Prawidłowa jest odpowiedź "wywłaszczeniem", ponieważ opis dotyczy sytuacji, w której organ administracji publicznej pozbawia konkretny podmiot prawa własności (albo je ogranicza) w trybie władczym, czyli poprzez decyzję administracyjną. Kluczowe są trzy elementy wskazane w treści pytania:
- cel publiczny (działanie nie dla interesu prywatnego, lecz dla interesu publicznego),
- brak możliwości realizacji celu w inny sposób (subsydiarność – środek o charakterze "ostatecznym"),
- brak możliwości nabycia w drodze umowy (najpierw co do zasady dąży się do porozumienia cywilnoprawnego).
Odpowiedź "uwłaszczeniem" jest błędna, bo uwłaszczenie co do zasady kojarzy się z procesami, w których podmiot uzyskuje (nabywa) tytuł prawny do nieruchomości lub następuje potwierdzenie/uregulowanie stanu prawnego na jego korzyść, a nie przymusowe pozbawienie własności.
Odpowiedź "nacjonalizacją" nie pasuje, ponieważ nacjonalizacja odnosi się do przejmowania własności na rzecz państwa w szerszym, zwykle systemowym ujęciu (często historyczno-ustrojowym) i nie opisuje typowego, indywidualnego rozstrzygnięcia o nieruchomości w warunkach wskazanych w pytaniu.
Odpowiedź "komunalizacją" także jest nieprawidłowa: komunalizacja dotyczy przekazywania mienia na rzecz jednostek samorządu terytorialnego (zmiana właściciela w ramach sektora publicznego), a nie wprost instytucji przymusowego pozbawienia konkretnej osoby prawa własności z powodu celu publicznego i braku możliwości nabycia umownego.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawiają się sformułowania "decyzja administracyjna", "cel publiczny" oraz "nie można nabyć w drodze umowy", najczęściej chodzi o rozpoznanie instytucji wywłaszczenia.
