Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - CZERWIEC 2024



PYTANIE NR 11.
Pozycję ułożeniową pacjenta narażonego na wystąpienie odleżyn, należy zmieniać w ciągu dnia co
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Regularna zmiana pozycji zmniejsza długotrwały ucisk na tkanki, poprawia ukrwienie i ogranicza ryzyko uszkodzeń skóry. W klasycznej profilaktyce przeciwodleżynowej u pacjenta leżącego przyjmuje się interwał co około 2 godziny, z równoczesną obserwacją skóry i komfortu chorego.

Pełne wyjaśnienie:

Odleżyny powstają najczęściej na skutek długotrwałego ucisku (oraz sił ścinających) na wyniosłości kostne, co prowadzi do niedokrwienia i uszkodzenia tkanek. Dlatego jednym z podstawowych elementów profilaktyki jest regularne odciążanie zagrożonych miejsc poprzez zmianę ułożenia.

Odpowiedź "2 godziny" jest właściwa, ponieważ w praktyce nauczania opieki i pielęgnowania od lat funkcjonuje zasada zmiany pozycji pacjenta leżącego mniej więcej co 2 godziny w ciągu dnia (oraz odpowiednio częściej lub rzadziej zależnie od stanu chorego). Taki interwał ma ograniczać czas nieprzerwanego ucisku i wspierać utrzymanie prawidłowego ukrwienia tkanek.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "4 godziny" – zwykle jest zbyt długim odstępem dla pacjenta wysokiego ryzyka, bo pozwala na utrzymywanie ucisku przez czas sprzyjający uszkodzeniom skóry.
  • "6 godzin" – może prowadzić do pomijania kluczowej profilaktyki i bywa nieadekwatne w opiece nad osobą niesamodzielną, szczególnie przy ograniczonej perfuzji, niedożywieniu lub wilgotnej skórze.
  • "8 godzin" – interwał zdecydowanie zbyt rzadki w profilaktyce; odpowiada raczej długości snu niż zaleceniom odciążania u pacjenta narażonego.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli pytanie dotyczy pacjenta narażonego na odleżyny i prosi o typową częstość zmian w ciągu dnia, najczęściej oczekuje się odpowiedzi "co 2 godziny". W praktyce klinicznej częstotliwość powinna jednak uwzględniać ocenę ryzyka, stan skóry, tolerancję ułożenia, zastosowane powierzchnie przeciwodleżynowe oraz zalecenia zespołu terapeutycznego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to są odleżyny i dlaczego powstają u pacjentów leżących?
Odleżyny to miejscowe uszkodzenia skóry i tkanek głębszych, zwykle nad wyniosłościami kostnymi. Powstają głównie przez długotrwały ucisk oraz siły ścinające, które pogarszają ukrwienie. Ryzyko rośnie u osób niesamodzielnych, niedożywionych i z wilgotną skórą.
Jak często trzeba zmieniać pozycję pacjenta zagrożonego odleżynami?
W nauczaniu podstawowej profilaktyki często przyjmuje się zmianę ułożenia co około 2 godziny w ciągu dnia. W praktyce częstotliwość warto dostosować do oceny ryzyka, stanu skóry, bólu, rodzaju materaca oraz zaleceń pielęgniarki lub lekarza.
Dlaczego akurat zmiana pozycji zmniejsza ryzyko odleżyn?
Zmiana pozycji odciąża miejsca narażone na ucisk, poprawia perfuzję tkanek i ogranicza czas niedokrwienia. Dodatkowo zmniejsza wpływ sił ścinających podczas leżenia w jednej pozycji. Sam materac nie zastępuje odciążania, tylko je wspiera.
Jakie miejsca na ciele są najczęściej narażone na odleżyny?
Najczęściej zagrożone są okolice nad wyniosłościami kostnymi: kość krzyżowa, pięty, biodra/krętarze, kostki, łokcie, łopatki oraz potylica. Wybór miejsc zależy od ułożenia pacjenta (na plecach, boku, siedząco) i od tego, gdzie działa największy ucisk.
Jak rozpoznać pierwsze objawy odleżyn podczas pielęgnacji?
Wczesnym sygnałem jest zaczerwienienie, które nie blednie po uciśnięciu, ocieplenie lub stwardnienie skóry, ból/świąd, obrzęk. U osób z zaburzeniami czucia ból może nie występować. Dlatego ważna jest regularna kontrola skóry przy każdej zmianie pozycji.
Czy dobry materac przeciwodleżynowy zwalnia z obracania pacjenta?
Nie. Materac przeciwodleżynowy zmniejsza nacisk i rozkłada ciężar ciała, ale zwykle nie zastępuje całkowicie zmiany ułożenia. Nadal trzeba obserwować skórę, dbać o suchość i higienę oraz odciążać newralgiczne miejsca, szczególnie pięty i okolicę krzyżową.
Jakie są najczęstsze błędy w profilaktyce przeciwodleżynowej?
Typowe błędy to zbyt rzadkie zmiany pozycji, brak dokumentowania ułożenia, ciągnięcie pacjenta po prześcieradle (nasilenie sił ścinających), układanie na fałdach pościeli, ignorowanie wilgoci (mocz/pot), oraz skupienie się tylko na materacu bez oceny skóry.
Jak bezpiecznie zmieniać pozycję pacjenta, żeby nie zrobić mu krzywdy?
Stosuj techniki ergonomiczne: pracuj w dwie osoby, gdy to potrzebne, wykorzystuj podkłady poślizgowe, unoszenie zamiast ciągnięcia, ustaw łóżko na odpowiedniej wysokości. Zabezpiecz rurki i cewniki, informuj pacjenta o ruchu i obserwuj ból, duszność oraz zawroty głowy.
Kiedy trzeba zwiększyć częstość zmiany pozycji ponad standard?
Częściej odciążaj, gdy pacjent ma bardzo wysokie ryzyko (np. wyniszczenie, gorączka, zaburzenia krążenia, brak czucia), gdy skóra jest zaczerwieniona lub wilgotna, albo gdy pacjent nie toleruje danej pozycji. Decyzję najlepiej podejmować na podstawie oceny ryzyka i obserwacji skóry.
Jak dokumentować zmianę ułożenia pacjenta w opiece długoterminowej?
Zapisuj godzinę, pozycję (np. na plecach, na prawym boku), stan skóry w miejscach narażonych, zastosowane odciążenia (poduszki, wałki, uniesienie pięt), reakcję pacjenta (ból, dyskomfort) oraz ewentualne odstępstwa i ich powód. Dokumentacja ułatwia ciągłość opieki.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 64% zdających egzamin. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Regularna zmiana pozycji zmniejsza długotrwały ucisk na tkanki, poprawia ukrwienie i ogranicza ryzyko uszkodzeń skóry."

Źródła:

  • European Pressure Ulcer Advisory Panel (EPUAP), National Pressure Injury Advisory Panel (NPIAP), Pan Pacific Pressure Injury Alliance (PPPIA): "Prevention and Treatment of Pressure Ulcers/Injuries: Clinical Practice Guideline", 2019 edition.
  • NICE (National Institute for Health and Care Excellence): "Pressure ulcers: prevention and management" (Clinical guideline CG179), 2014.

Materiały:

  • Wytyczne kliniczne dotyczące profilaktyki i leczenia odleżyn (organizacje międzynarodowe i krajowe)
  • Podręczniki z zakresu pielęgnowania i opieki długoterminowej (rozdziały: odleżyny, pozycjonowanie)
  • Materiały szkoleniowe z technik bezpiecznego przemieszczania i ułożenia pacjenta
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego