KWALIFIKACJA ELE8 + ELE9 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 36.
Podczas badań odbiorczych przy sprawdzaniu sprzężenia ciernego podczas jazdy w dół, kabina dźwigu powinna być obciążona ładunkiem o masie równej
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sprawdzanie sprzężenia ciernego podczas jazdy w dół ma potwierdzić, że napęd cierny przenosi moment bez poślizgu w warunkach obciążenia próbnego. W takiej próbie kabinę obciąża się masą większą niż udźwig nominalny, a wartość 125% jest typowo wskazywana dla tego sprawdzenia; 100% i wyższe (150%, 175%) dotyczą innych prób lub byłyby nieadekwatne.

Pełne wyjaśnienie:

W badaniach odbiorczych dźwigu wykonuje się zestaw prób, które mają potwierdzić bezpieczną pracę urządzenia w warunkach zbliżonych do granicznych. Sprawdzenie sprzężenia ciernego podczas jazdy w dół odnosi się do sytuacji, w której napęd cierny (oparty na tarciu) musi przenieść wymagane siły bez niekontrolowanego poślizgu. Dlatego stosuje się obciążenie próbne większe niż udźwig nominalny, aby zweryfikować zachowanie układu w trudniejszym przypadku niż typowa eksploatacja.

125% udźwigu nominalnego jest w tym kontekście wartością obciążenia, która pozwala ocenić, czy przy jeździe w dół nie występuje poślizg i czy układ zachowuje wymagane właściwości pracy. Próba zbyt "lekka" mogłaby nie ujawnić problemów ze sprzężeniem ciernym, a skrajnie duża mogłaby wykraczać poza sens tego konkretnego sprawdzenia i dotyczyć innych rodzajów prób.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Udźwigowi nominalnemu (100%) – to obciążenie odpowiada standardowej pracy, więc może nie być wystarczająco wymagające, aby wiarygodnie ocenić rezerwę tarcia i ryzyko poślizgu w próbie odbiorczej.
  • 150% udźwigu nominalnego – większe obciążenia pojawiają się w praktyce w innych próbach/ocenach, ale nie jest to wartość właściwa dla wskazanego sprawdzenia sprzężenia ciernego w tej formie.
  • 175% udźwigu nominalnego – to wartość skrajna i w typowych procedurach odbiorczych byłaby związana raczej z innymi weryfikacjami lub mogłaby być nieadekwatna do celu tej konkretnej próby.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy ściśle nazwanego sprawdzenia (tu: sprzężenie cierne przy jeździe w dół), nie przenoś automatycznie procentów z innych prób. Ucz się zestawów: "jaki parametr sprawdzam" → "jakie obciążenie próbne jest do tego przypisane".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sprzężenie cierne to przenoszenie sił/momentu dzięki tarciu między elementami (np. kołem i linami). Działa poprawnie, gdy tarcie jest wystarczające i nie dochodzi do poślizgu. W dźwigach ma to znaczenie dla bezpiecznego ruchu kabiny, szczególnie w warunkach obciążenia.
Jazda w dół może ujawniać tendencję do poślizgu w układach ciernych, bo siły działające na napęd i liny mogą sprzyjać "oddawaniu" ruchu. Próba ma potwierdzić, że układ utrzymuje kontrolę nad ruchem i przenosi wymagane siły bez niepożądanych poślizgów.
To obciążenie próbne równe 1,25 razy udźwigu nominalnego podanego na tabliczce znamionowej. Przykład: dla 1000 kg udźwigu nominalnego obciążenie 125% wynosi 1250 kg. W praktyce oznacza to odpowiednie przygotowanie mas i bezpieczne rozmieszczenie ich w kabinie.
Nie, bo 100% odpowiada normalnej eksploatacji i może nie być wystarczająco wymagające dla próby odbiorczej sprawdzającej rezerwę tarcia. W badaniach odbiorczych często stosuje się obciążenia większe od nominalnych, aby potwierdzić zachowanie urządzenia w warunkach bardziej krytycznych.
Poślizg może powodować nieprawidłowy ruch kabiny (np. wydłużenie drogi hamowania, trudność w utrzymaniu prędkości lub pozycji), a w skrajnych przypadkach utratę kontroli nad ruchem. Dlatego w odbiorach weryfikuje się, czy sprzężenie cierne działa stabilnie przy określonym obciążeniu.
Najczęstsze są: mylenie wartości z różnych prób (np. przypisanie procentu z próby innego elementu), kierowanie się intuicją "im więcej, tym lepiej", oraz nieuwzględnienie, że pytanie dotyczy konkretnego sprawdzenia (tu: sprzężenie cierne w jeździe w dół), a nie ogólnej próby udźwigu.
Należy dobrać masy o znanej wartości, zapewnić ich stabilne ustawienie w kabinie oraz zabezpieczyć strefę prób. Ważne jest też potwierdzenie udźwigu nominalnego z oznaczeń/dokumentacji i wyliczenie wymaganej masy próbnej (np. 1,25×). Organizacja i BHP są kluczowe.
Badania odbiorcze wykonuje się po zakończeniu montażu lub po istotnych zmianach/modernizacjach wymagających dopuszczenia do eksploatacji. Ich celem jest potwierdzenie, że dźwig spełnia wymagania bezpieczeństwa i działa prawidłowo przed rozpoczęciem regularnej pracy z użytkownikami.
Kluczowe jest to, co ma być sprawdzone: sprzężenie cierne dotyczy ryzyka poślizgu i zdolności przeniesienia sił przez tarcie podczas ruchu. Inne próby mogą dotyczyć np. udźwigu, hamulców, ograniczników czy zachowania przy innych kierunkach ruchu i konfiguracjach.
W praktyce spotyka się różne poziomy obciążeń próbnych w zależności od rodzaju urządzenia, celu próby i wymaganej procedury. Jednak w tym pytaniu chodzi o konkretną próbę sprzężenia ciernego podczas jazdy w dół, gdzie właściwa jest wskazana wartość obciążenia.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Sprawdzanie sprzężenia ciernego podczas jazdy w dół ma potwierdzić, że napęd cierny przenosi moment bez poślizgu w warunkach obciążenia próbnego."

Materiały:

  • Instrukcje producenta (DTR) dotyczące prób odbiorczych i prób obciążeniowych
  • Materiały szkoleniowe z zakresu napędów ciernych i zjawisk tarcia
  • Wytyczne i procedury stosowane podczas badań odbiorczych urządzeń dźwigowych (materiały kursowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego