KWALIFIKACJA MOT5 - CZERWIEC 2012

PYTANIE NR 45.
Podczas wymiany opony na urządzeniu służącym do demontażu mechanikowi może grozić
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Najpoważniejsze ryzyko przy montażu/demontażu opony wiąże się z energią sprężonego powietrza.
Gwałtowne rozszczelnienie, "wystrzał" opony lub niekontrolowany strumień powietrza mogą spowodować uraz ciała. Pozostałe opcje (poparzenia) nie są typowym skutkiem tej czynności.

Pełne wyjaśnienie:

Podczas wymiany opony na stanowisku wulkanizacyjnym kluczowym źródłem zagrożenia jest energia sprężonego powietrza oraz elementy pozostające pod ciśnieniem (opona, zawór, przewód doprowadzający powietrze). W praktyce najgroźniejsze sytuacje to gwałtowne rozszczelnienie układu, nieprawidłowe osadzenie stopki, uszkodzenie opony/obręczy lub niekontrolowane uwolnienie powietrza. Taki nagły wyrzut energii może spowodować uraz mechaniczny (np. uderzenie elementem, odrzut koła, obrażenia tkanek od silnego strumienia).

Odpowiedź "uszkodzenie ciała energią sprężonego powietrza" jest więc trafna, bo odnosi się do najbardziej charakterystycznego i potencjalnie ciężkiego zagrożenia dla tej czynności.

Pozostałe propozycje są mniej adekwatne jako główne zagrożenie:

  • "uszkodzenie słuchu" – hałas w warsztacie występuje, ale nie jest to najbardziej typowe, bezpośrednie zagrożenie wynikające z samego demontażu/montażu opony. Może być istotne w tle, jednak pytanie sugeruje ryzyko związane z czynnością na urządzeniu.
  • "poparzenie skóry rąk" – poparzenia kojarzą się raczej z gorącymi elementami, spawaniem lub substancjami chemicznymi. W pracy z oponą dominują urazy mechaniczne i ciśnieniowe, nie termiczne.
  • "poparzenie oczu" – podobnie jak wyżej, "poparzenie" nie jest typowym skutkiem pracy z montażownicą. Oczy mogą być narażone na uraz mechaniczny (np. ciała obce, pył, gwałtowny wyrzut powietrza), ale nie na poparzenie jako takie.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o stanowisko wulkanizacyjne szukaj słów-kluczy typu ciśnienie, sprężone powietrze, pompowanie, osadzanie stopki. To zwykle naprowadza na zagrożenia wynikające z energii zmagazynowanej w oponie, a nie na zagrożenia charakterystyczne dla innych działów warsztatu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Największym zagrożeniem jest nagłe uwolnienie energii sprężonego powietrza (np. rozszczelnienie, "wystrzał" opony lub odrzut koła). Skutkiem bywają urazy mechaniczne ciała. Dlatego nie wolno ustawiać się w strefie rażenia i trzeba kontrolować stan opony oraz obręczy.
Bo w oponie i przewodach jest zmagazynowana energia. Gdy dojdzie do gwałtownego rozszczelnienia albo błędnego osadzenia stopki, powietrze uwalnia się skokowo, tworząc silny strumień lub powodując odrzut elementów. To może uderzyć w ciało lub uszkodzić tkanki.
Częste błędy to pompowanie uszkodzonej opony, brak kontroli obręczy, nieprawidłowe osadzenie stopki, zbyt szybkie zwiększanie ciśnienia oraz ustawianie się "na wprost" koła. Niebezpieczne jest też ignorowanie nieszczelności przewodów i złącz sprężonego powietrza.
Tak, długotrwały hałas w warsztacie może wpływać na słuch, ale w pytaniach o wymianę opony zwykle chodzi o bezpośrednie, typowe ryzyko związane z ciśnieniem i sprężonym powietrzem. Ochrona słuchu może być potrzebna, lecz nie zastępuje zasad bezpiecznego pompowania.
Najczęściej stosuje się okulary ochronne (przed pyłem i urazami mechanicznymi), rękawice robocze (przed otarciami i przycięciem) oraz w razie potrzeby ochronę słuchu. Dobór ŚOI powinien wynikać z oceny ryzyka na stanowisku i rodzaju wykonywanej czynności.
Największe ryzyko zwykle występuje podczas osadzania stopki i pompowania, gdy ciśnienie rośnie i elementy mogą nagle "puścić". Niebezpieczne są też sytuacje z nieszczelnym zaworem lub przewodem. Wtedy uwolnienie powietrza może być gwałtowne i trudne do przewidzenia.
Alarmujące są pęknięcia, przecięcia, wybrzuszenia, widoczne uszkodzenia stopki, deformacje obręczy oraz ślady korozji lub pęknięć w feldze. Takie wady zwiększają ryzyko rozszczelnienia przy wzroście ciśnienia. W razie wątpliwości nie należy pompować koła bez weryfikacji stanu.
To energia zmagazynowana w powietrzu pod ciśnieniem. Gdy zostanie nagle uwolniona, może wykonać pracę mechaniczną: uderzyć strumieniem powietrza, wyrzucić element lub spowodować odrzut. W praktyce BHP oznacza to ryzyko urazów mimo braku "ostrza" czy wysokiej temperatury.
Bo w tej czynności główne zagrożenia są mechaniczne (przytrzaśnięcie, przeciążenie, odrzut) i ciśnieniowe (sprężone powietrze), a nie termiczne. "Poparzenie" częściej dotyczy gorących elementów, spawania lub chemikaliów. Tu lepiej myśleć o urazach od energii i ruchomych części.
Najpierw ustal, jaki etap pracy opisuje pytanie: demontaż, osadzanie stopki, pompowanie. Potem wskaż główne źródło energii (ciśnienie, elementy ruchome, masa koła). W zadaniach o sprężonym powietrzu najczęściej poprawna jest odpowiedź o urazie mechanicznym, nie o poparzeniu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Pozostałe opcje (poparzenia) nie są typowym skutkiem tej czynności."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne BHP dla warsztatów samochodowych (stanowisko wulkanizacji)
  • Instrukcje szkoleniowe producentów urządzeń do montażu/demontażu opon (ogólne zasady bezpieczeństwa)
  • Podręczniki do kwalifikacji związanych z obsługą kół i ogumienia w pojazdach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego