Sferoidyzacja to operacja metalurgiczna stosowana głównie przy wytwarzaniu żeliwa sferoidalnego, której celem jest uzyskanie grafitu w postaci kulek (sferoidów) zamiast grafitu płatkowego. W praktyce realizuje się ją przez wprowadzenie do ciekłego metalu odpowiednich dodatków (najczęściej na bazie magnezu) w sposób kontrolowany, aby reakcja była możliwie spokojna i skuteczna.
Metoda dzwonowa polega na umieszczeniu dodatku sferoidyzującego w osłonie/komorze ("dzwonie") i zanurzeniu go pod powierzchnię ciekłego metalu. Taki sposób ogranicza gwałtowność reakcji i ułatwia osiągnięcie zamierzonego efektu modyfikacji struktury.
- sferoidyzacji metodą dzwonową – jest właściwa, bo opisuje typową obróbkę pozapiecową nastawioną na zmianę postaci grafitu.
- odtleniania kąpieli metalowej – odtlenianie dotyczy usuwania tlenu/produktów utlenienia (często dodatkami odtleniającymi). Nie jest to proces ukierunkowany na uzyskanie grafitu sferoidalnego, więc nie odpowiada charakterowi metody dzwonowej.
- sferoidyzacji metodą INMOLD – INMOLD realizuje sferoidyzację w układzie wlewowym formy (reakcja zachodzi podczas zalewania), a nie przez narzędzie używane po stopieniu metalu w piecu i obróbkę w kadzi.
- argonowania – przedmuchiwanie argonem (gazem obojętnym) kojarzy się z odgazowaniem/rafinacją (np. usuwanie rozpuszczonych gazów, homogenizacja). Samo argonowanie nie jest metodą nadawania grafitowi kształtu sferoidalnego.
W zadaniach egzaminacyjnych warto zapamiętać prostą zasadę: metody sferoidyzacji są powiązane z wprowadzaniem dodatków modyfikujących, a operacje gazowe (argon) i odtlenianie częściej odnoszą się do czystości kąpieli niż do formy grafitu.
