Posunięcie na ząb fz określa, jaką "dawkę" materiału zabiera jedno ostrze freza w czasie jednego przejścia. To parametr kluczowy dla grubości wióra, obciążenia narzędzia, temperatury i jakości powierzchni.
W zadaniu podano konkretne warunki: mosiądz, frez węglikowy (VHM) Ø6 mm, obróbka zgrubna oraz ustawienia ap=0.5D i ae=0.5D. Taki zestaw oznacza dość "mocne" skrawanie, więc fz nie może być ani zbyt małe (ryzyko ślizgania i tarcia zamiast skrawania), ani przesadnie duże (ryzyko przeciążenia krawędzi i pogorszenia stabilności).
Odpowiedź "0.15 mm/ząb" jest właściwa, bo dla frezów Ø6–10 mm w zgrubnym frezowaniu mosiądzu wartości rzędu 0.10–0.20 mm/ząb są typowe jako ustawienia referencyjne. Daje to sensowną grubość wióra i pozwala wykorzystać możliwości węglika (który zwykle toleruje wyższe parametry niż HSS).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne w tych warunkach?
- "0.05 mm/ząb" jest zbyt małe jak na zgrubne frezowanie Ø6 mm przy ap i ae po 0.5D. Taki posuw często prowadzi do tarcia i "polerowania" zamiast efektywnego skrawania, co może zwiększać temperaturę i przyspieszać zużycie ostrza.
- "0.25 mm/ząb" bywa spotykane przy większych średnicach lub innych warunkach, ale dla Ø6 mm i przy dość dużym zaangażowaniu narzędzia (ap i ae po 0.5D) może być już na granicy stabilności procesu i nadmiernie obciążać krawędzie skrawające.
- "0.35 mm/ząb" jest zdecydowanie za duże dla wskazanego freza i typowych warunków; zwiększa ryzyko przeciążenia, drgań, pogorszenia chropowatości i wykruszeń.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w treści widzisz VHM + zgrubnie + średnicę około 6 mm, szukaj fz z "środka" praktycznego zakresu dla danego materiału, a nie wartości skrajnych.
