KWALIFIKACJA SPO5 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 10.
Podczas tworzenia indywidualnego planu opieki nad osobą podopieczną, zauważasz, że osoba ta ma trudności z poruszaniem się. Jakie działania powinieneś uwzględnić w planie opieki?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Trudności z poruszaniem się wymagają przede wszystkim wsparcia funkcjonowania w domu: pomocy w przemieszczaniu się, ograniczenia barier i poprawy bezpieczeństwa (np. usunięcie przeszkód, lepsze oświetlenie). Takie działania są podstawą planu opieki; transport medyczny bywa tylko elementem dodatkowym.

Pełne wyjaśnienie:

W indywidualnym planie opieki trzeba dobierać działania do realnej trudności funkcjonalnej podopiecznego. Gdy problemem jest ograniczona mobilność, celem opiekuna środowiskowego jest przede wszystkim zwiększenie bezpieczeństwa i samodzielności w środowisku domowym.

Poprawne jest "Zapewnienie wsparcia w codziennym poruszaniu się i dostosowanie środowiska domowego", ponieważ obejmuje kluczowe obszary pracy opiekuna: asekurację przy chodzeniu i transferach (wstawanie, przesiadanie), towarzyszenie przy poruszaniu się po mieszkaniu oraz redukcję ryzyka upadków przez zmiany w otoczeniu (usunięcie przeszkód, uporządkowanie przestrzeni, zabezpieczenia, lepsze oświetlenie). W praktyce plan może też przewidywać koordynację z rodziną i konsultację zaleceń ze specjalistą (np. fizjoterapeutą) oraz zapewnienie sprzętu pomocniczego.

"Ułożenie planu diety dla podopiecznego" może być ważne w innych problemach (niedożywienie, cukrzyca), ale nie rozwiązuje bezpośrednio ograniczeń ruchowych ani ryzyka upadku. To typowy błąd polegający na wybieraniu ogólnej "opiekuńczej" czynności zamiast działania celowanego w mobilność.

"Organizacja spotkań towarzyskich dla podopiecznego" wspiera sferę społeczną i dobrostan psychiczny, jednak przy trudności z poruszaniem się nie jest działaniem pierwszego wyboru. Bez wcześniejszego zapewnienia bezpiecznego poruszania się może być wręcz trudne do realizacji.

"Organizacja zajęć rozwijających umiejętności manualne" dotyczy sprawności rąk i aktywizacji, a nie podstawowego problemu lokomocji. W planie opieki może się pojawić jako element uzupełniający, ale nie zastąpi wsparcia mobilności i adaptacji mieszkania.

Na egzaminie warto pamiętać zasadę: przy problemach z poruszaniem priorytetem jest bezpieczeństwo, funkcjonalność i dostosowanie domu, a działania logistyczne (np. dowóz na wizytę) są zwykle wtórne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To plan działań dopasowany do potrzeb konkretnej osoby w domu, obejmujący sferę fizyczną, zdrowotną, psychiczną i społeczną. Powinien wskazywać cele (np. większa samodzielność), konkretne czynności opiekuńcze, częstotliwość oraz sposób monitorowania zmian.
Najważniejsze jest wsparcie w codziennym przemieszczaniu się i zwiększenie bezpieczeństwa w mieszkaniu: asekuracja przy wstawaniu i chodzeniu, uporządkowanie przestrzeni, usunięcie przeszkód, dobre oświetlenie oraz dobór sprzętu pomocniczego zgodnie z zaleceniami.
Bo większość upadków i urazów zdarza się w domu, a bariery (progi, dywaniki, ciasne przejścia) zwiększają ryzyko. Dostosowanie otoczenia zmniejsza liczbę niebezpiecznych sytuacji i pozwala podopiecznemu funkcjonować bardziej samodzielnie, przy mniejszej pomocy.
Może pomóc w zorganizowaniu przewozu (np. zamówienie, ustalenie z rodziną), ale nie jest to zwykle główne działanie przy samych trudnościach z chodzeniem. Priorytetem jest codzienne wsparcie mobilności i bezpieczeństwa w domu, a transport traktuje się jako element dodatkowy.
Sygnałami są m.in. chwiejny chód, potykanie się, problemy z wstawaniem, zawroty głowy, lęk przed chodzeniem lub wcześniejsze upadki. Wtedy plan powinien zawierać działania zmniejszające ryzyko: asekurację, dostosowanie otoczenia i obserwację zmian w sprawności.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi "transport do lekarza" jako jedynego rozwiązania. To heurystyka skojarzeń: myślenie o wyjściu z domu zamiast o codziennym funkcjonowaniu w mieszkaniu. Drugi błąd to pomijanie adaptacji domu i działań profilaktycznych.
To m.in. pomoc i asekuracja przy wstawaniu, przesiadaniu, chodzeniu po mieszkaniu, towarzyszenie przy krótkich wyjściach oraz organizacja przestrzeni tak, by przejścia były bezpieczne. Zakres wsparcia powinien uwzględniać możliwości podopiecznego i zalecenia specjalistów.
Gdy pojawia się nowe pogorszenie chodu, ból ograniczający ruch, wzrost liczby potknięć, problem z transferami lub po upadku. Kontakt pomaga ustalić zalecenia rehabilitacyjne i dobrać sprzęt. Opiekun może koordynować takie wsparcie, informując rodzinę i zespół opieki.
To np. laska, balkonik, wózek lub inne rozwiązania ułatwiające bezpieczne przemieszczanie. W planie opieki warto uwzględnić nie tylko sam sprzęt, ale też naukę bezpiecznego używania w codziennych sytuacjach oraz zapewnienie miejsca do manewrowania w mieszkaniu.
Najpierw szukaj odpowiedzi odnoszącej się do codziennego funkcjonowania w domu: bezpieczeństwo, poruszanie się, bariery w mieszkaniu, asekuracja i koordynacja wsparcia. Odpowiedzi dotyczące diet, spotkań czy zajęć manualnych mogą być ważne, ale zwykle nie są priorytetem dla mobilności.
info

Statystycznie 67% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że takie działania są podstawą planu opieki; transport medyczny bywa tylko elementem dodatkowym.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji SPO.5 dotyczące planowania opieki i oceny potrzeb podopiecznego
  • Poradniki bezpieczeństwa domowego seniora i profilaktyki upadków (materiały edukacyjne instytucji zdrowia publicznego)
  • Podręczniki/opracowania z zakresu opieki długoterminowej i opieki domowej nad osobą z ograniczoną mobilnością

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego