KWALIFIKACJA SPO1 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 21.
Podopieczny jest osobą leżącą, waży 160 kilogramów. Który z wymienionych sprzętów powinien zastosować asystent podczas wykonywania czynności higieniczno-pielęgnacyjnych u podopiecznego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
U osoby leżącej o bardzo dużej masie ciała bezpieczne wykonanie czynności higieniczno‑pielęgnacyjnych często wymaga mechanicznego wsparcia transferu. Podnośnik ogranicza ręczne dźwiganie, stabilizuje podopiecznego i zmniejsza ryzyko urazu opiekuna. Pionizator służy do pionizacji, a pozostałe akcesoria nie zastępują bezpiecznego podnoszenia.

Pełne wyjaśnienie:

W opisanej sytuacji kluczowe są dwie informacje: podopieczny jest osobą leżącą oraz waży 160 kg. W praktyce opiekuńczej oznacza to bardzo duże ryzyko przeciążenia układu mięśniowo‑szkieletowego asystenta oraz zwiększone ryzyko urazu podopiecznego (zsunięcie, upadek, niekontrolowana zmiana pozycji), jeśli próbuje się wykonywać podnoszenie lub przemieszczenie "siłą rąk".

Podnośnik jest sprzętem, którego celem jest bezpieczne unoszenie i transfer osoby o ograniczonej mobilności. W czynnościach higieniczno‑pielęgnacyjnych (np. mycie, zmiana bielizny, zmiana ułożenia) pozwala przenieść lub odciążyć ciężar ciała w kontrolowany sposób, zwykle z użyciem odpowiedniego podwiesia. Dzięki temu zmniejsza się obciążenie kręgosłupa opiekuna, a podopieczny jest stabilniej zabezpieczony.

  • Pionizator – służy przede wszystkim do stopniowego stawiania i utrzymywania w pozycji pionowej osób, które mogą być pionizowane. Nie jest typowym rozwiązaniem do obsługi osoby ściśle leżącej podczas mycia w łóżku ani do bezpiecznego podnoszenia z leżenia w kontekście dużej masy ciała.
  • Łatwoślizg – ułatwia przesuwanie (redukcję tarcia) na powierzchni, ale nie zapewnia mechanicznego podnoszenia. Przy tak dużej masie może być niewystarczający jako jedyne rozwiązanie i nadal wymaga znacznej siły oraz dobrej koordynacji, co zwiększa ryzyko przeciążenia i utraty kontroli.
  • Przenośnik – nazwa jest niejednoznaczna w języku potocznym; jeśli rozumieć ją jako ogólne akcesorium do przenoszenia, nie wskazuje na sprzęt zapewniający bezpieczne, mechaniczne odciążenie. W kontekście odpowiedzi egzaminacyjnych nie jest tak precyzyjnym i właściwym wyborem jak podnośnik.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się jednocześnie "osoba leżąca" oraz bardzo duża masa ciała, szukaj rozwiązania, które minimalizuje ręczne dźwiganie i zapewnia stabilny transfer – zwykle będzie to sprzęt mechaniczny (podnośnik), a nie urządzenia do pionizacji czy same pomoce ślizgowe.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Podnośnik pacjenta to urządzenie wspomagające bezpieczne unoszenie i transfer osoby o ograniczonej mobilności. W opiece pomaga przenieść podopiecznego (np. łóżko–wózek) lub odciążyć ciało przy pielęgnacji, ograniczając ręczne dźwiganie i ryzyko urazów.
Dobór opiera się na mobilności podopiecznego, masie ciała, współpracy i ryzyku przeciążenia opiekuna. Przy bardzo dużej masie zwykle potrzebny jest sprzęt mechaniczny do transferu (podnośnik) oraz odpowiednie akcesoria, aby nie wykonywać podnoszenia siłą rąk.
Pionizator służy do stopniowego ustawiania w pionie osób, które mogą być pionizowane i tolerują obciążenie w tej pozycji. U osoby ściśle leżącej, podczas typowych czynności higienicznych w łóżku, kluczowy jest bezpieczny transfer i odciążenie, a nie utrzymanie pionu.
Łatwoślizg zmniejsza tarcie i ułatwia przesuwanie, ale nie zastępuje mechanicznego podnoszenia. Przy bardzo dużej masie nadal może wymagać znacznej siły i dobrej techniki, co zwiększa ryzyko przeciążenia i utraty kontroli nad ruchem podopiecznego.
Najczęstsze błędy to ręczne dźwiganie bez odciążenia, brak stabilizacji i asekuracji, zła pozycja opiekuna (skręty tułowia, zgięty kręgosłup) oraz zbyt szybkie ruchy. Skutkiem mogą być urazy opiekuna i niebezpieczne zsunięcie lub upadek podopiecznego.
Podnośnik stosuje się, gdy trzeba unieść lub przemieścić osobę, a ręczne dźwiganie jest niebezpieczne (np. duża masa ciała, brak współpracy, ryzyko upadku). Pomoce ślizgowe są dodatkiem do przesuwania, ale nie zapewniają mechanicznego odciążenia.
Najważniejsze są dwa sygnały: "osoba leżąca" i "160 kg". Taki zestaw oznacza wysokie ryzyko przeciążenia opiekuna oraz trudność w bezpiecznym przemieszczeniu podopiecznego. Wtedy logicznym wyborem jest sprzęt mechaniczny do transferu, czyli podnośnik.
Tak, jeśli ręczne podnoszenie przekracza możliwości bezpiecznej pracy. W praktyce należy dążyć do minimalizacji dźwigania przez użycie sprzętu pomocniczego, właściwej techniki i – gdy to konieczne – wsparcia drugiej osoby. Chroni to zarówno podopiecznego, jak i opiekuna.
Zalety to m.in. mniejsze obciążenie kręgosłupa opiekuna, stabilniejsza pozycja podopiecznego, łatwiejszy dostęp do pielęgnowanych okolic oraz mniejsze ryzyko gwałtownego zsunięcia. Podnośnik pomaga też utrzymać kontrolę nad ruchem podczas transferu.
Ucz się funkcji sprzętu (do czego służy i kiedy go użyć), a nie tylko nazw. Ćwicz rozróżnienie: sprzęt do transferu (podnośnik), do pionizacji (pionizator) i do przesuwania (pomoce ślizgowe). Zwracaj uwagę na stan podopiecznego i bezpieczeństwo pracy.
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "U osoby leżącej o bardzo dużej masie ciała bezpieczne wykonanie czynności higieniczno‑pielęgnacyjnych często wymaga mechanicznego wsparcia transferu."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne dotyczące technik transferu i pozycjonowania osoby leżącej (skrypty szkoły/CKZ)
  • Instrukcje producentów podnośników pacjenta i pasów/temblaków do transferu (obsługa i BHP)
  • Podstawy ergonomii w opiece długoterminowej – rozdziały o ręcznym przemieszczaniu pacjenta

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego