KWALIFIKACJA MED2 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 28.
Podczas badania dorosłego pacjenta wskaźnikiem CPITN zarejestrowano w jednym sekstancie wystąpienie kodu objawów chorobowych – 3, co oznacza obecność
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kod 3 w badaniu CPITN oznacza obecność patologicznych kieszonek dziąsłowych o głębokości 3,5–5,5 mm, co odpowiada sytuacji, gdy czarne pole na zgłębniku WHO jest częściowo widoczne w kieszonce. Pozostałe opcje dotyczą odpowiednio: kodu 2 (kamień), kodu 4 (>6 mm) i kodu 1 (krwawienie).

Pełne wyjaśnienie:

CPITN (Community Periodontal Index of Treatment Needs) jest wskaźnikiem stosowanym do przesiewowej oceny stanu przyzębia. Badanie wykonuje się specjalnym zgłębnikiem periodontologicznym WHO, a jamę ustną dzieli na 6 sekstantów. W każdym sekstancie rejestruje się najwyższy (najcięższy) stwierdzony kod.

Kod 3 oznacza obecność kieszonek dziąsłowych o głębokości 3,5–5,5 mm. Jest to bezpośrednio związane z kalibracją zgłębnika WHO: czarne pole odpowiada zakresowi 3,5–5,5 mm i przy kodzie 3 jest ono częściowo widoczne w kieszonce. Taki wynik wskazuje na stan wymagający dalszej diagnostyki i postępowania periodontologicznego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "kamienia nad- i poddziąsłowego" – to kryterium odpowiada kodowi 2, gdzie rejestruje się obecność kamienia (zwykle także retencyjnych nawisów wypełnień). Sam kamień nie jest równoznaczny z kieszonką 3,5–5,5 mm.
  • "kieszonek dziąsłowych powyżej 6 mm" – to opis kodu 4, czyli kieszonek głębokich (>6 mm), gdy czarne pole jest całkowicie zanurzone i niewidoczne.
  • "krwawienia z dziąseł" – to cecha kodu 1, czyli krwawienia wywołanego sondowaniem, bez kamienia i bez patologicznej głębokości kieszonki.

Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj powiązanie kodów z "najbardziej charakterystycznym kryterium". Dla kodu 3 kluczowe jest 3,5–5,5 mm (czarne pole częściowo widoczne), a dla kodu 4 >6 mm (czarne pole znika całkowicie).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kod 3 w CPITN oznacza obecność kieszonek dziąsłowych o głębokości 3,5–5,5 mm. W praktyce wiąże się to z odczytem na zgłębniku WHO: czarne pole (zakres 3,5–5,5 mm) jest wtedy częściowo widoczne w kieszonce.
CPITN kod 3 odpowiada kieszonkom o głębokości 3,5–5,5 mm. To zakres wynikający z kalibracji zgłębnika WHO i jego czarnego pola. Na egzaminie warto pamiętać dokładny przedział, bo bywa mylony z zaokrągleniami.
Krwawienie przy sondowaniu jest kryterium kodu 1. Kod 3 dotyczy już patologicznej głębokości kieszonki (3,5–5,5 mm). Krwawienie może współistnieć, ale w CPITN rejestruje się najwyższy kod w sekstancie, a nie pojedynczy objaw.
Kod 2 wskazuje na obecność kamienia nad- lub poddziąsłowego (ewentualnie czynników retencyjnych), natomiast kod 3 oznacza kieszonki 3,5–5,5 mm. Różnica polega więc na tym, że kod 3 opisuje głębokość kieszonki, a nie sam osad nazębny.
Kod 4 rejestruje się, gdy występują kieszonki głębsze niż 6 mm. W odniesieniu do zgłębnika WHO oznacza to sytuację, w której czarne pole jest całkowicie zanurzone w kieszonce i nie jest widoczne. To cięższy stan niż kod 3.
Jamę ustną dzieli się na 6 sekstantów i sondowaniem zgłębnikiem WHO ocenia się stan przyzębia w każdym z nich. Dla sekstantu zapisuje się najwyższy stwierdzony kod. W praktyce wymaga to systematycznego badania i poprawnej techniki sondowania.
To zgłębnik periodontologiczny zaprojektowany do badań przesiewowych, z kulistą końcówką i oznaczeniami, w tym czarnym polem odpowiadającym zakresowi 3,5–5,5 mm. Dzięki temu łatwiej klasyfikuje się głębokość kieszonek do odpowiedniego kodu.
Częsty błąd wynika z upraszczania liczb (np. zapamiętywanie "około 4–5 mm") oraz z mieszania kryteriów kodów. Na egzaminie warto trzymać się kalibracji zgłębnika WHO: kod 3 to dokładnie 3,5–5,5 mm, a kod 4 to >6 mm.
Oba wskaźniki są blisko powiązane i wykorzystują podobną metodę badania oraz zgłębnik WHO. W różnych materiałach można spotkać nazwy CPITN lub CPI. Niezależnie od nazwy, na poziomie egzaminu kluczowa jest poprawna interpretacja kodów, np. kod 3 = 3,5–5,5 mm.
Najczęściej myli się: kod 1 (krwawienie) z kodem 3 (kieszonki), kod 2 (kamień) z kodem 3 oraz kod 3 z kodem 4 (>6 mm). Pomaga strategia: najpierw zapamiętaj "objaw przewodni" każdego kodu i jego zakres liczbowy.
info

Około 43% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że kod 3 w badaniu CPITN oznacza obecność patologicznych kieszonek dziąsłowych o głębokości 3,5–5,5 mm, co odpowiada sytuacji, gdy czarne pole na zgłębniku WHO jest częściowo widoczne w kieszonce.

Źródła:

  • World Health Organization, Oral Health Surveys: Basic Methods (5th edition), rozdział o wskaźniku CPI/zgłębniku WHO, 2013

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z periodontologii dla higienistek stomatologicznych (rozdziały o wskaźnikach i badaniu przyzębia)
  • Materiały dydaktyczne dotyczące zgłębnika WHO i interpretacji kodów CPI/CPITN
  • Ćwiczenia praktyczne z sondowania periodontologicznego na fantomach oraz analiza przykładowych kart badania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego