KWALIFIKACJA LES2 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 9.
Podczas prowadzenia prac związanych z ochroną lasu zauważyłeś uszkodzenia kory drzew spowodowane przez gryzonie. Jakie środki chemiczne możesz zastosować do ochrony drzew?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Uszkodzenia kory spowodowane przez gryzonie ogranicza się środkami, które je odstraszają, czyli repelentami (działanie zapachowe/smakowe). Insektocydy zwalczają owady, fungicydy choroby grzybowe, a herbicydy niepożądaną roślinność, więc nie pasują do opisanego problemu.

Pełne wyjaśnienie:

W opisie zadania kluczowa jest przyczyna szkód: gryzonie powodują mechaniczne uszkadzanie pni poprzez ogryzanie i zdzieranie kory. W takiej sytuacji dobiera się środki chemiczne, które mają na celu zniechęcić zwierzę do żerowania na drzewie, a nie zwalczać patogen czy chwast.

Odpowiedź "Repelenty" jest właściwa, ponieważ repelenty to preparaty o działaniu odstraszającym (np. zapachowym lub smakowym). Stosuje się je po to, aby ograniczyć ryzyko dalszego zgryzania kory i obniżyć presję żerową, szczególnie w młodych drzewostanach, szkółkach i na uprawach.

Dlaczego pozostałe propozycje nie pasują?

  • "Insektocydy" są przeznaczone do zwalczania owadów. Gryzonie nie należą do tej grupy, więc wybór insektycydu nie rozwiązuje problemu uszkodzeń kory przez ssaki.
  • "Herbicydy" służą do zwalczania chwastów i niepożądanej roślinności. Nie działają na zwierzęta, więc nie zabezpieczą pnia przed ogryzaniem.
  • "Fungicydy" wykorzystuje się przeciw chorobom grzybowym (patogenom). Uszkodzenie kory opisane w pytaniu ma przyczynę zwierzęcą, a nie infekcyjną, więc fungicyd nie jest środkiem celowanym.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się konkretny sprawca szkód, najpierw dopasuj środek do organizmu docelowego (owad/grzyb/roślina/zwierzę). Dla gryzoni typowym tropem są metody odstraszania (repelenty) oraz metody niechemiczne, ale pytanie pyta wyłącznie o środki chemiczne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Repelenty to środki odstraszające zwierzęta. W ochronie drzew przed gryzoniami ich działanie polega na nadaniu korze nieprzyjemnego zapachu lub smaku, co zniechęca do ogryzania. Nie są to środki "na owady" ani "na grzyby", tylko preparaty ukierunkowane na zachowanie zwierzęcia.
Insektycydy zwalczają owady, a gryzonie to ssaki. Nawet jeśli uszkodzenia kory wyglądają poważnie, ich przyczyna jest inna niż żerowanie larw czy chrząszczy. Dlatego dobór środka powinien wynikać z identyfikacji sprawcy szkody, a nie z samego faktu "zniszczeń".
Repelent ma za zadanie odstraszyć i ograniczyć żerowanie, czyli działa behawioralnie (smak/zapach). Środek gryzoniobójczy ma na celu zwalczanie (eliminację) gryzoni. W pytaniu egzaminacyjnym wskazano "środki chemiczne do ochrony drzew" przy uszkodzeniach kory, co typowo kieruje na repelenty.
Najczęściej obserwuje się ogryzanie lub zdzieranie kory na pniu, często nisko przy ziemi, z wyraźnymi śladami zębów. Szkoda bywa pierścieniowa, co może prowadzić do zamierania części nadziemnej. Takie rozpoznanie pomaga dobrać metodę ochrony właściwą dla zwierząt, a nie dla chorób czy chwastów.
Fungicydy stosuje się wtedy, gdy problemem są choroby grzybowe (np. objawy infekcji na igłach, liściach, pędach lub w szkółce). Nie są właściwym wyborem, gdy przyczyną szkody jest mechaniczne uszkodzenie przez zwierzęta (gryzonie, jeleniowate), ponieważ nie eliminują sprawcy ani nie ograniczają żerowania.
Nie. Herbicydy służą do zwalczania niepożądanej roślinności konkurencyjnej, a nie do ochrony pni przed zwierzętami. Mogą poprawić warunki wzrostu sadzonek (mniej konkurencji o wodę i światło), ale nie zabezpieczą kory przed zgryzaniem. Do tego potrzebne są środki odstraszające lub bariery mechaniczne.
Najpierw dopasuj środek do organizmu docelowego: owady → insektycydy, grzyby → fungicydy, chwasty → herbicydy, a zwierzęta powodujące zgryzanie → repelenty (odstraszanie). Ta prosta klasyfikacja pozwala szybko wykluczyć mylące odpowiedzi i skupić się na jednej właściwej grupie.
Częsty błąd to automatyczne utożsamianie słowa "szkodnik" z owadem i wybieranie insektycydu bez analizy objawów. Drugi błąd to myślenie, że każdy preparat chemiczny "zwalcza", podczas gdy repelent głównie odstrasza. Na egzaminie warto szukać w treści wskazówki: gryzonie = ssaki, nie owady.
Nie. W praktyce stosuje się też metody niechemiczne, np. osłonki, zabezpieczenia mechaniczne, działania ograniczające atrakcyjność siedliska czy monitoring. Jednak w tym pytaniu wyraźnie pytano o środki chemiczne, więc właściwą kategorią są repelenty jako preparaty odstraszające przed żerowaniem.
Warto umieć szybko skojarzyć: repelent (odstraszanie), insektycyd (owady), fungicyd (choroby grzybowe), herbicyd (chwasty). Pomaga też rozpoznawanie sprawcy szkody po objawach (np. ogryzanie kory przez gryzonie). To często powtarzający się schemat w pytaniach testowych.
info

Statystycznie 68% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Uszkodzenia kory spowodowane przez gryzonie ogranicza się środkami, które je odstraszają, czyli repelentami (działanie zapachowe/smakowe)."

Źródła:

  • Wikipedia (pl): "Repelent" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Repelent (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (pl): "Insektycyd" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Insektycyd (dostęp: 2026-02-27)
  • Wikipedia (pl): "Fungicyd" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Fungicyd (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z ochrony lasu (działy: szkody od zwierząt, metody ochrony upraw)
  • Podręczniki i skrypty z podstaw ochrony roślin (klasyfikacja środków ochrony)
  • Notatki z zajęć o zwalczaniu i ograniczaniu szkód powodowanych przez gryzonie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego