KWALIFIKACJA ELE5 - CZERWIEC 2020

PYTANIE NR 28.
Pomiary instalacji odgromowej w obiekcie budowlanym wykazały rezystancję uziomu 35 Ω. Aby rezystancja uziomu wynosiła zalecane 10 Ω, należy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby zmniejszyć rezystancję uziomu, należy zwiększyć jego efektywną powierzchnię kontaktu z gruntem i/lub długość drogi rozpływu prądu w ziemi.
W praktyce osiąga się to m.in. przez wydłużenie uziomu szpilkowego (lub dołączenie kolejnych elementów). Zmiany średnicy zwodów czy przewodów nie obniżają rezystancji uziomu.

Pełne wyjaśnienie:

Rezystancja uziomu zależy głównie od rezystywności gruntu oraz od geometrii i wymiarów uziomu (m.in. długości, liczby elementów i jakości kontaktu z ziemią). Jeżeli pomiar wskazuje wartość zbyt dużą w stosunku do założonego celu, typowym działaniem jest takie zmodyfikowanie uziomu, aby prąd mógł się rozpływać w gruncie na większym obszarze.

Odpowiedź "wydłużyć uziom szpilkowy" jest poprawna, ponieważ wydłużenie uziomu (albo dołożenie kolejnych odcinków/elektrod) zwykle zwiększa powierzchnię oddziaływania w gruncie i zmniejsza rezystancję uziemienia. W praktyce podobny efekt uzyskuje się także przez zastosowanie kilku uziomów połączonych równolegle (np. układ promieniowy/otokowy), ale w tym pytaniu wskazano konkretną metodę dotyczącą uziomu szpilkowego.

Odpowiedź "zlikwidować zaciski probiercze" jest nieprawidłowa, ponieważ zaciski probiercze służą do kontroli i pomiarów (umożliwiają rozłączanie/diagnostykę). Ich usunięcie nie poprawia własności uziomu, a może utrudnić lub uniemożliwić prawidłowe pomiary okresowe oraz ocenę stanu połączeń.

Odpowiedź "zwiększyć średnicę przewodu odgromowego" jest nieprawidłowa, bo średnica przewodu (zwłaszcza na odcinku nadziemnym) nie determinuje rezystancji uziomu. Większy przekrój może mieć znaczenie dla wytrzymałości cieplnej/udarowej przewodu, ale nie rozwiązuje problemu zbyt dużej rezystancji kontaktu układu uziemiającego z gruntem.

Odpowiedź "zwiększyć średnicę zwodów w instalacji odgromowej" również nie jest właściwa: zwody przechwytują wyładowanie, lecz parametr "rezystancja uziomu" dotyczy części uziemiającej. Aby poprawić wynik pomiaru rezystancji uziomu, działania muszą dotyczyć uziomu i jego połączeń z gruntem (długości, liczby elektrod, układu, jakości połączeń).

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się "rezystancja uziomu", szukaj odpowiedzi, która zmienia uziom (jego długość/ilość/układ), a nie elementy przechwytujące lub odprowadzające.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Rezystancja uziomu to opór elektryczny "drogi" między instalacją a ziemią, mierzony dla układu uziemiającego. Określa, jak łatwo prąd może rozpłynąć się w gruncie. Zależy głównie od rodzaju gruntu oraz wymiarów i układu uziomu.
Najczęściej pomaga zwiększenie efektywnej długości i kontaktu uziomu z gruntem, np. przez wydłużenie uziomu szpilkowego lub dołożenie kolejnych elektrod połączonych z istniejącym uziomem. To zwiększa obszar rozpływu prądu w ziemi.
Dłuższy uziom ma większą powierzchnię styku z gruntem i "sięga" głębiej, gdzie warunki wilgotnościowe bywają korzystniejsze. W efekcie prąd może rozpływać się w większej objętości ziemi, co zwykle prowadzi do spadku rezystancji uziemienia.
Zwykle nie. Rezystancja uziomu dotyczy kontaktu uziomu z gruntem i własności ziemi. Zwiększenie średnicy przewodu odgromowego może wpływać na wytrzymałość prądową lub trwałość przewodu, ale nie rozwiązuje problemu zbyt dużej rezystancji samego uziomu.
Zacisk probierczy ułatwia kontrolę i pomiary, bo pozwala rozłączyć część instalacji do testów oraz ocenić ciągłość i stan połączeń. Usunięcie zacisku nie poprawia parametrów uziomu, a może utrudnić okresowe pomiary i diagnostykę instalacji.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi związanej z przewodami lub zwodami (np. "zwiększyć średnicę"), choć pytanie dotyczy uziomu. Drugi błąd to traktowanie elementów kontrolnych (zaciski probiercze) jako sposobu "poprawy" parametrów elektrycznych uziemienia.
Zwody znajdują się zwykle na dachu i mają przechwycić wyładowanie. Przewody odprowadzające prowadzą prąd w dół. Uziom to część w gruncie (np. szpilki, bednarka), która rozprasza prąd w ziemi. Rezystancję uziomu zmienia się modyfikując część gruntową.
Gdy problemem jest zbyt duża rezystancja uziomu z pomiarów, w pierwszej kolejności rozważa się działania dotyczące uziomu (długość, liczba elektrod, połączenia). Wymiana przewodów ma sens, gdy problem dotyczy przekroju, uszkodzeń, korozji lub wymagań wytrzymałościowych.
Największe znaczenie ma rezystywność gruntu, zależna m.in. od wilgotności, temperatury, składu (piasek, glina) i zasolenia. Dlatego ten sam uziom może mieć różne wyniki w różnych lokalizacjach lub porach roku, a wydłużenie/rozbudowa pomaga "znaleźć" lepsze warstwy gruntu.
Ucz się zależności: co wpływa na rezystancję uziomu (grunt i geometria uziomu), a co nie (średnice zwodów). Ćwicz rozpoznawanie elementów instalacji odgromowej i przypisuj im funkcje. Na testach zawsze sprawdzaj, czy pytanie dotyczy uziomu, zwodów czy przewodów.
info

Około 41% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Zmiany średnicy zwodów czy przewodów nie obniżają rezystancji uziomu."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw ochrony odgromowej i uziemień (skrypty szkolne/branżowe)
  • Instrukcje producentów dotyczące wykonywania i łączenia uziomów szpilkowych oraz osprzętu do uziemień
  • Podstawy elektroenergetyki/instalacji elektrycznych: rozdziały o uziemieniach i pomiarach rezystancji uziomu

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego