KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2023

PYTANIE NR 6.
Podczas negocjowania ceny uczestnicy negocjacji byli względem siebie przeciwnikami i stanowczo obstawali przy swoich stanowiskach. Jedna ze stron negocjacji zrealizowała własne cele kosztem interesów drugiej strony, posługując się groźbami i naciskiem. Jaki to styl prowadzenia negocjacji?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Styl "dominacja" (rywalizacja) polega na dążeniu do własnych celów kosztem drugiej strony, często przy użyciu presji, nacisku i twardych żądań. Opis wskazuje na układ wygrana–przegrana: jedna strona narzuca rozwiązanie, a interesy partnera są marginalizowane. Pozostałe style zakładają większą współpracę lub ustępstwa.

Pełne wyjaśnienie:

W opisanej sytuacji rozpoznajemy styl negocjacji określany jako dominacja (często nazywany też stylem rywalizacyjnym/twardym). Kluczowe cechy tego stylu to:

  • traktowanie drugiej strony jak przeciwnika, a nie partnera do wspólnego rozwiązania problemu,
  • stanowcze obstawanie przy swoich żądaniach i niska gotowość do ustępstw,
  • zrealizowanie własnych celów kosztem interesów drugiej strony (logika wygrana–przegrana),
  • stosowanie nacisku, presji lub gróźb, czyli narzędzi wymuszających uległość.

To właśnie element "własne cele kosztem drugiej strony" oraz "groźby i nacisk" najsilniej wskazują na dominację. W praktyce biznesowej taki styl może dawać krótkoterminową korzyść (np. silne wymuszenie ceny), ale często pogarsza relacje, zwiększa ryzyko zerwania współpracy i eskalacji konfliktu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "Kompromis" zakłada wzajemne ustępstwa i poszukiwanie rozwiązania pośredniego. W kompromisie obie strony zwykle rezygnują z części oczekiwań, a opis nie zawiera elementu równowagi ustępstw – przeciwnie, jedna strona "wygrywa" kosztem drugiej.
  • "Dostosowanie się" oznacza podporządkowanie się i priorytet dla relacji lub potrzeb drugiej strony (ustępowanie, rezygnacja z własnych celów). Tutaj zachodzi odwrotny mechanizm: jedna strona forsuje swoje cele.
  • "Izolacja" (w znaczeniu unikania/wycofania) byłaby widoczna poprzez brak zaangażowania, odsuwanie rozmów, minimalizowanie kontaktu lub unikanie sporu. W opisie występuje aktywne działanie i nacisk, więc nie jest to unikanie, lecz konfrontacja.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawiają się słowa sugerujące presję, groźby, narzucanie warunków oraz wygrana jednej strony, najczęściej chodzi o styl dominacji/rywalizacji. Gdy pojawia się wzajemne ustępstwo – kompromis. Gdy pojawia się ustępowanie dla świętego spokoju – dostosowanie. Gdy pojawia się wycofanie i brak rozmów – izolacja/unikanie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
"Dominacja" to styl twardy (rywalizacyjny), w którym strona dąży do realizacji własnych celów kosztem interesów partnera. Często wiąże się z presją, groźbami, stawianiem ultimatum i małą skłonnością do ustępstw. Efektem bywa układ wygrana–przegrana.
Groźby i nacisk są narzędziami wymuszania, a nie budowania porozumienia. Gdy jedna strona używa presji, zwykle chodzi o narzucenie własnego rozwiązania i przełamanie oporu drugiej strony. To charakterystyczne dla podejścia rywalizacyjnego, a nie kompromisowego czy współpracującego.
W kompromisie kluczowe są wzajemne ustępstwa i rozwiązanie pośrednie, gdzie obie strony "oddają" część oczekiwań. W dominacji widzisz narzucanie warunków, twarde stanowisko, presję i wynik wygrana–przegrana. W treści szukaj słów: "kosztem", "groźby", "nacisk".
"Dostosowanie się" (ustępowanie) to styl, w którym strona rezygnuje z części własnych celów, aby utrzymać relację lub uniknąć sporu. Priorytetem jest spokój i zgoda, a nie maksymalizacja własnej korzyści. W zadaniach opisują go zwroty typu "dla świętego spokoju", "ustąpił".
W kontekście stylów zachowań w sporze "izolacja" bywa rozumiana jako unikanie/wycofanie: odkładanie rozmów, brak reakcji, ograniczanie kontaktu i niewchodzenie w spór. Nie pasuje do sytuacji, w której strona aktywnie naciska i stosuje groźby, bo to jest działanie konfrontacyjne.
Najczęściej wtedy, gdy mają silną pozycję rynkową (np. unikatowy produkt, przewaga skali, brak alternatywnych dostawców) i zależy im na szybkim wymuszeniu warunków. W praktyce to ryzykowne: może pogorszyć relacje, obniżyć zaufanie i zwiększyć koszty współpracy w przyszłości.
Dominacja może dać krótkoterminowy zysk (np. lepszą cenę), ale często powoduje długoterminowe straty: spadek zaufania, większą skłonność do rewanżu, ukryte koszty (np. gorsza współpraca operacyjna) oraz ryzyko zerwania umowy. Dlatego w biznesie warto oceniać nie tylko wynik, ale i relację.
Nie zawsze. Dominacja opisuje sposób prowadzenia rozmów (twarde forsowanie interesu), a nie automatycznie łamanie prawa. Jednak używanie gróźb, zastraszania czy wprowadzania w błąd może przekraczać granice etyczne, a czasem także prawne. Na egzaminie oceniasz zgodność opisu z cechami stylu.
Najpierw wypisz w myślach 2–3 sygnały z opisu (np. groźby, brak ustępstw, wygrana–przegrana). Potem dopasuj je do definicji stylu. Jeśli w treści jest przymus i narzucanie, wybieraj dominację/rywalizację; jeśli są ustępstwa obu stron, wybieraj kompromis; jeśli wycofanie, wybieraj izolację/unikanie.
Częsty błąd to wybór "kompromisu" tylko dlatego, że brzmi pozytywnie. Inny to mylenie "izolacji" z ostrym konfliktem, mimo że izolacja oznacza raczej unikanie kontaktu. Pomaga czytanie opisu pod kątem: kto ustępuje, czy jest presja oraz czy wynik jest wygrana–wygrana czy wygrana–przegrana.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 54% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że styl "dominacja" (rywalizacja) polega na dążeniu do własnych celów kosztem drugiej strony, często przy użyciu presji, nacisku i twardych żądań.

Źródła:

  • Roger Fisher, William Ury, Bruce Patton, "Dochodząc do TAK. Negocjowanie bez poddawania się", rozdziały o negocjacjach pozycyjnych i presji (wydania polskie, różne wznowienia) – opis zachowań twardych i presji w negocjacjach
  • Kenneth W. Thomas, Ralph H. Kilmann, "Thomas-Kilmann Conflict Mode Instrument (TKI)", opis stylu rywalizacji (competing) jako dążenia do własnych celów kosztem innych – materiał koncepcyjny narzędzia

Materiały:

  • Podręczniki z podstaw negocjacji w zarządzaniu i ekonomii (rozdziały o stylach/strategiach)
  • Materiały szkolne dla kwalifikacji związanych z pracą biurową i obsługą procesów gospodarczych (komunikacja, negocjacje)
  • Opis modelu Thomas–Kilmann (style zachowań w konflikcie) w ujęciu dydaktycznym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego