W teorii pracy socjalnej i socjologii rozróżnia się pierwotny oraz wtórny system wsparcia. Pytanie dotyczy właśnie tej definicji, a nie tego, kto faktycznie pomaga danej osobie w danym momencie.
Pierwotny system wsparcia to sieć nieformalnych więzi powstających naturalnie w toku życia. Obejmuje osoby, które łączą z człowiekiem relacje osobiste i niesformalizowane, takie jak rodzina oraz znajomi/przyjaciele (często także sąsiedzi i społeczność lokalna). To zwykle pierwsze źródło wsparcia emocjonalnego i codziennej pomocy, bo wynika z bliskości relacji, a nie z procedur.
Dlatego odpowiedź "rodzina i znajomi." jest poprawna: najlepiej oddaje ideę nieformalnej, naturalnej sieci pomocy.
Pozostałe propozycje mieszają poziomy wsparcia:
- "rodzina i grupy samopomocowe." – grupa samopomocowa ma zwykle charakter zorganizowany i działa według określonych zasad (jest na pograniczu, ale w typowym ujęciu zalicza się ją do wsparcia wtórnego/półformalnego), więc nie pasuje do "pierwotnego".
- "rodzina i placówki ochrony zdrowia." – placówki ochrony zdrowia są częścią systemu formalnego (profesjonalne usługi, procedury), czyli wsparcia wtórnego.
- "placówki pomocy społecznej i organizacje pozarządowe." – oba elementy są klasycznymi przykładami wsparcia wtórnego, bo są instytucjonalne i realizowane przez podmioty profesjonalne.
W praktyce asystent osoby niepełnosprawnej powinien umieć odróżnić te poziomy: najpierw rozpoznać zasoby relacji nieformalnych, a następnie uzupełniać braki wsparciem formalnym (koordynacja usług, kontakt z instytucjami). Sam fakt przebywania w DPS nie zmienia definicji "systemu pierwotnego" – może jedynie wpływać na to, czy ta sieć jest aktywna.
