KWALIFIKACJA DRM8 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 20.
Podczas pracy na strugarce wyrówniarce operator stwierdził nadmierny hałas pochodzący z wnętrza obudowy strugarki. Przyczyną hałasu jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nadmierny hałas dochodzący z wnętrza obudowy strugarki zwykle wskazuje na uszkodzenia elementów wirujących.
Zużyte łożyska wału nożowego powodują tarcie, luz i wibracje, co generuje głośny, metaliczny dźwięk. Pozostałe przyczyny częściej pogarszają jakość strugania niż hałas z obudowy.

Pełne wyjaśnienie:

W strugarce wyrówniarce głównym zespołem wirującym wewnątrz obudowy jest wał nożowy wraz z jego łożyskowaniem i elementami napędu. Jeżeli operator słyszy nadmierny hałas pochodzący z wnętrza obudowy, to w pierwszej kolejności podejrzewa się usterkę typowo mechaniczną: tarcie, luzy lub niewyważenie części wirujących.

Odpowiedź "zużycie łożysk wału nożowego" jest poprawna, ponieważ zużyte łożyska:

  • powodują zwiększony luz promieniowy/osiowy wału,
  • generują tarcie i często przegrzewanie,
  • wzmacniają drgania, które przenoszą się na korpus i osłony,
  • dają charakterystyczny, narastający z obrotami hałas (szum, wycie, metaliczne "chrobotanie").

Pozostałe odpowiedzi są mniej trafne w kontekście źródła dźwięku opisanego jako "z wnętrza obudowy":

  • "Zbyt duża grubość struganego materiału" może zwiększyć opór skrawania i obciążenie silnika, ale typowo objawia się pogorszeniem pracy (np. przeciążeniem, spadkiem obrotów, ryzykiem wyrwań) bardziej niż stałym hałasem z okolic łożysk.
  • "Stępienie noży strugarki" częściej powoduje gorszą jakość powierzchni, przypalenia, większy opór i charakterystyczny hałas kontaktu ostrza z drewnem, jednak nie jest to typowa przyczyna "wewnętrznego" hałasu obudowy wynikającego z tarcia elementów łożyskowanych.
  • "Brak odpylania" zwiększa zapylenie i ryzyko BHP oraz może powodować zapychanie, ale sam w sobie nie jest typową, bezpośrednią przyczyną nadmiernego hałasu mechanicznego z wnętrza korpusu maszyny.

W praktyce diagnostycznej ważne jest, by nie zgadywać na podstawie jednej przesłanki: należy odnieść objaw do miejsca powstawania dźwięku oraz do tego, czy hałas rośnie wraz z obrotami. Takie podejście prowadzi najczęściej do trafnego wskazania łożysk wału nożowego jako przyczyny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zwykle oznacza nieprawidłową pracę elementów mechanicznych, szczególnie wirujących (wał, łożyska, napęd). Hałas narastający z obrotami często wiąże się z luzem lub tarciem. W diagnostyce ważne jest ustalenie, skąd dźwięk dochodzi i kiedy się pojawia.
Zużycie łożyska powoduje luz i nierówną pracę bieżni oraz elementów tocznych. Pojawia się tarcie, wibracje i przenoszenie drgań na obudowę, co słychać jako szum, wycie lub metaliczne "chrobotanie". Często objaw narasta wraz z prędkością obrotową.
Hałas łożysk zwykle występuje także "na biegu jałowym" i rośnie z obrotami, a dźwięk pochodzi z okolic obudowy/łożysk. Hałas tępych noży pojawia się głównie podczas skrawania i idzie w parze z gorszą powierzchnią, większym oporem i czasem przypaleniami.
Zbyt duża grubość lub zbyt agresywny zbiór mogą przeciążać maszynę, wywoływać drgania i pogorszyć kulturę pracy. Najczęściej jednak problem objawia się spadkiem obrotów, nierównym posuwem i gorszą jakością obróbki, a nie typowym "wewnętrznym" hałasem łożyskowania.
Brak odpylania zwiększa zapylenie, ryzyko poślizgów, problem z widocznością i zagrożenia BHP, a także może powodować zaleganie wiórów. Zalegające odpady mogą pośrednio pogarszać pracę, ale nie są typową bezpośrednią przyczyną hałasu mechanicznego wału i łożysk.
Dalsza praca może doprowadzić do wzrostu drgań, pogorszenia jakości powierzchni, przegrzania, a w skrajnym przypadku do zatarcia łożyska i uszkodzeń wtórnych (wału, gniazd łożysk, osłon). W praktyce to także większe ryzyko awarii i przestojów produkcyjnych.
Poza hałasem często występują: wyczuwalne drgania obudowy, wzrost temperatury w rejonie łożysk, pogorszenie jakości strugania mimo ostrych noży, a czasem niestabilne zachowanie maszyny przy rozruchu i hamowaniu. Objawy zwykle nasilają się z czasem eksploatacji.
Należy przerwać pracę zgodnie z procedurą zakładową, odłączyć zasilanie i zabezpieczyć maszynę przed przypadkowym uruchomieniem. Następnie zgłosić usterkę i wykonać ocenę stanu (np. oględziny, sprawdzenie luzów) tylko w zakresie dopuszczonym dla operatora. Naprawy wykonuje uprawniony personel.
Najczęściej źródłem hałasu mechanicznego są łożyska wału nożowego, elementy napędu (np. pasy, koła), niewyważenie wału oraz luzy w mocowaniach. Dźwięk może też wynikać z ocierania osłon lub elementów korpusu przy zwiększonych drganiach.
Ucz się łączenia objawu z przyczyną: hałas, drgania, przegrzewanie, jakość powierzchni, przeciążenie. Pomaga tabela "objaw → możliwa przyczyna → działanie". Warto znać podstawowe zespoły: wał nożowy, łożyska, noże, posuw, osłony i odpylanie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 63% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Pozostałe przyczyny częściej pogarszają jakość strugania niż hałas z obudowy."

Materiały:

  • Instrukcje obsługi i DTR producentów strugarek wyrówniarek (sekcje: konserwacja, diagnostyka, łożyskowanie)
  • Podręczniki z budowy i eksploatacji obrabiarek do drewna (rozdziały: układy wirujące, łożyska, typowe usterki)
  • Materiały szkoleniowe BHP dotyczące bezpiecznej eksploatacji obrabiarek stacjonarnych do drewna

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego