Próba olejowa polega na podaniu niewielkiej ilości oleju do cylindra i ponownym pomiarze ciśnienia sprężania. Olej tworzy tymczasową warstwę uszczelniającą między tłokiem (pierścieniami) a gładzią cylindra.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź "gniazda zaworowego."
Jeżeli po próbie olejowej ciśnienie sprężania nie wzrasta, to znaczy, że główną drogą ucieczki sprężanego powietrza nie jest zespół tłok–pierścienie–cylinder. Wtedy podejrzewa się nieszczelność w części zaworowej: niedomykanie zaworu, wypalenie zaworu, uszkodzenie lub zużycie gniazda zaworowego. Nieszczelne gniazdo powoduje stały "przeciek" niezależnie od tego, czy w cylindrze znajduje się olej.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne w tym scenariuszu
- "pierścieni tłokowych." Zużyte lub zapieczone pierścienie zwykle dają wzrost ciśnienia po dolaniu oleju, bo olej chwilowo poprawia uszczelnienie na obwodzie tłoka. Brak wzrostu osłabia tę hipotezę.
- "gładzi cylindra." Nadmierne zużycie/rysowanie gładzi również jest elementem "dołu" cylindra. Podobnie jak przy pierścieniach, olej może częściowo ograniczyć przedmuchy i podnieść wynik. Gdy poprawy nie ma, jest to mniej prawdopodobne jako główna przyczyna.
- "uszczelki głowicy." Uszkodzenie uszczelki głowicy może obniżać sprężanie, ale próba olejowa z reguły nie jest testem, który miałby to poprawić. W praktyce przy podejrzeniu uszczelki częściej analizuje się dodatkowe objawy (np. przedmuch między cylindrami, ubytek płynu, pęcherze w układzie chłodzenia) i wykonuje dalsze badania szczelności.
Wskazówka egzaminacyjna: zapamiętaj zasadę: "olej pomaga na dół (pierścienie/gładź), nie pomaga na górę (zawory/gniazda)". To szybki klucz interpretacyjny w zadaniach o sprężaniu.
