bankowym na rzecz osoby uprawnionej.
Bo mechanizm czeku opiera się na rachunku bankowym wystawcy: ma on środki w banku i za pomocą czeku rozporządza nimi, wskazując wypłatę lub zapłatę określonej kwoty. To odróżnia czek od papierów udziałowych i dłużnych.
Czek jest kojarzony z dyspozycją zapłaty z rachunku bankowego, czyli instrumentem płatniczym. Weksel natomiast dotyczy zobowiązania zapłaty (często jako zabezpieczenie długu) i nie musi być bezpośrednio powiązany z rachunkiem bankowym wystawcy.
Akcja oznacza udział w spółce i prawa akcjonariusza (np. korporacyjne oraz majątkowe). Czek służy do dokonania zapłaty/rozliczenia. Jeśli w pytaniu pojawia się bank i środki na rachunku, to bardziej pasuje czek niż akcja.
Obligacja to papier wartościowy dłużny: emitent pożycza pieniądze od nabywcy i zobowiązuje się do wykupu oraz często do wypłaty odsetek. Czek nie finansuje emitenta, tylko służy do rozporządzenia własnymi środkami na rachunku.
W codziennych rozliczeniach częściej spotyka się przelewy i karty płatnicze, więc czeki są rzadziej używane. Na egzaminie nadal mogą się pojawiać jako pojęcie z zakresu papierów wartościowych, dlatego warto znać jego funkcję.
Szukaj sformułowań o środkach pieniężnych w banku, rachunku bankowym i "dyspozycji/poleceniu zapłaty". To typowe elementy definicyjne czeku. Jeśli mowa o udziale w spółce lub długu emitenta, to nie będzie czek.
Najczęstszy błąd to automatyczne wybieranie "weksel", bo bywa omawiany jako popularny papier wartościowy. Trzeba jednak czytać treść: gdy nacisk jest na bank i środki na rachunku, poprawny jest czek; weksel kojarzy się bardziej z długiem i zabezpieczeniem zapłaty.
Może być potrzebna przy weryfikacji dokumentów dołączanych do pism lub umów, w rozmowie informacyjnej z klientem, albo przy ogólnym rozpoznaniu rodzaju dokumentu finansowego. Pomaga to poprawnie klasyfikować sprawę i unikać błędnych wyjaśnień.
Najlepiej tworzyć krótkie porównania funkcji: czek (zapłata z rachunku), weksel (zobowiązanie zapłaty), obligacja (dług emitenta), akcja (udział w spółce). Następnie ćwiczyć na pytaniach, w których kluczowe są słowa "bank", "rachunek", "odsetki", "udział".
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że czek to papier wartościowy związany z rachunkiem bankowym, w którym wystawca składa dyspozycję zapłaty określonej kwoty ze swoich środków w banku na rzecz wskazanej osoby.

Źródła:

  • Słownik języka polskiego PWN (sjp.pwn.pl), hasło: "czek" — https://sjp.pwn.pl/szukaj/czek.html (dostęp: 2026-03-02)
  • Encyklopedia PWN, hasło: "czek" — https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/czek;3884099.html (dostęp: 2026-03-02)
  • Wikipedia (pl), artykuł: "Czek" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Czek (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Słownik terminów ekonomicznych i finansowych (hasła: czek, weksel, obligacja, akcja)
  • Podstawy wiedzy o społeczeństwie/ekonomii: rynek kapitałowy i instrumenty finansowe
  • Materiały szkolne z działu: papiery wartościowe i rozliczenia bezgotówkowe

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego