KWALIFIKACJA SPL3 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 12.
Podczas obsługi ładunków w porcie doszło do uszkodzenia jednej z paczek. Kto ponosi odpowiedzialność za szkodę?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Za uszkodzenie ładunku podczas pracy odpowiada wobec osoby trzeciej pracodawca (operator portu), bo to on ponosi odpowiedzialność za działania pracownika przy wykonywaniu obowiązków.
Pracownik ponosi odpowiedzialność materialną, ale wobec własnego pracodawcy (możliwy regres), a nie automatycznie przełożony.

Pełne wyjaśnienie:

W przedstawionej sytuacji powstają dwie różne relacje odpowiedzialności, które łatwo pomylić:

  • relacja z właścicielem ładunku (osobą trzecią)
  • relacja wewnątrzzakładowa: pracownik–pracodawca

Odpowiedź "Pracownik portu wobec pracodawcy oraz pracodawca (operator portu) wobec właściciela ładunku." jest poprawna, ponieważ w prawie pracy co do zasady to pracodawca odpowiada wobec osób trzecich za szkodę wyrządzoną przez pracownika przy wykonywaniu obowiązków. Właściciel ładunku kieruje więc roszczenie do operatora portu (pracodawcy).

Jednocześnie pracownik nie jest "zwolniony" z odpowiedzialności: ponosi odpowiedzialność materialną wobec pracodawcy za szkodę wyrządzoną z własnej winy. W praktyce wygląda to tak, że operator portu naprawia szkodę wobec właściciela ładunku, a następnie może dochodzić od pracownika zwrotu (regresu) w granicach przewidzianych w Kodeksie pracy (inne zasady przy winie nieumyślnej i umyślnej).

Odpowiedź "Tylko pracownik portu, który fizycznie uszkodził ładunek." jest błędna, bo pomija fakt, że poszkodowanym jest podmiot zewnętrzny, a roszczenie kieruje się do pracodawcy, nie bezpośrednio do pracownika.

Odpowiedź "Tylko firma transportowa, która dostarczyła ładunek." jest błędna, ponieważ samo dostarczenie ładunku nie przesądza o odpowiedzialności za szkodę powstałą już na etapie obsługi portowej. Odpowiedzialność zależy od tego, kto i w jakim stosunku prawnym wykonywał czynności w chwili uszkodzenia.

Odpowiedź "Tylko właściciel ładunku." jest błędna, bo właściciel jest poszkodowanym, a nie sprawcą szkody. Może natomiast dochodzić odszkodowania od operatora portu jako pracodawcy.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy szkoda powstaje "na zmianie" i dotyczy kontrahenta/klienta, najpierw pytaj: kto jest pracodawcą sprawcy i czy szkoda powstała przy wykonywaniu obowiązków. To zwykle prowadzi do prawidłowego wskazania odpowiedzialnego podmiotu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że roszczenie o pokrycie szkody kieruje do pracownika jego pracodawca (np. operator portu), a nie poszkodowany klient. Pracodawca musi wykazać winę, szkodę i związek z obowiązkami. Potem może żądać od pracownika zwrotu w granicach prawa pracy.
Bo przy szkodzie wyrządzonej podczas wykonywania obowiązków pracowniczych odpowiedzialność wobec osoby trzeciej ponosi pracodawca. Z punktu widzenia właściciela ładunku stroną odpowiedzialną jest operator portu, a ewentualne rozliczenie z pracownikiem odbywa się wewnętrznie (regres).
Typowo muszą wystąpić: szkoda, wina pracownika (umyślna lub nieumyślna), związek przyczynowy oraz niewykonanie lub nienależyte wykonanie obowiązków. To nie jest odpowiedzialność "z automatu". W praktyce portowej ważna jest też poprawna dokumentacja zdarzenia.
Nie. Przełożony nie ponosi automatycznej odpowiedzialności tylko dlatego, że nadzoruje pracę. Może odpowiadać wyłącznie za własne zawinione działanie lub zaniechanie (np. rażące zaniedbanie nadzoru), ale to wymaga odrębnego ustalenia przesłanek odpowiedzialności.
Gdy pracodawca naprawi szkodę wobec osoby trzeciej (np. właściciela ładunku), może dochodzić od pracownika zwrotu w trybie odpowiedzialności materialnej. Warunkiem jest wykazanie, że szkoda powstała z winy pracownika przy wykonywaniu obowiązków oraz ustalenie zakresu tej odpowiedzialności.
Wina nieumyślna to np. błąd, niedbalstwo lub nieuwaga bez zamiaru spowodowania szkody. Wina umyślna oznacza, że sprawca chciał wyrządzić szkodę albo godził się na nią. Na egzaminie to rozróżnienie jest ważne, bo wpływa na zakres odpowiedzialności pracownika wobec pracodawcy.
Najczęściej: protokół szkody, raport z czynności przeładunkowych, zapisy systemów terminalowych, wskazanie operatora sprzętu, monitoring, listy kontrolne oraz polecenia pracy. Te materiały pomagają wykazać przebieg zdarzenia, związek z obowiązkami i ewentualną winę, co jest kluczowe dla rozliczeń.
Nie zawsze. Jeśli do uszkodzenia doszło już w trakcie obsługi portowej wykonywanej przez pracowników operatora portu, odpowiedzialność wobec właściciela ładunku co do zasady ponosi operator portu jako pracodawca. Firma transportowa mogłaby odpowiadać w innych etapach, zależnie od miejsca i przyczyny szkody.
Najczęściej myli się adresata roszczenia: wskazuje się pracownika zamiast pracodawcy wobec osoby trzeciej. Częsty jest też skrót myślowy, że "szef odpowiada za wszystko". Warto zapamiętać schemat: poszkodowany zewnętrzny → pracodawca; rozliczenie wewnętrzne → pracownik.
Ucz się na kazusach: kto jest poszkodowanym, kto jest pracodawcą, czy szkoda powstała przy obowiązkach i jaki jest kierunek roszczenia. Dodatkowo przećwicz pojęcia: szkoda, wina, związek przyczynowy, regres. Pomaga też znajomość procedur terminalowych dot. raportowania szkód.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Kodeks pracy (Dz.U. 2025 poz. 277), art. 114 (odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy)
  • Kodeks pracy (Dz.U. 2025 poz. 277), art. 119 (ograniczenie odszkodowania przy winie nieumyślnej)
  • Kodeks pracy (Dz.U. 2025 poz. 277), art. 120 (odpowiedzialność pracodawcy wobec osób trzecich za szkodę wyrządzoną przez pracownika)

Materiały:

  • Kodeks pracy – dział o odpowiedzialności materialnej pracowników (lektura przepisów i przykładów)
  • Komentarze/opracowania do prawa pracy dotyczące art. 114–122 (materiał szkolny lub akademicki)
  • Procedury portowe/terminalowe: zgłaszanie szkód, dokumentacja, łańcuch odpowiedzialności

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego