KWALIFIKACJA BUD20 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 40.
Podczas kontroli instalacji wentylacyjnej aby zmierzyć prędkość powietrza nawiewanego należy użyć
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Anemometr jest przyrządem przeznaczonym do pomiaru prędkości ruchu powietrza, dlatego stosuje się go przy kontroli nawiewu w instalacji wentylacyjnej. Multimetr służy do pomiarów elektrycznych, pirometr do pomiaru temperatury, a spektrometr do analizy widma/struktury promieniowania lub składu.

Pełne wyjaśnienie:

W instalacjach wentylacyjnych jedną z podstawowych wielkości kontrolowanych podczas przeglądów i regulacji jest prędkość powietrza nawiewanego (a pośrednio także strumień objętości). Do pomiaru prędkości ruchu powietrza w kanale, na kratce lub anemostacie używa się anemometru. To właśnie ten przyrząd jest przeznaczony do pracy z przepływem powietrza i podaje wynik w jednostkach prędkości.

Pozostałe urządzenia z odpowiedzi są typowymi "mylącymi" dystraktorami, bo są również przyrządami pomiarowymi, ale mierzą inne wielkości:

  • Multimetr służy do pomiarów elektrycznych (np. napięcia, natężenia, rezystancji). Nie jest przyrządem do pomiaru prędkości przepływu powietrza, więc nie rozwiąże zadania kontroli nawiewu.
  • Pirometr jest używany do bezdotykowego pomiaru temperatury (najczęściej na podstawie promieniowania cieplnego). Może być przydatny w diagnostyce elementów instalacji (np. temperatur na powierzchniach), ale nie mierzy prędkości powietrza.
  • Spektrometr służy do analizy widmowej (np. promieniowania) lub składu w zależności od typu urządzenia. Nie jest standardowym narzędziem do kontroli parametrów przepływu w wentylacji budynków.

W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać prostą zasadę: prędkość powietrza → anemometr, temperatura → termometr/pirometr, wielkości elektryczne → multimetr. Dzięki temu łatwo dobrać właściwy przyrząd do wielkości, którą trzeba skontrolować.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Anemometr to przyrząd do pomiaru prędkości ruchu powietrza. W wentylacji używa się go m.in. do kontroli prędkości na nawiewnikach i w kanałach, co pomaga ocenić działanie instalacji oraz poprawność regulacji przepływów.
Najczęściej sprawdza się: prędkość przepływu powietrza, strumień objętości, kierunek nawiewu/wywiewu, temperaturę powietrza oraz ogólną pracę elementów (np. nawiewników). Dobór miernika zależy od tego, jaką wielkość trzeba potwierdzić.
Multimetr mierzy wielkości elektryczne (np. napięcie, prąd, rezystancję). Prędkość powietrza jest wielkością z zakresu przepływu/kinematyki, więc wymaga czujnika przystosowanego do kontaktu z ruchem powietrza (np. wiatraczek, sonda), czyli anemometru.
Pirometr służy do bezdotykowego pomiaru temperatury powierzchni. W HVAC może pomóc np. przy ocenie temperatur elementów urządzeń lub izolacji. Nie zastępuje jednak anemometru, bo nie podaje prędkości przepływu powietrza.
Zwykle anemometr podaje prędkość powietrza. Wydatek (strumień objętości) można wyznaczyć pośrednio, gdy zna się pole przekroju lub stosuje się odpowiednią przystawkę/pomiar na nawiewniku. Na egzaminie kluczowe jest rozróżnienie: prędkość mierzy anemometr.
W praktyce spotyka się m.in. anemometry wiatraczkowe oraz z sondą (np. do pomiaru w kanałach). Różnią się budową i zastosowaniem, ale wspólną cechą jest to, że służą do pomiaru prędkości przepływu powietrza.
Częsty błąd to wybór urządzenia "bo też jest miernikiem", bez sprawdzenia jaką wielkość mierzy. Drugi błąd to mylenie temperatury z prędkością (np. wybór pirometru). Pomaga nauka skojarzeń: prędkość–anemometr, elektryka–multimetr.
Prędkość nawiewu mierzy się podczas odbiorów, przeglądów okresowych oraz przy regulacji instalacji, gdy trzeba potwierdzić, czy nawiewniki dostarczają odpowiednią ilość powietrza i czy nie występują przeciągi lub niedowiew w pomieszczeniach.
W pytaniach egzaminacyjnych szukaj słów: prędkość powietrza, nawiew, przepływ. To niemal zawsze wskazuje na anemometr. Multimetr łączy się z elektryką, pirometr z temperaturą, a spektrometr z analizą widma/składu.
W typowej kontroli instalacji wentylacyjnej w budynku spektrometr nie jest standardowym narzędziem. Do podstawowych pomiarów używa się prostszych przyrządów dopasowanych do wielkości: anemometru (prędkość) i termometrów (temperatura), a nie analizy widmowej.
info

Statystycznie 81% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Anemometr jest przyrządem przeznaczonym do pomiaru prędkości ruchu powietrza, dlatego stosuje się go przy kontroli nawiewu w instalacji wentylacyjnej."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Anemometr" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Anemometr (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Multimetr" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Multimetr (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (PL): "Pirometr" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Pirometr (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z wentylacji i klimatyzacji (dział: pomiary i regulacja instalacji)
  • Instrukcje producentów anemometrów (opis funkcji, zakresy, zasady pomiaru)
  • Materiały szkolne z metrologii w branży sanitarnej (przyrządy i wielkości mierzone)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego