KWALIFIKACJA BUD22 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 24.
Powierzchnia dna zbiornika wody wykorzystywanej do nawodnień wynosi 7 200 m2, a jego pojemność 8 640 m3. Zamulenie dna w tym zbiorniku wynosi 60 cm. O ile m3 wzrośnie pojemność tego zbiornika po jego odmuleniu?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przyrost pojemności po odmuleniu to objętość usuniętej warstwy mułu: V = P × h. Pole dna wynosi 7 200 m2, a zamulenie 60 cm = 0,60 m. Zatem V = 7 200 × 0,60 = 4 320 m3. Tyle wzrośnie pojemność zbiornika.

Pełne wyjaśnienie:

Po odmuleniu zbiornika zwiększy się jego pojemność o objętość usuniętych osadów. Jeżeli przyjmujemy, że zamulenie tworzy równą warstwę na całej powierzchni dna, to objętość tej warstwy liczymy jak objętość prostego graniastosłupa:

V = P × h, gdzie:
P – powierzchnia dna, h – grubość warstwy zamulenia.

Krok 1: zamiana jednostek
60 cm = 0,60 m. To krytyczny etap, bo pole jest w m2, więc wysokość też musi być w metrach, aby wynik wyszedł w m3.

Krok 2: obliczenie objętości mułu

V = 7 200 m2 × 0,60 m = 4 320 m3.

Wniosek: pojemność zbiornika wzrośnie o 4 320 m3, bo dokładnie tyle miejsca zajmował osad na dnie.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 5 760 m3 – taki wynik mógłby wyjść po użyciu innej (błędnej) grubości warstwy, np. 0,80 m, albo po pomyłce rachunkowej w mnożeniu.
  • 8 640 m3 – to wartość pojemności podana w treści. Jest typową "pułapką" na osoby, które nie liczą przyrostu, tylko wybierają liczbę z zadania.
  • 12 960 m3 – to wielokrotność 4 320 m3, co może wynikać z nieuzasadnionego mnożenia przez 3 lub błędnej interpretacji danych (np. traktowania zamulenia jako kilku warstw) bez podstaw w treści.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź jednostki: m2 × m daje m3. Jeśli po drodze pojawia się cm, przelicz na metry, zanim wykonasz mnożenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej liczy się objętość usuniętej warstwy osadu: V = P × h, gdzie P to pole dna (m2), a h to grubość zamulenia w metrach. Wynik V otrzymasz w m3 i jest to przyrost pojemności.
Oznacza, że na dnie zalega warstwa osadu o grubości 60 cm. W rachunkach trzeba zamienić to na metry: 60 cm = 0,60 m. Następnie traktuje się tę warstwę jak "wysokość" bryły o podstawie równej powierzchni dna.
Ponieważ objętość warstwy to pole powierzchni razy jej grubość. Jednostki też się zgadzają: m2 × m = m3. To szybki test poprawności obliczeń w zadaniach z pojemnością i urobkiem z odmulenia.
Centymetry dzielisz przez 100: 60 cm / 100 = 0,60 m. Typowy błąd to zapis 0,06 m (dzielenie przez 1000) albo 60 m (brak zamiany). Warto dopisać jednostkę przy każdym kroku.
W obliczeniu przyrostu pojemności zwykle nie jest konieczna, bo liczy się tylko objętość usuniętego osadu. Pojemność z treści może służyć jako kontekst lub do innych pytań (np. pojemność przed/po), ale sam przyrost wynika z P × h.
Najczęstsze to: brak zamiany cm na m, pomyłka w mnożeniu, wybór liczby "z treści" bez liczenia oraz błędne założenie, że zamulenie dotyczy tylko części dna. Pomaga kontrola jednostek i krótki szkic: warstwa na dnie = pole × grubość.
Oszacuj rząd wielkości: 7 200 m2 to duże dno, a 0,60 m to dość gruba warstwa. Wynik kilku tysięcy m3 jest sensowny. Gdyby wyszły dziesiątki lub setki tysięcy, prawdopodobnie pomylono jednostki.
Gdy osady istotnie zmniejszają pojemność użytkową, utrudniają pobór wody do nawodnień lub pogarszają warunki przepływu. Decyzja opiera się na pomiarach zamulenia, analizie funkcji zbiornika oraz planie robót utrzymaniowych.
W ujęciu uproszczonym przyjmuje się, że urobek odpowiada objętości warstwy osadu: V = P × h. W praktyce uwzględnia się jeszcze zagęszczenie/uwodnienie osadu i naddatek technologiczny, ale na egzaminie zwykle wystarcza objętość geometryczna.
Często spotyka się obliczenia: pojemności po odmuleniu (Vpo = Vprzed + przyrost), czasu napełniania przy danym przepływie, strat pojemności procentowo oraz porównanie wariantów robót (różna grubość osadu lub różne pola powierzchni).
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Przyrost pojemności po odmuleniu to objętość usuniętej warstwy mułu: V = P × h."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Graniastosłup": wzór na objętość V = Pp · H, https://pl.wikipedia.org/wiki/Graniastos%C5%82up - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – "Metr sześcienny": interpretacja jednostki objętości m³, https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr_szescienny - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – "Centymetr": przelicznik 1 cm = 0,01 m, https://pl.wikipedia.org/wiki/Centymetr - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Materiały z geometrii praktycznej: objętość graniastosłupa (V = P × h)
  • Zadania rachunkowe z przeliczania jednostek (cm↔m, m^2×m = m^3)
  • Notatki/ćwiczenia z zakresu utrzymania zbiorników i usuwania osadów (odmulanie, sedymentacja)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego