KWALIFIKACJA ROL10 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 18.
Pod owies zastosowano 170 kg soli potasowej. Oblicz koszt zakupionego nawozu, jeśli cena soli potasowej wynosi 1 300 zł/t.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć koszt, trzeba przeliczyć masę nawozu na tony: 170 kg = 0,17 t (bo 1 t = 1000 kg). Następnie mnożymy cenę za tonę przez liczbę ton: 0,17 × 1300 zł = 221 zł. Pozostałe odpowiedzi wynikają z pominięcia przeliczenia lub błędnego działania.

Pełne wyjaśnienie:

Koszt zakupu nawozu liczymy jako masa × cena jednostkowa, ale jednostki muszą być zgodne. W zadaniu dawka nawozu podana jest w kilogramach (170 kg), a cena w zł za tonę (1300 zł/t), więc najpierw wykonujemy przeliczenie.

Krok 1: przelicz kilogramy na tony
1 t = 1000 kg, więc:
170 kg = 170/1000 t = 0,17 t.

Krok 2: oblicz koszt
Koszt = 0,17 t × 1300 zł/t = 221 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 170 zł – to typowy skutek błędnego założenia "1 kg kosztuje 1 zł" albo pomylenia jednostek i wykonania obliczeń bez ceny za tonę.
  • 442 zł – taki wynik może powstać przy błędnym przeliczeniu masy (np. 0,34 t zamiast 0,17 t) albo przy podwojeniu dawki w trakcie rachunku.
  • 1300 zł – to cena za 1 tonę, a nie za 170 kg. Wybór tej opcji oznacza pominięcie informacji o ilości nawozu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy w treści nie ma różnych jednostek (kg vs t). Jeśli są, rozpocznij od konwersji, a dopiero potem wykonaj mnożenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Przeliczenie jest proste: 1 tona = 1000 kg. Aby zamienić kg na t, dzielisz przez 1000 (np. 170 kg = 0,17 t). Aby zamienić t na kg, mnożysz przez 1000. To kluczowe, gdy cena jest podana w zł/t.
Bo cena jednostkowa odnosi się do konkretnej jednostki masy. Jeśli masz masę w kg, a cenę w zł/t, to bez przeliczenia otrzymasz wynik zawyżony lub zaniżony. Ujednolicenie jednostek eliminuje typowy błąd "mnożę liczby, ale nie pasują do siebie".
Masz dwie poprawne drogi: (1) przelicz kg na t i pomnóż przez zł/t albo (2) przelicz cenę na zł/kg (podziel 1300 zł przez 1000) i pomnóż przez liczbę kg. Obie metody dają ten sam wynik, jeśli nie pomylisz miejsc przecinka.
Najpierw przelicz masę: 170 kg = 0,17 t. Potem koszt: 0,17 × 1300 = 221 zł. Najczęstszy błąd to przyjęcie, że 170 kg to 170 t albo wybór samej ceny 1300 zł bez uwzględnienia ilości nawozu.
Tak. Gdy cena wynosi 1300 zł/t, to w zł/kg jest to 1300/1000 = 1,3 zł/kg. Następnie mnożysz 1,3 zł/kg × 170 kg = 221 zł. Ta metoda bywa wygodna, gdy dawki nawozów w praktyce zapisujesz głównie w kilogramach.
Najczęściej: pomija się przeliczenie kg↔t, przesuwa się przecinek o jedno miejsce (0,17 mylone z 1,7), wybiera się odpowiedź równą samej cenie (np. 1300 zł) albo wykonuje się dzielenie zamiast mnożenia. Pomaga zapisanie jednostek przy każdym kroku rachunku.
Porównaj z ceną za 1 tonę. Skoro 170 kg to mniej niż 1/5 t, to koszt powinien być wyraźnie mniejszy niż 1300 zł, ale większy od 0. Dodatkowo, gdy cena to 1,3 zł/kg, to 170 kg daje około 170 × 1,3 ≈ 221 zł, co wygląda sensownie.
Ceny w zł/t są częste w handlu hurtowym i przy większych dostawach (palety, big-bagi, luz). W dokumentach zakupu i ofertach dla gospodarstw to standard, dlatego na egzaminie często sprawdza się umiejętność szybkiego przeliczenia na kg lub na dawkę na pole.
Zwykle: przeliczanie jednostek (kg, t), mnożenie ceny przez ilość, czasem proporcje i procenty (np. zmiana dawki, rabat). Warto ćwiczyć rachunki na liczbach dziesiętnych, bo wynik często zawiera ułamki (np. 0,17 t).
Ćwicz krótkie schematy: ilość → jednostki → cena jednostkowa → koszt. Rozwiązuj zadania z różnymi jednostkami (kg/t, l/ha), zapisuj jednostki przy działaniach i sprawdzaj wynik "na zdrowy rozsądek". To ogranicza błędy wynikające z pośpiechu i automatyzmów.
info

Około 84% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że aby obliczyć koszt, trzeba przeliczyć masę nawozu na tony: 170 kg = 0,17 t (bo 1 t = 1000 kg).

Źródła:

  • BIPM, The International System of Units (SI Brochure), 9th edition (2019), rozdział o jednostkach masy i przedrostkach SI (kg, t) – https://www.bipm.org/en/publications/si-brochure (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (pl), hasło "Tona" – definicja 1 t = 1000 kg – https://pl.wikipedia.org/wiki/Tona (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (pl), hasło "Kilogram" – jednostka masy w układzie SI – https://pl.wikipedia.org/wiki/Kilogram (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podstawowe materiały z matematyki praktycznej: przeliczanie jednostek i obliczenia procentowe
  • Podręczniki/zeszyty ćwiczeń z ekonomiki i rachunku kosztów w produkcji rolniczej (dział: koszty środków produkcji)
  • Karty produktów nawozów i cenniki hurtowe jako ćwiczenie porównywania cen w kg i t

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego