Zabezpieczenie przeciwprzepięciowe ma chronić izolację oraz elektronikę (np. falowniki, zasilacze, sterowanie) przed krótkotrwałymi udarami napięcia. Takie udary mogą mieć charakter atmosferyczny (np. pośrednie skutki wyładowań) albo łączeniowy (załączanie/wyłączanie silników, styczników, transformatorów).
Najbardziej odpowiednim urządzeniem jest ogranicznik przepięć (SPD), ponieważ jego zadaniem jest ograniczenie poziomu napięcia do bezpiecznej wartości oraz odprowadzenie energii przepięcia do toru ochronnego (w zależności od układu i wykonania). Dzięki temu zmniejsza się ryzyko przebicia izolacji i uszkodzeń elementów elektronicznych.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- Wyłącznik różnicowoprądowy – chroni przede wszystkim przed skutkami porażenia i pożarem od prądów upływu. Zadziała, gdy pojawi się różnica prądów między przewodami roboczymi, ale nie jest przeznaczony do "ścierania" krótkich udarów napięcia.
- Przekaźnik nadprądowy (lub zabezpieczenie nadprądowe) – reaguje na przekroczenie prądu (przeciążenie) i/lub na określone charakterystyki prądowe. Przepięcie to zjawisko napięciowe, które może wcale nie powodować natychmiastowego dużego prądu w obwodzie w sposób rozpoznawalny dla takiego przekaźnika.
- Układ zabezpieczeń przeciwzwarciowych – służy do wyłączenia obwodu przy zwarciu (bardzo duży prąd). Zwarcie i przepięcie to różne zjawiska: zwarcie dotyczy głównie prądu i impedancji, a przepięcie dotyczy nagłego wzrostu napięcia.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się problem przepięć, szukaj rozwiązań typu SPD/ogranicznik. Gdy mowa o porażeniu lub prądzie upływu – myśl o RCD. Gdy o przeciążeniu lub zwarciu – o zabezpieczeniach nadprądowych.
