KWALIFIKACJA INF2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 39.
Które polecenie w systemie Linux uruchamia sprawdzanie dysku oraz umożliwia naprawę jego błędów?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Polecenie fsck służy do sprawdzania spójności systemu plików i (zależnie od opcji) do naprawy wykrytych błędów. lshw wyświetla informacje o sprzęcie, fdisk służy do partycjonowania dysków, a mksf nie jest standardowym narzędziem naprawczym systemu plików.

Pełne wyjaśnienie:

fsck (file system check) to standardowe narzędzie w Linuksie przeznaczone do sprawdzania systemu plików oraz wykonywania napraw wykrytych niespójności. W praktyce uruchamia ono odpowiedni "checker" dla danego typu systemu plików (np. warianty specyficzne dla ext*, xfs itp.), a tryb pracy i poziom automatyzacji napraw zależą od użytych opcji.

Dlaczego to pasuje do treści pytania? Pytanie mówi o "sprawdzaniu dysku" i "naprawie błędów". W administracji Linuksem taki opis najczęściej odnosi się do błędów systemu plików na partycji/urządzeniu blokowym, a właśnie to realizuje fsck. Typowa dobra praktyka administracyjna to wykonywanie kontroli, gdy system plików nie jest używany (np. na odmontowanej partycji lub w trybie ratunkowym), aby nie doprowadzić do dodatkowych uszkodzeń logicznych.

Pozostałe polecenia nie spełniają tego celu:

  • lshw służy do inwentaryzacji sprzętu (CPU, RAM, dyski, kontrolery) i nie naprawia błędów systemu plików.
  • fdisk służy do tworzenia/edycji tablicy partycji (podział dysku), czyli do warstwy "pod spodem" systemu plików. Może zmienić układ partycji, ale nie jest narzędziem do kontroli i naprawy spójności danych w systemie plików.
  • mksf nie jest typowym, standardowym poleceniem do tego zadania; łatwo je pomylić z mkfs, które tworzy nowy system plików (formatuje), a nie wykonuje napraw istniejącego.

Na egzaminie warto zapamiętać rozróżnienie: fsck = kontrola/naprawa systemu plików, fdisk = partycje, lshw = informacje o sprzęcie, mkfs = tworzenie systemu plików.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
fsck to narzędzie do sprawdzania spójności systemu plików i naprawy wykrytych błędów. Działa na partycjach/urządzeniach blokowych (np. /dev/sda1) i zwykle uruchamia właściwy program kontrolny dla danego typu systemu plików.
fsck dotyczy głównie błędów logicznych systemu plików, np. niespójnych metadanych, błędnych odwołań do bloków czy problemów po awarii zasilania. Nie jest to narzędzie do naprawy fizycznych uszkodzeń nośnika ani do "leczenia" elektroniki dysku.
Gdy system plików jest zamontowany, system operacyjny może w tym samym czasie zapisywać dane. Naprawa wykonywana równolegle zwiększa ryzyko dodatkowej niespójności. Dlatego kontrolę zwykle robi się na odmontowanym systemie plików albo w trybie ratunkowym/live.
Nie. fdisk służy do zarządzania tablicą partycji (tworzenie, usuwanie, zmiana rozmiaru wpisów). To inna warstwa niż system plików. Po błędach systemu plików stosuje się fsck, a nie narzędzia partycjonujące.
lshw wypisuje szczegółowe informacje o sprzęcie komputera (m.in. dyski, kontrolery, pamięć, interfejsy). Jest przydatne w diagnozie konfiguracji, ale nie wykonuje kontroli ani naprawy systemu plików, więc nie zastępuje fsck.
fsck sprawdza i naprawia istniejący system plików, starając się zachować dane. mkfs tworzy nowy system plików (formatuje), co w praktyce nadpisuje struktury i może prowadzić do utraty danych. Na egzaminie to częsta pułapka.
Najczęściej po nagłym wyłączeniu komputera, gdy system zgłasza problemy z montowaniem partycji, występują błędy odczytu katalogów albo system startuje w trybie awaryjnym. W serwisie komputerowym fsck jest typowym krokiem w diagnostyce problemów z systemem plików.
Jeśli w treści jest mowa o "naprawie błędów" i "sprawdzaniu dysku" w sensie linuksowych poleceń, zwykle chodzi o spójność systemu plików (fsck). SMART dotyczy stanu fizycznego dysku i ma inne narzędzia; to inna kategoria diagnostyki.
Ogólna idea jest taka sama (kontrola i ewentualna naprawa), ale szczegóły zależą od typu systemu plików. W Linuksie fsck często pełni rolę "uruchamiacza", który dobiera odpowiednie narzędzie sprawdzające dla konkretnego filesystemu.
Najczęściej mylą narzędzia warstw: wybierają fdisk (bo kojarzy się z dyskiem) albo mkfs (bo kojarzy się z filesystemem), nie rozróżniając "tworzenia" od "naprawy". Inny błąd to wybór komendy od sprzętu, np. lshw, zamiast narzędzia od systemu plików.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Polecenie fsck służy do sprawdzania spójności systemu plików i (zależnie od opcji) do naprawy wykrytych błędów."

Źródła:

  • man7.org, "fsck(8) — Linux manual page" https://man7.org/linux/man-pages/man8/fsck.8.html (dostęp: 2026-03-02)
  • man7.org, "fdisk(8) — Linux manual page" https://man7.org/linux/man-pages/man8/fdisk.8.html (dostęp: 2026-03-02)
  • man7.org, "lshw(1) — Linux manual page" https://man7.org/linux/man-pages/man1/lshw.1.html (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Strony podręcznika systemowego (man): fsck, fdisk, lshw
  • Dokumentacja dystrybucji Linuksa dotycząca trybu ratunkowego i pracy z systemami plików
  • Ćwiczenia praktyczne na maszynie wirtualnej: sprawdzanie systemu plików na odmontowanej partycji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego