KWALIFIKACJA MED12 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 13.
Po zmieszaniu 225 ml koncentratu z wodą uzyskano 9 litrów roztworu użytkowego o stężeniu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stężenie procentowe v/v liczymy jako udział objętości koncentratu w objętości roztworu końcowego.
9 l = 9000 ml, więc C = (225/9000)×100% = 0,025×100% = 2,5%. Kluczowe jest użycie objętości końcowej roztworu, a nie samej ilości dolanej wody.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach o przygotowaniu roztworu użytkowego w dekontaminacji najczęściej stosuje się stężenie objętościowe (v/v), czyli udział objętości koncentratu w całkowitej objętości roztworu po rozcieńczeniu.

Krok 1: ujednolicenie jednostek
Objętość roztworu końcowego wynosi 9 litrów, czyli 9 l = 9000 ml.

Krok 2: wzór
C = (V koncentratu / V roztworu końcowego) × 100%.

Krok 3: podstawienie i obliczenie
V koncentratu = 225 ml, V roztworu końcowego = 9000 ml.
225 / 9000 = 0,025.
0,025 × 100% = 2,5%.

Dlatego odpowiedź "2,5%" jest poprawna matematycznie (przy typowym założeniu egzaminacyjnym, że "koncentrat" traktujemy jako 100% w sensie objętości dolanej substancji, jeśli nie podano inaczej).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Wskazują na typowe pomyłki rachunkowe: użycie niewłaściwej objętości w mianowniku (np. dolanej wody zamiast objętości końcowej), błędne dzielenie (zgubienie zera w 9000) albo nieprawidłowe przeliczenie ułamka na procent (złe przesunięcie przecinka).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy mianownik to objętość końcowa roztworu użytkowego. Jeśli w treści jest "uzyskano 9 litrów roztworu", to 9 litrów jest wynikiem końcowym, a nie ilością dodanej wody.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stężenie procentowe v/v liczysz ze wzoru: C = (V składnika / V roztworu końcowego) × 100%. Najpierw ujednolić jednostki (np. litry na mililitry), potem podzielić objętość koncentratu przez objętość końcową i pomnożyć przez 100%.
Bo stężenie opisuje udział składnika w całym roztworze po przygotowaniu. Jeśli użyjesz tylko objętości dolanej wody, zaniżysz lub zawyżysz wynik. W zadaniu "uzyskano 9 litrów roztworu" oznacza, że 9 l to objętość końcowa.
v/v (volume/volume) to stężenie objętościowe: ile objętości koncentratu przypada na 100 jednostek objętości roztworu końcowego. Jest często używane przy rozcieńczaniu płynnych preparatów, bo odmierzanie objętości (ml, l) jest w praktyce najszybsze.
Zapamiętaj przelicznik: 1 l = 1000 ml. Wystarczy dopisać trzy zera: 9 l = 9000 ml. Ujednolicenie jednostek na początku minimalizuje błędy w dzieleniu i w zapisie procentów.
To 2,5%, bo 225/9000 = 0,025, a po pomnożeniu przez 100% dostajesz 2,5. Pomyłka do 0,25% zwykle wynika ze złego przesunięcia przecinka albo "zgubienia zera" w 9000 podczas dzielenia.
Najczęstsze błędy to: użycie złej objętości w mianowniku (woda zamiast roztworu końcowego), przeliczenie litrów na mililitry z pomyłką, błędne dzielenie (9000 vs 900) oraz zapomnienie o mnożeniu przez 100%. Pomaga zapis krok po kroku.
Są ważne przy przygotowaniu roztworów roboczych do dezynfekcji narzędzi i powierzchni oraz przy pracy z myjniami-dezynfektorami. Zbyt niskie stężenie może obniżyć skuteczność procesu, a zbyt wysokie zwiększa ryzyko uszkodzeń sprzętu i zagrożenia dla personelu.
Tak, pod warunkiem że obie objętości są w tych samych jednostkach. Możesz zamienić 225 ml na 0,225 l i liczyć 0,225/9 × 100%. Wielu zdających woli mililitry, bo unika to zapisu z przecinkiem w objętości koncentratu.
v/v dotyczy objętości (ml na ml), a w/v dotyczy masy w objętości (g na 100 ml). Jeśli w treści są tylko mililitry i litry, najczęściej chodzi o v/v. Gdy pojawiają się gramy, wtedy rozważ w/v.
Porównaj rząd wielkości: 225 ml w 9000 ml to około 1/40 całości, czyli około 2,5%. Gdyby wyszło 25%, oznaczałoby to ok. 2250 ml koncentratu, a 0,25% oznaczałoby ok. 22,5 ml. Taka kontrola chroni przed błędami przecinka.
info

Statystycznie 56% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Stężenie procentowe v/v liczymy jako udział objętości koncentratu w objętości roztworu końcowego."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Stężenie procentowe" – opis pojęcia i sposób obliczania, https://pl.wikipedia.org/wiki/St%C4%99%C5%BCenie_procentowe (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Procent" – definicja i przeliczanie na ułamek dziesiętny, https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-02-27)
  • Khan Academy (PL): "Procenty" – podstawy obliczeń procentowych, https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percent (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podstawy matematyki: procenty i proporcje (materiały szkolne/ repetytoria)
  • Instrukcje producentów środków dezynfekcyjnych (karty charakterystyki i tabele rozcieńczeń)
  • Materiały dydaktyczne z zakresu dekontaminacji i przygotowania roztworów roboczych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego