Za poprawną uznaje się odpowiedź "Monokultura", ponieważ wieloletnia uprawa tego samego gatunku (lub bardzo wąskiej grupy roślin) na tym samym stanowisku najczęściej działa niekorzystnie na glebę i jej żyzność.
Mechanizmy pogarszania jakości gleby w monokulturze obejmują m.in.:
- jednostronne wyczerpywanie składników pokarmowych (podobny profil pobierania i podobna głębokość korzenienia),
- spadek zawartości materii organicznej i pogorszenie bilansu próchnicy, jeśli nie stosuje się odpowiedniego nawożenia organicznego i międzyplonów,
- pogorszenie struktury i aktywności biologicznej gleby (mniejsza różnorodność resztek pożniwnych),
- wzrost presji agrofagów (chorób, szkodników i chwastów) wyspecjalizowanych w danym gatunku, co często nasila potrzebę chemicznej ochrony.
Pozostałe odpowiedzi nie pasują do pytania, bo z definicji są praktykami, które zwykle ograniczają ryzyko degradacji:
- "Płodozmian" (zmianowanie) polega na celowym następstwie roślin, co pozwala równoważyć pobieranie składników, poprawiać strukturę i przerywać cykle rozwojowe patogenów.
- "Polikultura" opiera się na większej różnorodności upraw (w czasie lub przestrzeni), co sprzyja stabilności agroekosystemu i zmniejsza jednostronne obciążenie stanowiska.
- "Kompostowanie" to proces wytwarzania kompostu; w praktyce rolniczej zastosowanie kompostu dostarcza materii organicznej i może poprawiać właściwości gleby, więc nie jest typową przyczyną jej dewastacji.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedziach pojawiają się praktyki proglebowe (np. zmianowanie, nawożenie organiczne), a obok nich system "jednego gatunku", to zwykle to właśnie system uproszczony jest czynnikiem ryzyka degradacji.
