KWALIFIKACJA TKO4 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 28.
Podczas przeglądu toru stwierdzasz, że na odcinku 10 m pionowa nierówność toku szynowego wynosi 18 mm przy dopuszczalnej wartości 12 mm dla danej klasy toru. Co to oznacza?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wartość zmierzona (18 mm) przekracza wartość dopuszczalną (12 mm), więc wada geometrii nie mieści się w tolerancji utrzymaniowej.
W takiej sytuacji należy podjąć działania interwencyjne: wykonać naprawę i ograniczyć prędkość, aby utrzymać bezpieczeństwo i spokojność jazdy do czasu usunięcia usterki.

Pełne wyjaśnienie:

Ocena stanu technicznego toru w zakresie geometrii nie powinna opierać się na opisach potocznych, lecz na pomiarze i porównaniu wyniku z wartością dopuszczalną dla danej klasy toru. W pytaniu podano dwa kluczowe dane: wynik pomiaru nierówności pionowej na bazie 10 m wynosi 18 mm, a wartość dopuszczalna to 12 mm. Ponieważ 18 mm > 12 mm, mamy do czynienia z przekroczeniem dopuszczalnej odchyłki.

Przekroczenia dopuszczalnych wartości geometrii toru są w praktyce utrzymaniowej wiązane z koniecznością działań zapewniających bezpieczeństwo ruchu. Typową reakcją jest zlecenie naprawy w trybie pilnym oraz wprowadzenie ograniczeń prędkości, aby zmniejszyć oddziaływania dynamiczne i ryzyko pogorszenia stanu toru do czasu usunięcia wady. Dlatego poprawna jest odpowiedź: "Tor wymaga natychmiastowej naprawy z wprowadzeniem ograniczeń prędkości."

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe z następujących powodów:

  • "Tor jest w idealnym stanie." – nie może być prawdą, skoro wynik pomiaru przekracza wartość dopuszczalną; stan idealny oznacza co najmniej dotrzymanie wymagań dopuszczalnych.
  • "Tor wymaga drobnej korekty bez ograniczeń prędkości." – drobna korekta może dotyczyć sytuacji, gdy wartości są w granicach tolerancji lub nie powodują konieczności natychmiastowych obostrzeń. Tu przekroczenie dopuszczalnej wartości wskazuje na potrzebę działań pilniejszych i zabezpieczenia eksploatacji.
  • "Tor wymaga natychmiastowej wymiany całego odcinka." – wymiana całego odcinka jest działaniem skrajnym i nie wynika automatycznie z pojedynczego przekroczenia parametru geometrii; najpierw stosuje się naprawy i korekty nawierzchni, a wymianę rozważa się po ocenie przyczyn i zakresu degradacji.

Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: najpierw liczby, potem decyzja. Jeśli wartość zmierzona przekracza dopuszczalną, odpowiedź powinna wskazywać na działania utrzymaniowe adekwatne do zagrożenia (naprawa) oraz środki eksploatacyjne (ograniczenie prędkości), a nie na ocenę "na oko".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To miara odchylenia w płaszczyźnie pionowej, wyznaczana na odcinku odniesienia 10 m (np. względem cięciwy/linie odniesienia). Pokazuje "dołki" i nierówności pionowe wpływające na spokojność jazdy oraz obciążenia dynamiczne toru.
Bo to określenie potoczne i nie daje progu decyzyjnego. Utrzymanie toru opiera się na liczbach: wynik pomiaru w mm trzeba porównać z wartością dopuszczalną dla klasy toru i prędkości. Dopiero wtedy można dobrać właściwe działania.
Oznacza, że geometria toru jest poza tolerancją dla danej klasy toru. W praktyce wymaga to reakcji utrzymaniowej (naprawy/korekty) oraz często zabezpieczenia eksploatacji, np. przez wprowadzenie ograniczeń prędkości do czasu usunięcia wady.
Najpierw wykonaj proste porównanie: 18 mm jest większe niż 12 mm, więc jest przekroczenie. Potem dobierz konsekwencję: przekroczenie dopuszczalnej wartości nie oznacza "ideału" ani "drobnej korekty bez ograniczeń", tylko pilne działania i zabezpieczenie ruchu.
Gdy pomiary wskazują przekroczenia progów dopuszczalności dla danej klasy toru i prędkości. Ograniczenie prędkości zmniejsza oddziaływania dynamiczne taboru na tor, ogranicza ryzyko dalszej degradacji i poprawia bezpieczeństwo do czasu wykonania naprawy.
Nie. Nierówności ocenia się stopniowo, porównując pomiary z progami dopuszczalności. Część odchyłek mieści się w tolerancji i nie wymaga natychmiastowych działań. Zagrożenie rośnie wraz z wielkością przekroczeń i zależy też od prędkości eksploatacyjnej.
Typowo analizuje się także szerokość toru, przechyłkę, wichrowatość (skręt toru) oraz inne odchyłki w płaszczyźnie poziomej i pionowej. Wszystkie mają dopuszczalne wartości zależne od klasy toru i wpływają na bezpieczeństwo oraz komfort jazdy.
Bo jest rozwiązaniem skrajnym. Studenci często wybierają "najbardziej radykalną" opcję, myśląc, że jest zawsze najbezpieczniejsza. Tymczasem pojedyncze przekroczenie parametru geometrii zwykle prowadzi do naprawy i ograniczeń prędkości, a nie automatycznie do wymiany całego odcinka.
Najczęstsze to: pomijanie wartości dopuszczalnej (analiza tylko wyniku), mylenie potocznych opisów z klasyfikacją techniczną oraz wybór odpowiedzi skrajnych bez podstaw. Pomaga nawyk: zawsze porównaj "zmierzone" z "dopuszczalne", a potem dobierz działanie.
Ćwicz zadania, w których podano wynik pomiaru i wartość dopuszczalną, a Ty dobierasz reakcję utrzymaniową. Utrwal pojęcia: nierówność pionowa, baza 10 m, dopuszczalność, ograniczenie prędkości, naprawa. Skupiaj się na logice progów, nie na opisach "na oko".
info

Około 44% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Źródła:

  • Instrukcja Id-14 (D-75) "O dokonywaniu pomiarów, badań i oceny stanu torów", PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (dokument wewnętrzny – weryfikacja wymaga dostępu do aktualnego wydania).
  • Instrukcja Id-1 "Warunki techniczne utrzymania nawierzchni", PKP Polskie Linie Kolejowe S.A. (dokument wewnętrzny – progi dopuszczalności P0–P3 oraz zasady reakcji utrzymaniowych).

Materiały:

  • Instrukcja Id-14 (D-75) – zasady pomiarów i oceny stanu toru
  • Instrukcja Id-1 – warunki techniczne utrzymania nawierzchni i kryteria dopuszczalności
  • Notatki/opracowania szkolne z zakresu geometrii toru (nierówności, wichrowatość, przechyłka, szerokość toru)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego