KWALIFIKACJA BUD1 + BUD8 + BUD12 + BUD14 + BUD15 - STYCZEŃ 2009

PYTANIE NR 26.
Pierwszą czynnością, którą należy wykonać udzielając pierwszej pomocy porażonemu prądem elektrycznym, jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpierw należy przerwać działanie czynnika zagrażającego, czyli odciąć dopływ prądu. Dopiero gdy poszkodowany nie jest już pod napięciem, można bezpiecznie podejść, ocenić przytomność i oddech oraz wzywać pomoc. Pozostałe czynności są ważne, ale nie mogą poprzedzać zapewnienia bezpieczeństwa ratownika.

Pełne wyjaśnienie:

W przypadku porażenia prądem elektrycznym pierwszym priorytetem jest bezpieczeństwo ratownika. Osoba rażona może nadal pozostawać w obwodzie elektrycznym, a dotknięcie jej gołymi rękami lub wejście w strefę zagrożenia może spowodować porażenie również u udzielającego pomocy. Dlatego poprawne działanie to odcięcie dopływu prądu elektrycznego (np. wyłączenie bezpiecznika/wyłącznika, wyjęcie wtyczki, użycie wyłącznika awaryjnego), zanim podejmie się jakiekolwiek czynności przy poszkodowanym.

Wezwanie służb ratowniczych jest kluczowe, ale nie może być pierwszym krokiem, jeśli wciąż istnieje bezpośrednie zagrożenie prądem. W praktyce na budowie często działa się zespołowo: jedna osoba odcina zasilanie, a druga równolegle organizuje wezwanie pomocy, jednak w ujęciu egzaminacyjnym "pierwsza czynność" dotyczy usunięcia zagrożenia.

Ułożenie poszkodowanego w pozycji bocznej to działanie właściwe dopiero wtedy, gdy osoba jest nieprzytomna, ale oddycha prawidłowo i nie ma przeciwwskazań urazowych. Nie wolno jednak układać ani dotykać porażonego, gdy nie odłączono napięcia.

Sprawdzenie oddechu i pulsu (w praktyce: ocena oddechu i oznak życia) wykonuje się po upewnieniu się, że miejsce jest bezpieczne i prąd nie działa. Zbyt wczesne przejście do oceny stanu może narazić ratownika na porażenie i opóźnić realną pomoc.

Wskazówka egzaminacyjna: przy porażeniu prądem myśl kolejno: bezpieczeństwo → odłączenie prądu → ocena stanu (przytomność/oddech) → wezwanie pomocy i dalsze czynności (RKO, pozycja bezpieczna, opatrywanie oparzeń), zależnie od sytuacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pierwszym krokiem jest przerwanie działania prądu, czyli odcięcie zasilania (wyłącznik, bezpiecznik, wtyczka). Dopiero gdy poszkodowany nie jest pod napięciem, można podejść, sprawdzić stan i rozpocząć dalszą pomoc. Chroni to ratownika przed porażeniem.
Gdy poszkodowany nadal jest pod napięciem, może przewodzić prąd. Dotknięcie go może włączyć ratownika do obwodu i spowodować kolejne porażenie. Zasada "bezpieczeństwo ratownika" jest nadrzędna, bo bezpieczny ratownik może skutecznie pomóc.
Najbezpieczniej użyć wyłącznika w rozdzielnicy, wyłącznika awaryjnego lub wyłączyć zabezpieczenie obwodu. Jeśli to możliwe, odłącz wtyczkę trzymając za obudowę. Unikaj kontaktu z mokrym podłożem i nie dotykaj gołych przewodów.
Wezwanie pomocy jest bardzo ważne, ale wykonuje się je po odłączeniu prądu i wstępnej ocenie stanu. W praktyce, gdy jest kilka osób, jedna odcina zasilanie, a druga może równolegle dzwonić na numer alarmowy, nie narażając się na ryzyko.
Nie dotykaj poszkodowanego bezpośrednio. Jeśli musisz odsunąć źródło, użyj suchego, nieprzewodzącego przedmiotu (np. drewnianego kija) i stań na suchym podłożu, o ile jest to realnie bezpieczne. Gdy ryzyko jest zbyt duże, czekaj na fachową pomoc.
Nie zawsze. Pozycja boczna jest właściwa, gdy poszkodowany jest nieprzytomny, ale oddycha prawidłowo. Jeśli nie oddycha prawidłowo, priorytetem jest rozpoczęcie RKO. Gdy podejrzewasz uraz (np. upadek z wysokości), działaj ostrożnie.
Po zapewnieniu bezpieczeństwa i odłączeniu prądu sprawdź reakcję, udrożnij drogi oddechowe i oceń oddech przez kilka–kilkanaście sekund (ruch klatki piersiowej, odgłosy oddechu, wyczuwalne powietrze). Ocena ma być szybka, żeby nie opóźniać dalszych działań.
Najczęstsze pomyłki to wybór "wezwania służb" jako pierwszej czynności oraz przechodzenie do oceny oddechu bez usunięcia zagrożenia. Wynika to z utrwalonej sekwencji BLS używanej w innych sytuacjach. W porażeniu prądem najpierw eliminuje się czynnik rażący.
Tak. Prąd może wywołać groźne zaburzenia rytmu serca, a także oparzenia i urazy wtórne. Dlatego po odłączeniu prądu tak ważna jest szybka ocena stanu, a przy braku prawidłowego oddechu – rozpoczęcie RKO i wezwanie pomocy.
Ucz się schematów: bezpieczeństwo (usunąć zagrożenie), ocena stanu (przytomność/oddech), wezwanie pomocy i działania zależne od objawów. Ćwicz scenariusze: porażenie prądem, upadek, krwotok. Na egzaminie szukaj odpowiedzi wskazującej usunięcie zagrożenia jako pierwsze.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że najpierw należy przerwać działanie czynnika zagrażającego, czyli odciąć dopływ prądu.

Źródła:

  • European Resuscitation Council (ERC) Guidelines 2021 – First aid (sekcje dotyczące bezpieczeństwa ratownika i urazów elektrycznych), https://cprguidelines.eu/ - accessed 2026-03-02
  • European Resuscitation Council Guidelines 2021 – Executive Summary / podstawowe zasady BLS i bezpieczeństwa, https://cprguidelines.eu/guidelines-2021/ - accessed 2026-03-02
  • ILCOR (International Liaison Committee on Resuscitation) – First Aid Consensus on Science (CoSTR) (dot. zasad pierwszej pomocy i bezpieczeństwa), https://costr.ilcor.org/ - accessed 2026-03-02

Materiały:

  • Wytyczne Europejskiej Rady Resuscytacji (ERC) – rozdziały dotyczące pierwszej pomocy i bezpieczeństwa ratownika
  • Materiały szkoleniowe z pierwszej pomocy dla pracowników (BLS, porażenie prądem, urazy)
  • Instrukcje BHP dla robót budowlanych i prac w pobliżu instalacji elektrycznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego