KWALIFIKACJA TKO5 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 23.
Połączenie zacisku kontrolnego uziemienia roboczego punktu neutralnego transformatora z uziomem zewnętrznym należy wykonać
Ilustracja przedstawia schemat połączeń elektrycznych związanych z uziemieniem transformatora.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Połączenie zacisku kontrolnego uziemienia roboczego z uziomem zewnętrznym wykonuje się zwykle bednarką ocynkowaną (FeZn), bo jest przeznaczona do uziemień: ma dużą wytrzymałość mechaniczną, dobrą odporność korozyjną i zapewnia trwałe połączenie z uziomem. Przewody LgY i kabel YKY to rozwiązania typowe do instalacji, nie jako element uziomu.

Pełne wyjaśnienie:

W uziemieniach roboczych (np. punktu neutralnego transformatora) kluczowe jest, aby połączenie między zaciskiem kontrolnym a uziomem było trwałe, odporne mechanicznie i możliwe do kontroli/pomiaru. Z tego powodu stosuje się elementy typowe dla układów uziemiających, takie jak bednarka stalowa ocynkowana (FeZn).

Odpowiedź "bednarką FeZn 40 x 5" jest właściwa, ponieważ:

  • Bednarka jest standardowym materiałem na połączenia uziemiające i odcinki łączące uziom z instalacją uziemiającą.
  • Zapewnia dużą powierzchnię przekroju i małą impedancję połączenia, co sprzyja odprowadzaniu prądów do ziemi.
  • Jest odporna na uszkodzenia (np. w kanałach kablowych, wprowadzeniach do rozdzielni) i lepiej znosi oddziaływania środowiskowe niż typowe przewody instalacyjne.
  • Warstwa cynku poprawia odporność na korozję, co jest istotne przy połączeniach związanych z uziomem zewnętrznym.

Pozostałe propozycje są mniej właściwe w tym zastosowaniu:

  • "przewodem LgY 1 x 70 mm²" – przewód miedziany w izolacji jest użyteczny w instalacjach i połączeniach wewnętrznych, ale jako połączenie do uziomu zewnętrznego jest mniej typowy; izolacja i sposób zakończeń mogą pogarszać trwałość w trudnych warunkach oraz utrudniać pewne, długotrwałe połączenie z elementami uziomu.
  • "kablem YKY 1 x 240 mm²" – to kabel energetyczny przeznaczony do przesyłu energii, a nie jako element łączący uziom; rozwiązanie jest nieadekwatne funkcjonalnie i ekonomicznie, a jego konstrukcja (izolacja/powłoki) nie jest optymalna do roli przewodu uziemiającego przy uziomie.
  • "przewodem LgY 1 x 95 mm²" – podobnie jak w przypadku LgY 70 mm², sam większy przekrój nie przesądza o poprawności do tego konkretnego połączenia; w praktyce dla połączeń z uziomem preferuje się bednarkę/elementy uziomowe zapewniające wymaganą trwałość i odporność.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o połączenia z uziomem szukaj odpowiedzi z materiałami typowo uziomowymi (bednarka, pręt uziomowy, złącze kontrolne), a nie z kablami zasilającymi czy przewodami instalacyjnymi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Uziemienie robocze to celowe połączenie punktu neutralnego transformatora z ziemią, aby ustalić potencjał sieci względem ziemi i zapewnić prawidłową pracę układu (m.in. przy doziemieniach). Nie jest to to samo co uziemienie ochronne obudów.
Bednarka FeZn jest typowym elementem instalacji uziemiających, bo ma dużą wytrzymałość mechaniczną, jest wygodna do prowadzenia po trasach uziemiających i dzięki ocynkowi jest bardziej odporna na korozję. Ułatwia też wykonanie solidnych, trwałych złączy.
Oznaczenie FeZn wskazuje na stal (Fe) pokrytą cynkiem (Zn), czyli stal ocynkowaną. Taka powłoka zmniejsza tempo korozji w warunkach eksploatacyjnych, co jest istotne dla elementów mających kontakt ze środowiskiem i instalacją uziemiającą.
Zacisk kontrolny (złącze kontrolne) umożliwia okresową kontrolę stanu instalacji uziemiającej, np. pomiar ciągłości i rezystancji uziemienia po rozłączeniu części instalacji. Dzięki temu można diagnozować uziom bez demontażu całej instalacji.
Przewody typu LgY bywają stosowane w połączeniach ochronnych i wyrównawczych wewnątrz urządzeń lub rozdzielnic, ale pytanie dotyczy połączenia z uziomem zewnętrznym. W takich miejscach typowo wybiera się rozwiązania "uziomowe" (np. bednarka) ze względu na trwałość i warunki środowiskowe.
Kabel YKY jest przeznaczony przede wszystkim do przesyłania energii (zasilania), a nie jako element instalacji uziemiającej. Ma izolację i powłokę, które nie są zaletą przy wykonywaniu złączy uziomowych, a ponadto taki dobór jest zwykle nieuzasadniony funkcjonalnie i kosztowo.
Sformułowanie "uziom zewnętrzny" sugeruje element mający kontakt z gruntem (np. uziom otokowy, pręty) oraz połączenie narażone na warunki środowiskowe. Wtedy częściej pojawiają się bednarki i elementy uziomowe, a nie typowe przewody instalacyjne lub kable zasilające.
Powinien zapewniać małą impedancję połączenia, trwałość w czasie, odporność na uszkodzenia mechaniczne oraz na korozję. Ważna jest też możliwość wykonania pewnych złączy (śrubowych/spawanych) oraz dostęp do kontroli i pomiarów, jeśli przewidziano zacisk kontrolny.
Pomiary wykonuje się podczas odbioru instalacji, okresowych przeglądów oraz po pracach modernizacyjnych lub awariach mogących naruszyć połączenia (np. roboty ziemne, wymiana urządzeń). Zacisk kontrolny ułatwia rozłączenie fragmentu instalacji do wiarygodnego pomiaru.
Najczęstsze błędy to wybór odpowiedzi "na największy przekrój" bez oceny przeznaczenia przewodu, mylenie kabli zasilających z elementami uziomu oraz pomijanie wymagań eksploatacyjnych (korozja, mocowanie, kontrola). Warto kojarzyć uziom z bednarką i złączem kontrolnym.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Przewody LgY i kabel YKY to rozwiązania typowe do instalacji, nie jako element uziomu."

Materiały:

  • Instrukcje eksploatacji i utrzymania urządzeń stacyjnych/transformatorowych (rozdziały o uziemieniach)
  • Podręczniki z elektroenergetyki dotyczące układów sieciowych i uziemień
  • Materiały producentów osprzętu uziemiającego (bednarki, złącza kontrolne, uziomy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego