Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CES1 - CZERWIEC 2019



PYTANIE NR 22.
Podkreślenie farbą wypukłości reliefu nazywane jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sztafaż to określenie używane dla dekoracyjnego podkreślenia formy, m.in. przez nałożenie farby na wypukłości reliefu, aby uwydatnić rysunek i światłocień. Pozostałe terminy odnoszą się do innych technik: perforacja to wykonywanie otworów, moletaż – fakturowanie narzędziem, a inkrustacja – wypełnianie wgłębień innym materiałem.

Pełne wyjaśnienie:

Relief w ceramice (i szerzej w zdobnictwie) polega na tym, że dekoracja jest ukształtowana w postaci wypukłości i/lub wgłębień. Sam relief może być czytelny już dzięki cieniowaniu światłem, ale w praktyce produkcyjnej często dąży się do zwiększenia kontrastu i podkreślenia rysunku.

Określenie "sztafaż" odnosi się do podkreślenia elementów dekoracyjnych barwą, w tym do sytuacji, gdy farbą (lub inną masą barwną) akcentuje się wypukłości reliefu. Efektem ma być lepsza widoczność wzoru, wyodrębnienie detalu oraz uzyskanie zamierzonego efektu estetycznego.

Pozostałe odpowiedzi opisują inne zjawiska i dlatego nie pasują do pytania:

  • "Perforacja" dotyczy wykonywania otworów w materiale (przebijanie, dziurkowanie), a nie podmalowywania wypukłości.
  • "Moletaż" kojarzy się z mechanicznym fakturowaniem/odciskaniem wzoru narzędziem (rola, moletka), czyli z kształtowaniem powierzchni, a nie z czynnością malarską polegającą na podkreśleniu reliefu farbą.
  • "Inkrustacja" to technika dekoracyjna polegająca na wypełnianiu wgłębień innym materiałem lub masą (kontrastową), co jest inną metodą niż malarskie akcentowanie wypukłości.

Na egzaminie warto zwracać uwagę na czasowniki i mechanizm czynności w treści: "podkreślenie farbą" wskazuje na zabieg barwny, a nie na obróbkę mechaniczną czy wykonywanie otworów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest sztafaż w dekoracji ceramiki?
Sztafaż to sposób dekoracyjnego podkreślenia elementów formy barwą, np. akcentowanie farbą wypukłości reliefu, aby wzór był czytelniejszy i bardziej kontrastowy. W praktyce chodzi o uwydatnienie detalu, a nie o zmianę kształtu przez obróbkę mechaniczną.
Jak rozpoznać, że w pytaniu chodzi o sztafaż?
Wskazówką jest opis czynności typu: "podkreślenie farbą", "akcentowanie kolorem", "uwydatnienie detalu barwą". Takie sformułowania dotyczą zabiegów kolorystycznych na gotowej lub ukształtowanej dekoracji, a nie technik wykonywania otworów czy odciskania faktury narzędziem.
Dlaczego perforacja nie pasuje do podkreślania reliefu farbą?
Perforacja oznacza wykonywanie otworów w materiale (dziurkowanie/przebijanie). To proces kształtowania przez ubytek materiału, a nie dekorowanie barwą. Jeśli w pytaniu jest mowa o farbie i uwidacznianiu wypukłości, perforacja jest inną kategorią działań.
Co to jest inkrustacja i czym różni się od sztafażu?
Inkrustacja polega na wypełnianiu wgłębień innym materiałem lub masą (dla kontrastu). Sztafaż natomiast odnosi się do akcentowania barwą już istniejącego detalu (np. wypukłości reliefu). Różnica dotyczy mechanizmu: "wypełniam" vs "podkreślam kolorem".
Jakie są typowe błędy uczniów przy terminach: sztafaż, moletaż, inkrustacja?
Najczęstsze są pomyłki wynikające z podobnego brzmienia terminów i zbyt ogólnych skojarzeń z "dekoracją". Uczniowie wybierają słowo, które brzmi fachowo, bez dopasowania do opisu procesu (farba/kolor vs obróbka mechaniczna vs wypełnianie wgłębień).
Kiedy w praktyce stosuje się podkreślanie wypukłości reliefu farbą?
Stosuje się je, gdy relief ma być bardziej czytelny i widoczny z większej odległości lub w słabszym świetle, albo gdy projekt dekoracji wymaga kontrastu. To typowy zabieg wykończeniowy w dekorowaniu, gdy sam kształt reliefu nie daje wystarczającego efektu wizualnego.
Jak odróżnić technikę malarską od mechanicznej w pytaniach egzaminacyjnych?
Techniki malarskie zwykle mają w treści słowa: farba, kolor, malowanie, podkreślenie. Techniki mechaniczne częściej odnoszą się do narzędzi i działania na materiale: odciskanie, radełkowanie, fakturowanie, wycinanie, dziurkowanie. Dopasuj odpowiedź do opisu czynności, nie do ogólnej "dekoracji".
Czy sztafaż zawsze dotyczy tylko reliefu?
Nie musi. Pojęcie jest związane z podkreślaniem detalu barwą i może odnosić się do różnych elementów dekoracyjnych. W tym typie pytań egzaminacyjnych kluczowe jest jednak powiązanie sztafażu z zabiegiem kolorystycznym, a nie z tworzeniem kształtu (np. przez moletowanie) czy z wypełnianiem wgłębień.
Jak uczyć się terminologii zdobienia ceramiki do CES.1?
Pomaga nauka "opis → mechanizm": zapisuj hasło i krótkie skojarzenie procesu (np. "farba podkreśla wypukłości", "otwory w materiale", "wypełnianie wgłębień"). Dobrze działa też porównywanie par pojęć i tworzenie fiszek z jednym zdaniem definicji oraz przykładem zastosowania w produkcji.
Jakie pytania egzaminacyjne są podobne do tego o sztafażu?
Podobne są pytania o nazwy technik dekoracji i ich rozpoznawanie po opisie czynności: barwienie, szkliwienie, angobowanie, wykonywanie faktury, wypełnianie wzoru, wykonywanie ażurowych otworów. Zwykle testują słownictwo i umiejętność przypisania terminu do procesu.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że sztafaż to określenie używane dla dekoracyjnego podkreślenia formy, m.in. przez nałożenie farby na wypukłości reliefu, aby uwydatnić rysunek i światłocień.

Źródła:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (np. słowników terminologii zdobniczej używanych w szkolnictwie branżowym)

Materiały:

  • Podręczniki/kompendia z technologii ceramiki i zdobnictwa ceramicznego (część: dekoracje)
  • Słowniki terminów plastycznych i rzemiosła artystycznego (hasła: sztafaż, relief, inkrustacja)
  • Notatki zakładowe/instrukcje technologiczne dotyczące dekorowania wyrobów ceramicznych
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego