KWALIFIKACJA MED13 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 27.
Planujesz zajęcia terapeutyczne dla grupy osób starszych. Który z poniższych celów będzie najbardziej odpowiedni?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Poprawa sprawności fizycznej" jest najbardziej uniwersalnym celem zajęć dla seniorów, bo bez siły, równowagi i koordynacji trudno o samodzielność w ADL, mobilność i mniejsze ryzyko upadków.
Pozostałe cele mają charakter edukacyjny lub dotyczą etapów życia typowych dla młodszych osób, więc nie pasują do całej grupy.

Pełne wyjaśnienie:

W terapii zajęciowej osób starszych cele powinny być przede wszystkim funkcjonalne, czyli przekładać się na lepsze wykonywanie czynności dnia codziennego (ADL) oraz na bezpieczeństwo i jakość życia. Dlatego odpowiedź "Poprawa sprawności fizycznej" jest najbardziej adekwatna dla grupy seniorów.

Sprawność fizyczna (siła mięśniowa, równowaga, koordynacja, zakres ruchu) stanowi fundament wielu aktywności: wstawania z krzesła, chodzenia, ubierania się, przenoszenia zakupów czy przygotowania posiłku. W podejściu geriatrycznym jest to także ważny element profilaktyki upadków i utrzymania mobilności, co bezpośrednio wspiera samodzielność.

Dlaczego pozostałe propozycje nie są "najbardziej odpowiednie" w ujęciu grupowym?

  • "Nauczenie nowych umiejętności komputerowych" może być czasem wartościowe (np. kontakt społeczny, przeciwdziałanie izolacji), ale nie jest celem uniwersalnym dla całej grupy i nie zawsze ma bezpośrednie przełożenie na kluczowe potrzeby funkcjonalne.
  • "Przygotowanie do egzaminu maturalnego" jest celem typowo szkolnym i zwykle nieadekwatnym dla populacji senioralnej, a także nie wynika z priorytetów OT.
  • "Przygotowanie do rozmowy kwalifikacyjnej" dotyczy aktywizacji zawodowej; w terapii zajęciowej seniorów z reguły ważniejsze są mobilność, samoobsługa i bezpieczeństwo niż cele związane z wejściem na rynek pracy.

W praktyce terapeuta zajęciowy może przekładać cel poprawy sprawności na konkretne aktywności, np. trening równowagi, ćwiczenia chodu, zadania manipulacyjne (motoryka mała), czy aktywności ADL w warunkach zbliżonych do domowych. Tak sformułowany cel jest realistyczny, mierzalny i najbardziej wspólny dla większości osób starszych w grupie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
ADL (czynności dnia codziennego) to podstawowe aktywności potrzebne do samodzielnego życia, np. ubieranie, higiena, jedzenie, przemieszczanie się. W terapii zajęciowej seniorów cele często odnoszą się właśnie do poprawy wykonania ADL, bo to mierzalny wskaźnik niezależności.
Sprawność fizyczna wpływa na chodzenie, równowagę i siłę, a więc na bezpieczeństwo i samodzielność. Lepsza kondycja oznacza mniejsze ryzyko upadków oraz łatwiejsze wykonywanie ADL (np. wstawanie z krzesła, wejście po schodach, przeniesienie przedmiotów).
Tak, czasem może wspierać udział społeczny (kontakt z rodziną, e-usługi) i motywację. Jednak w ujęciu grupowym nie zawsze jest to cel najważniejszy dla wszystkich uczestników. W geriatrii priorytetem bywa funkcjonalność, bezpieczeństwo i utrzymanie samodzielności.
Wybiera się cel możliwie uniwersalny i funkcjonalny: taki, który przyniesie korzyść większości grupy i przełoży się na codzienne działanie. Pomaga analiza potrzeb w ADL, poziomu mobilności, ryzyka upadków oraz ograniczeń zdrowotnych. Cel powinien być realistyczny i mierzalny.
To mogą być aktywności wspierające równowagę i chód, ćwiczenia wzmacniające (np. wstawanie z krzesła), zadania koordynacyjne oraz trening motoryki małej (chwyt, manipulacja). Ważne jest stopniowanie trudności i łączenie ćwiczeń z praktycznymi zadaniami z życia codziennego.
Profilaktyka upadków to działania zmniejszające ryzyko przewrócenia się i urazów. W OT obejmuje m.in. trening równowagi, wzmacnianie, naukę bezpiecznych strategii wstawania i chodzenia oraz ocenę środowiska (np. przeszkody w domu). Sprawność fizyczna jest tu kluczowym czynnikiem.
Częsty błąd to mylenie terapii zajęciowej z kursem edukacyjnym i wybieranie celów "rozwojowych" bez związku z funkcjonowaniem. Inny błąd to ignorowanie słów "najbardziej odpowiedni" i wskazywanie celu dobrego tylko dla części osób. Warto szukać celu funkcjonalnego i uniwersalnego.
Cel terapeutyczny ma poprawić funkcjonowanie, udział i samodzielność (np. lepsza równowaga, łatwiejsze ubieranie). Cel edukacyjny dotyczy głównie zdobycia wiedzy/umiejętności bez koniecznego przełożenia na ADL. W OT cele edukacyjne mogą występować, ale zwykle wspierają cel funkcjonalny.
ICF porządkuje myślenie o pacjencie: funkcje i struktury ciała, aktywność oraz uczestnictwo, a także czynniki środowiskowe. Dzięki temu łatwiej dobrać cel, który realnie poprawi codzienne działanie (np. aktywność chodzenia) i udział społeczny, a nie będzie tylko abstrakcyjnym "treningiem".
Warto użyć kryteriów obserwowalnych i czasu, np. "uczestnik przejdzie bez przerwy określony dystans", "wstanie z krzesła określoną liczbę razy", "utrzyma równowagę w staniu przez określony czas". Cel powinien być dopasowany do możliwości grupy i bezpieczny.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Źródła:

  • World Health Organization (WHO) – "International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF)" (opis modelu i jego założeń), https://www.who.int/standards/classifications/international-classification-of-functioning-disability-and-health - accessed 2026-02-27
  • World Health Organization (WHO) – "Falls" (informacje o upadkach u osób starszych jako problemie zdrowia publicznego), https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/falls - accessed 2026-02-27
  • American Occupational Therapy Association (AOTA) – strona zasobów dot. "Older Adults" (zakres praktyki OT z osobami starszymi), https://www.aota.org/practice/populations/older-adults - accessed 2026-02-27

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z terapii zajęciowej w geriatrii (cele, planowanie interwencji, ADL)
  • Opracowania o modelu ICF i jego zastosowaniu w rehabilitacji oraz OT
  • Wytyczne/poradniki dotyczące profilaktyki upadków u osób starszych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego