KWALIFIKACJA ELE2 - CZERWIEC 2018 (test 2)

PYTANIE NR 9.
Podaj skuteczność świetlną źródła światła o etykiecie przedstawionej na rysunku.
Ilustracja przedstawia etykietę źródła światła, prawdopodobnie żarówki, co jest związane z kwalifikacją zawodową elektryka
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Skuteczność świetlna oblicza się jako iloraz strumienia świetlnego (lm) i mocy (W): lm/W. Z etykiety należy odczytać wartość lumenów i watów, a następnie wykonać dzielenie i podać wynik w lm/W. Wskazany wynik 81,4 lm/W odpowiada takiemu obliczeniu z danych z rysunku.

Pełne wyjaśnienie:

Skuteczność świetlna źródła światła (czasem nazywana też efektywnością świetlną) to miara tego, ile strumienia świetlnego (w lumenach, lm) uzyskujemy z jednostki mocy elektrycznej (w watach, W). Jednostką jest więc lm/W.

Aby wyznaczyć skuteczność świetlną z etykiety:

  • odczytaj strumień świetlny wyrażony w lm,
  • odczytaj moc wyrażoną w W,
  • podziel: skuteczność = lm ÷ W,
  • zapisz wynik w lm/W i zastosuj zaokrąglenie zgodne z formą odpowiedzi.

Odpowiedź "81,4 lm/W" jest poprawna, ponieważ wynika z prawidłowego zastosowania definicji: jest to iloraz wartości lumenów przez wartość watów podanych na etykiecie z rysunku.

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne typowo z następujących powodów:

  • "14,5 lm/W" sugeruje błąd rachunkowy (np. użycie niewłaściwych liczb z etykiety) albo pomyłkę w jednostkach, co daje zbyt niską skuteczność jak na współczesne źródła ogólnego oświetlenia.
  • "206,9 lm/W" jest wynikiem zbyt wysokim dla wielu popularnych źródeł, często pojawia się, gdy ktoś podzieli przez zbyt małą wartość (np. omyłkowo przyjmie inną wielkość niż moc w W).
  • "1 180,0 lm/W" wskazuje na błąd rzędu wielkości (np. przesunięcie przecinka, pomylenie watów z ułamkiem wata lub potraktowanie lumenów jako wartości w innej skali), bo taka skuteczność jest nerealistyczna dla typowych źródeł światła.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy dzielisz lumeny przez waty i czy w wyniku pozostaje jednostka lm/W. To pozwala szybko wychwycić pomyłki w doborze danych z etykiety.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Skuteczność świetlna (lm/W) pokazuje, ile światła (w lumenach) źródło daje z 1 wata mocy. Im wyższa wartość lm/W, tym zwykle bardziej energooszczędne źródło przy podobnej jasności. To kluczowy parametr przy porównywaniu różnych lamp.
Odczytaj z etykiety strumień świetlny (lm) i moc (W). Następnie wykonaj działanie: lm ÷ W. Wynik zapisz w lm/W i zaokrąglij do formy podanej w odpowiedziach. To zawsze jest iloraz, nie suma.
Lumen (lm) opisuje całkowity strumień światła emitowany przez źródło, a luks (lx) to natężenie oświetlenia na powierzchni i zależy od odległości oraz rozsyłu. Skuteczność świetlna wykorzystuje lm i W; użycie lx prowadzi do błędnych obliczeń i złych wniosków.
Potrzebujesz dwóch liczb: lumenów (lm) oraz mocy (W). Etykieta może zawierać też inne informacje (np. barwę, klasę energetyczną), ale do lm/W liczy się wyłącznie relacja strumienia świetlnego do mocy.
Nie zawsze. Wysokie lm/W zwykle oznacza mniejsze zużycie energii przy tej samej jasności, ale o jakości oświetlenia decydują też: barwa światła, oddawanie barw, olśnienie, trwałość i dopasowanie oprawy. lm/W to ważny parametr, ale nie jedyny.
Przy doborze oświetlenia w pomieszczeniach technicznych, magazynach, węzłach i na zapleczu serwisowym. Lepsza skuteczność lm/W pozwala ograniczyć pobór mocy i nagrzewanie, co bywa istotne organizacyjnie i eksploatacyjnie, zwłaszcza przy pracy ciągłej lub awaryjnej.
Tak wysoka skuteczność jest nietypowa dla standardowych źródeł oświetlenia ogólnego. Taki wynik zwykle oznacza błąd rzędu wielkości: zły przecinek, dzielenie przez niewłaściwą wartość albo pomylenie jednostek. Warto wtedy sprawdzić, czy na pewno użyto lm i W.
Najczęściej: wzięcie niewłaściwej liczby z etykiety (np. innego parametru niż strumień), dzielenie przez zbyt dużą wartość (np. przez energię lub błędnie odczytaną moc) albo pomyłka w obliczeniach. Pomaga kontrola jednostek: ma wyjść lm/W.
Dotyczy wszystkich źródeł: LED, świetlówek, halogenów i innych. Zasada jest taka sama: porównujemy strumień świetlny (lm) do mocy (W). Różne technologie mają różne typowe zakresy, dlatego ten parametr ułatwia obiektywne porównanie niezależnie od typu lampy.
Oszacuj rząd wielkości: jeśli źródło ma np. kilkaset–kilka tysięcy lm i kilkanaście watów, wynik powinien być zwykle w dziesiątkach lub setkach lm/W, a nie w tysiącach ani w pojedynczych jednostkach. Taka kontrola pomaga wyłapać błąd w doborze danych.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • CIE International Lighting Vocabulary (e-ILV) – hasło "luminous efficacy" (definicja pojęcia), https://cie.co.at/eilv - dostęp 2026-03-02
  • Wikipedia (pl) – "Skuteczność świetlna", https://pl.wikipedia.org/wiki/Skuteczno%C5%9B%C4%87_%C5%9Bwietlna - dostęp 2026-03-02
  • European Commission – informacje o etykietach energetycznych i parametrach źródeł światła (kontekst: lumens i power na etykietach), https://energy-efficient-products.ec.europa.eu/product-list/light-sources_en - dostęp 2026-03-02

Materiały:

  • Podstawy fotometrii i wielkości świetlnych (skrypt/rozdział z fizyki technicznej)
  • Instrukcje producentów źródeł światła: interpretacja etykiet i kart katalogowych
  • Ćwiczenia rachunkowe: przeliczanie lm/W dla różnych źródeł światła

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego