Proces planowania w zarządzaniu zaczyna się od ustalenia celów (co ma być osiągnięte i w jakim horyzoncie czasu). Cele są punktem odniesienia dla wszystkich dalszych kroków: bez nich nie da się sensownie ocenić, jakie działania są potrzebne, jakie zasoby należy zapewnić ani jak mierzyć postęp.
Dopiero po określeniu celu zwykle wykonuje się kolejne elementy planowania, takie jak analiza warunków działania (np. zasobów, ograniczeń, ryzyk, otoczenia) oraz przygotowanie i porównanie możliwych wariantów postępowania. Następnie wybiera się najlepszą opcję, doprecyzowuje zadania, terminy, odpowiedzialności i wskaźniki.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Kontrola realizacji planu – kontrolowanie polega na porównaniu wykonania z planem i korygowaniu odchyleń. To etap następujący po wdrożeniu planu, a nie jego początek.
- Analiza otoczenia konkurencyjnego – może być ważna (zwłaszcza w planowaniu strategicznym), ale w modelowym ujęciu nie poprzedza celu: analizę prowadzi się po to, by dobrać środki do wcześniej określonego rezultatu.
- Poszukiwanie alternatywnych rozwiązań – alternatywy porównuje się względem celu (koszt, czas, ryzyko, efekty). Bez celu nie da się ocenić, która alternatywa jest "lepsza".
W praktyce (np. w pracy technika ekonomisty) ustalenie celów oznacza np. zdefiniowanie, jaki ma być efekt planu kosztów, planu zakupów czy planu zatrudnienia. Dopiero wtedy można dobrać metody, terminy, budżet i sposób kontroli wykonania.
