KWALIFIKACJA GIW2 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 28.
Podczas drążenia wyrobiska górniczego, jakie są główne czynniki, które należy wziąć pod uwagę, aby zapewnić bezpieczeństwo prac?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kluczowe dla bezpieczeństwa drążenia są warunki górotworu i jego stateczność: rodzaj gruntu/skal, stabilność stropu i ociosów oraz właściwe zabezpieczenie (obudowa, kotwienie). To te czynniki bezpośrednio decydują o ryzyku obwału i konieczności doboru ochrony wyrobiska.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas drążenia wyrobiska podziemnego najpoważniejsze zagrożenia dla ludzi i sprzętu wynikają z zachowania się górotworu. Dlatego poprawny zestaw czynników obejmuje rodzaj gruntu/skal, stabilność stropu i ociosów oraz właściwe zabezpieczenie wyrobiska. Rodzaj ośrodka (np. skały zwięzłe, spękane, zawodnione, podatne na rozluźnienie) wpływa na to, jak łatwo dochodzi do odspojenia i jaką technologię urabiania oraz obudowy należy zastosować.

Strop i ociosy są elementami bezpośrednio ograniczającymi przestrzeń pracy. Jeżeli tracą stateczność (spękania, zarysowania, klinowanie bloków, łuszczenie), rośnie ryzyko obwału. Z tego powodu tak istotne jest zabezpieczenie – rozumiane jako dobór i prawidłowy montaż obudowy (np. odrzwiowej, łukowej, kotwowej), siatek, opinki, ewentualnie iniekcji lub innych metod stabilizacji, a także kontrola ich skuteczności w trakcie postępu robót.

Odpowiedzi zawierające elementy typu "warunki atmosferyczne" są w kontekście typowego drążenia pod ziemią mniej trafne: mikroklimat i przewietrzanie są ważne, ale "pogoda" na zewnątrz nie jest zwykle czynnikiem głównym dla stateczności stropu i ociosów w samym wyrobisku. Z kolei "jakość narzędzi i materiałów" ma znaczenie organizacyjne i technologiczne, lecz nie opisuje najważniejszego rdzenia ryzyka, jakim jest oddziaływanie górotworu i konieczność jego podparcia.

  • Jeśli w odpowiedzi brakuje stabilności stropu i ociosów, pomija się bezpośrednią przyczynę wielu wypadków (obwały).
  • Jeśli brakuje właściwego zabezpieczenia, nie uwzględnia się podstawowego środka ograniczania ryzyka.
  • Jeśli pojawiają się czynniki poboczne (np. "warunki atmosferyczne"), łatwo przecenić ich rolę względem kluczowych zagadnień geotechnicznych.

Na egzaminie warto kojarzyć, że w robotach przygotowawczych i drążeniowych pierwszeństwo mają: rozpoznanie warunków geologicznych, ocena stateczności oraz dobór i kontrola obudowy/zabezpieczeń.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Strop to górna powierzchnia wyrobiska ("sufit"), a ocios to jego boczne ściany. Ich stan (spękania, odspojenia, łuszczenie) bezpośrednio wpływa na ryzyko obwału, dlatego podlegają stałej obserwacji i zabezpieczaniu obudową.
Bo utrata stateczności powoduje obwały, które są jednym z najgroźniejszych zdarzeń w wyrobiskach. Nawet przy sprawnym sprzęcie praca jest niebezpieczna, jeśli górotwór się rozluźnia. Ocena stateczności decyduje o tempie robót, technologii i doborze obudowy.
To dobór i poprawne wykonanie środków podparcia górotworu, np. obudowy, kotew, siatek, opinki lub innych rozwiązań przewidzianych w projekcie robót. Obejmuje też kontrolę ich stanu, naprawy oraz reagowanie na zmiany warunków geologicznych podczas postępu drążenia.
Rodzaj ośrodka określa, jak łatwo dochodzi do odspojenia i jak zachowuje się strop oraz ociosy. Skały spękane, łupliwe lub zawodnione mogą szybciej tracić stateczność. To wpływa na dobór metody urabiania, rozstaw obudowy/kotew i potrzebę dodatkowych zabezpieczeń.
Zwykle nie są czynnikiem głównym dla robót prowadzonych w wyrobisku podziemnym, bo pogoda działa przede wszystkim na powierzchni. W praktyce ważniejsze są: przewietrzanie, temperatura, wilgotność i zapylenie w wyrobisku oraz warunki geologiczne i stan obudowy.
Do typowych sygnałów należą: nowe spękania, odgłosy trzasków, osypywanie drobnego urobku ze stropu/ociosów, łuszczenie, klinowanie bloków oraz deformacje obudowy. Takie objawy wymagają wstrzymania robót w strefie zagrożenia i zastosowania procedur zabezpieczenia.
Często wybierają odpowiedzi "ogólne" (np. o jakości narzędzi) albo przenoszą skojarzenia z budownictwa/powierzchni (pogoda). Inny błąd to pomijanie obudowy i skupianie się wyłącznie na rodzaju gruntu. Na egzaminie szukaj elementów: górotwór–stateczność–zabezpieczenie.
Gdy zmieniają się warunki geologiczne albo pojawiają się oznaki pogorszenia stateczności (spękania, osypy, deformacje obudowy). Zmiana może oznaczać zagęszczenie obudowy, zastosowanie kotew/siatek lub dodatkowe podparcie. Decyzje powinny wynikać z oceny zagrożenia i dokumentacji robót.
Obudowa przejmuje obciążenia od górotworu i ogranicza jego przemieszczanie, dzięki czemu zmniejsza ryzyko obwału. Daje też stabilne warunki do transportu, wiercenia, urabiania i zabudowy urządzeń. Uszkodzona lub źle dobrana obudowa jest sygnałem podwyższonego zagrożenia.
Utrwal pojęcia: wyrobisko, strop, ocios, stateczność, obudowa i zabezpieczenia. Ćwicz rozpoznawanie, które czynniki są "rdzeniem" bezpieczeństwa (górotwór i obudowa), a które są drugorzędne. Pomaga też analiza przykładowych zdarzeń: obwałów i przyczyn ich powstawania.
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Według specjalistów z branży: "Kluczowe dla bezpieczeństwa drążenia są warunki górotworu i jego stateczność: rodzaj gruntu/skal, stabilność stropu i ociosów oraz właściwe zabezpieczenie (obudowa, kotwienie)."

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe i instrukcje zakładowe BHP dotyczące robót przygotowawczych i drążenia
  • Podręczniki z geomechaniki górniczej (stateczność wyrobisk)
  • Skrypty z technologii robót górniczych: obudowa wyrobisk, zabezpieczenia stropu i ociosów

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego