KWALIFIKACJA EKA4 - STYCZEŃ 2025

PYTANIE NR 34.
Pierwszym etapem procesu planowania jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pierwszym krokiem planowania jest ustalenie, co ma zostać osiągnięte.
Dlatego poprawne jest "określenie celów", bo dopiero mając cel można dobierać sposoby działania, ustalać procedury, terminy i przygotować harmonogram. Pozostałe elementy są konsekwencją przyjętych celów.

Pełne wyjaśnienie:

W klasycznym ujęciu zarządzania planowanie zaczyna się od odpowiedzi na pytanie: co chcemy osiągnąć? Z tego powodu jako pierwszy etap wskazuje się określenie celów. Cel stanowi punkt odniesienia dla wszystkich dalszych decyzji: pozwala ocenić, jakie działania są potrzebne, jakie zasoby trzeba zabezpieczyć oraz w jakiej kolejności i terminach należy je realizować.

Dlaczego "określenie celów" jest właściwe? Ponieważ bez celu nie da się sensownie:

  • ustalić kryteriów wyboru działań (co jest priorytetem),
  • zaprojektować procedur (jak postępować),
  • opracować harmonogramu (kiedy i w jakiej kolejności wykonywać zadania),
  • ani później kontrolować wykonania (czy osiągnięto to, co planowano).

Dlaczego pozostałe propozycje nie są pierwszym etapem w tym ujęciu?

  • "Ocena bieżącej sytuacji" bywa traktowana jako element przygotowania planu (diagnoza, analiza zasobów i uwarunkowań), ale w wielu schematach jest wykonywana już w odniesieniu do zdefiniowanych celów (oceniamy, na ile stan obecny pozwala je osiągnąć).
  • "Ustalenie procedury postępowania" dotyczy wyboru sposobu działania. Żeby dobrać procedurę, trzeba wcześniej wiedzieć, jaki rezultat ma zostać osiągnięty.
  • "Opracowanie harmonogramu pracy" jest etapem porządkującym realizację w czasie. Harmonogram tworzy się dopiero po ustaleniu celów i zaplanowaniu działań.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się "pierwszy etap planowania", szukaj opcji odnoszącej się do celu (co), a dopiero później do sposobu (jak) i czasu (kiedy).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Pierwszym etapem jest określenie celów, czyli ustalenie, jaki rezultat ma zostać osiągnięty. Dopiero mając cel można logicznie dobrać działania, zasoby, procedury i terminy, a następnie ułożyć harmonogram oraz kryteria kontroli wykonania.
Harmonogram odpowiada na pytanie kiedy wykonać zadania, ale najpierw trzeba wiedzieć po co i co ma być zrobione. Bez celu terminy są przypadkowe i nie da się ocenić priorytetów ani tego, czy plan przyniósł oczekiwany efekt.
To zapisanie mierzalnych oczekiwań, np. poziomu sprzedaży, limitu kosztów, terminu przygotowania dokumentacji lub wyniku budżetu. Cel powinien być możliwy do sprawdzenia, żeby później dało się porównać plan z wykonaniem i sporządzić rzetelną dokumentację.
Cel opisuje rezultat (co ma być osiągnięte), a procedura opisuje sposób działania (jak to zrobić krok po kroku). W testach szukaj słów wskazujących efekt: "osiągnąć", "uzyskać", "zmniejszyć", "zwiększyć", a nie opisu czynności.
W niektórych podejściach analiza sytuacji pojawia się bardzo wcześnie, ale w ujęciu klasycznym jako "pierwszy etap" często wskazuje się najpierw ustalenie celu. Na egzaminie kluczowe jest trzymanie się modelu, który stosuje autor/arkusz.
Zwykle następuje dobór działań i zasobów, określenie sposobu postępowania (procedur), podział zadań oraz ustalenie terminów i odpowiedzialności. Na końcu plan porządkuje się w czasie (harmonogram) i przygotowuje podstawy do późniejszej kontroli realizacji.
Pomaga zasada SMART: cel ma być konkretny, mierzalny, osiągalny, istotny i określony w czasie. Dzięki temu łatwiej przygotować dokumentację, dobrać działania i później ocenić wykonanie. Nieprecyzyjny cel utrudnia cały proces planowania.
Procedura jest narzędziem do osiągnięcia celu. Jeśli nie wiadomo, jaki efekt ma zostać uzyskany, nie da się ocenić, czy dana procedura jest właściwa ani jakie kroki są potrzebne. Najpierw definiuje się rezultat, dopiero potem sposób realizacji.
Harmonogram tworzy się po zdefiniowaniu celu i zaplanowaniu działań, bo wymaga znajomości zadań, ich zależności oraz zasobów. Dopiero wtedy można ustalić kolejność i terminy. Wcześniejsze "układanie terminów" prowadzi do planu niespójnego z potrzebami.
Najczęstsze są: wybór odpowiedzi "praktycznej" (np. harmonogram) zamiast logicznie pierwszej, mylenie celu z czynnościami oraz przenoszenie kolejności z innych obszarów (np. zarządzania projektami). Pomaga rozdzielenie pytań: co? jak? kiedy? kto?
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że pozostałe elementy są konsekwencją przyjętych celów.

Materiały:

  • Podręczniki do podstaw zarządzania/organizacji i zarządzania (rozdziały o planowaniu)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.4 obejmujące organizację pracy i dokumentację
  • Notatki własne: schemat etapów planowania i przykłady celów SMART

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego