W metrologii warsztatowej wynik pomiaru interpretuje się względem wartości odniesienia, którą w praktyce montażowej najczęściej jest wymiar nominalny z rysunku technicznego (a docelowo także tolerancja). Skoro w zadaniu podano, że wymiar nominalny Elementu A wynosi 50,00 mm, to kryterium wyboru jest jednoznaczne: należy wskazać pomiar najbliższy wartości nominalnej, czyli o najmniejszej odchyłce bezwzględnej.
Porównujemy odchyłki:
- Dla 50,02 mm odchyłka wynosi |50,02 − 50,00| = 0,02 mm.
- Dla 50,00 mm odchyłka wynosi |50,00 − 50,00| = 0,00 mm.
- Dla 49,98 mm odchyłka wynosi |49,98 − 50,00| = 0,02 mm.
Najmniejszą odchyłkę ma wynik 50,00 mm, więc poprawna jest odpowiedź "Pomiar 2".
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Pomiar 1" (50,02) jest bliski, ale ma większą odchyłkę niż 50,00, więc nie spełnia kryterium "najbliższy".
- "Pomiar 3" (49,98) również jest bliski, ale tak samo jak 50,02 odbiega o 0,02 mm, więc nie może wygrać z wynikiem idealnie równym nominalnemu.
- "Wszystkie pomiary są prawidłowe" to typowa pułapka: w realnej kontroli jakości wszystkie wyniki mogłyby mieścić się w tolerancji, ale w tym pytaniu nie oceniamy zgodności z tolerancją, tylko wybieramy najbliższy nominalnemu. Z tego powodu potrzebna jest jedna, najlepsza odpowiedź.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu pojawia się sformułowanie "najbliższy", zawsze porównuj odchyłkę bezwzględną (wartość różnicy bez znaku), a nie sam fakt, czy wynik jest "powyżej" lub "poniżej" nominalu.